18-берене. Камсыздалуучунун укуктары жана милдеттери

1. Камсыздалуучу төмөнкүлөргө укуктуу:

- камсыздандыруу келишиминде белгиленген мөөнөттө камсыздандыруу төлөмдөрүн алууга;

- камсыздандыруу келишими боюнча камсыздалуучудан камсыздандыруу шарттарын, өзүнүн укуктары менен милдеттерин түшүндүрүүнү талап кылууга;

- келтирилген зыяндар жөнүндө жүргүзүлгөн баалоонун натыйжалары менен таанышууга;

- камсыздандыруу төлөмдөрүн ишке ашыруудан баш тартуу же анын өлчөмүн азайтуу жөнүндө камсыздалуучунун чечимин Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында жана камсыздандыруу келишиминде каралган тартипте талашууга;

- ыңгайсыз табигый кубулуштардын таасирине чалдыккан себүү аянтында өстүрүлгөн өсүмдүк продукциясынын ар бир түрүнөн алынган иш жүзүндөгү же баалоо кирешесине баа берүүнүн натыйжаларына макул болбогон учурда сотко кайрылууга.

- камсыздандыруу келишимин түзгөн учурда камсыздандыруу суммасын эсептөө үчүн ушул Мыйзамдын 9-беренесинде көрсөтүлгөн чыгымдардын нормативдеринин түрлөрүнүн бирин тандоого.

2. Камсыздалуучу төмөнкүлөргө милдеттүү:

- ушул Мыйзамдын 21-беренесинин 3-пунктунда белгиленген мөөнөттө камсыздандыруучу менен камсыздандыруу келишимин түзүүгө;

- милдеттүү камсыздандыруу келишиминде белгиленген өлчөмдө тартипте жана мөөнөттө камсыздандыруу акысын төлөөгө;

- камсыздандыруу учурунун пайда болушуна алып келиши мүмкүн болгон ыңгайсыз табигый кубулуштардын фактысы жөнүндө ага белгилүү болгондо токтоосуз, бирок беш жумушчу күнүнөн кечиктирбестен бул тууралуу камсыздандыруучуга жеткиликтүү ыкмада (оозеки, жазуу түрүндө) кабарлоого. Оозеки түрдө кабарлоо кийин (жетимиш эки сааттын ичинде) жазуу жүзүндө ырасталууга тийиш. Эгерде камсыздалуучу жүйөлүү себептер боюнча көрсөтүлгөн аракеттерди аткарууга мүмкүнчүлүгү болбосо, ал муну документтик түрдө ырастоого тийиш;

- агенттин, камсыздандыруучунун жана баалоочунун (көз карандысыз эксперттин) өкүлдөрүнө ыңгайсыз жаратылыш кубулушу болгон аймакты кароо үчүн шарттарды камсыздоого, жыйым-терим иштери аяктаганга чейин себүү аянтынын абалына байкоо жүргүзүү үчүн аларга тоскоолдук кылбоого;

- себүү аянттарына табигый кубулуштун терс таасири аныкталгандан кийин үч жумушчу күндүн ичинде мындай кырсыктын фактысын ырастоочу маалымкаттары болгондо жагымсыз табигый кубулуштардын таасирине чалдыккан аянттарды аныктоо боюнча комиссияны түзүү жөнүндө арыз берүүгө;

- айдап-себүүнүн ар бир өзүнчө талаасына өзүнүн материалдык-акчалай кызыкчылыгын камсыздандырууга;

- камсыздандыруу учурларынан зыяндарды азайтууга чараларды көрүүгө;

- камсыздандыруу төлөмдөрүн алуу үчүн ушул Мыйзамдын 12-беренесинин 2-пунктунда саналган документтерди камсыздалуучуга берүүгө;

3. (КР 2016-жылдын 2-апрелиндеги № 33 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

(КР 2016-жылдын 2-апрелиндеги № 33 Мыйзамынын редакциясына ылайык)