85-берене. Психиатриялык жана наркологиялык медициналык күбөлөндүрүү

1. Психиатриялык күбөлөндүрүү текшерилип жаткан адамдын психикасы бузулуусу бар экендигин, ал психиатриялык жардамга муктаждыгын аныктоо, ошондой эле мындай жардамдын түрү жөнүндө маселени чечүү үчүн жүргүзүлөт.

2. Психиатриялык күбөлөндүрүү, ошондой эле алдын алуучулук кароолор текшерилүүчүнүн өтүнүчү же макулдугу боюнча; 18 жашка чейинки курактагы жашы жете электерге карата - анын ата-энесинин же болбосо башка мыйзамдуу өкүлүнүн өтүнүчү же макулдугу боюнча; мыйзамда белгиленген тартипте аракетке жөндөмсүз деп таанылган адамга карата - анын мыйзамдуу өкүлүнүн өтүнүчү боюнча же макулдугу менен жүргүзүлөт. Ата-энесинин бири каршы болгон учурда же болбосо ата-энеси же башка мыйзамдуу өкүлү жок болгон учурда жашы электи күбөлөндүрүү балдарды коргоо боюнча ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын аймактык бөлүмүнүн чечими боюнча жүргүзүлөт, ага административдик иштин негиздери жана административдик жол-жоболор жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган тартипте даттанууга болот.

3. Психиатриялык күбөлөндүрүүнү жүргүзгөн врач ушул берененин 4-бөлүгүндө каралган учурларды кошпогондо, текшерилип жаткан адамга жана анын мыйзамдуу өкүлүнө психиатр катары өзүн тааныштырууга милдеттүү.

4. Эгерде, болгон маалыматтарга ылайык, текшерилүүчү анын төмөнкүлөрдү шарттаган психикалык жактан оор бузулуусу бар экендигин болжолдоого негиз берген аракеттерди жасаган учурда, адамды психиатриялык күбөлөндүрүү анын макулдугусуз же анын мыйзамдуу өкүлүнүн макулдугусуз жүргүзүлүшү мүмкүн:

1) анын өзү же айланасындагылар үчүн түздөн-түз коркунучтуулугун;

2) анын алсыздыгын, башкача айтканда, негизги жашоо муктаждыктарын өз алдынча канааттандырууга жөндөмсүздүгүн;

3) эгерде адам психиатриялык жардамсыз калтырылса, психикалык абалынын начарлашынан улам анын ден соолугуна олуттуу зыян келишин.

5. Эгерде текшерилүүчү ушул Мыйзамдын 82-беренесинин 4-бөлүгүндө каралган негиздер боюнча динамикалык байкоо алдында болсо, адамды психиатриялык күбөлөндүрүү анын макулдугусуз же анын мыйзамдуу өкүлүнүн макулдугусуз жүргүзүлүшү мүмкүн.

6. Текшерилүүчүнүн психикалык саламаттыгынын абалы жөнүндө психиатриялык күбөлөндүрүүнүн маалыматтары жана корутунду медициналык документтерге жазылат, анда врач-психиатрга кайрылуунун себептери жана медициналык сунуштамалар да көрсөтүлөт.

7. Психикалык-активдүү затты кыянаттык менен пайдаланган адамдарды медициналык күбөлөндүрүү учурдагы мезгилге карата психикалык активдүү заттын интоксикация абалын аныктоо же жокко чыгаруу максатында амбулаториялык шарттарда жүзөгө ашырылат.

8. Психикалык активдүү затка көз карандылык дартын аныктоо максатында милдеттүү медициналык күбөлөндүрүү Министрлер Кабинети тарабынан бекитилүүчү милдеттүү медициналык күбөлөндүрүүгө тийиш болгон адистиктердин жана кызмат орундарынын тизмегине ылайык адамдарды жумушка кабыл алууда жүргүзүлөт.

9. Эгерде укук коргоо органдарына жана айрым мамлекеттик органдарга жумушка жалдоо маселелерин жөнгө салуучу Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралбаса, жумуш берүүчүлөр кызматкерлерден психикалык-активдүү заттан көз карандылыгы бар экендиги жөнүндө расмий медициналык корутунду берүүнү талап кылууга укугу жок.

10. Психикалык-активдүү затты кыянаттык менен пайдаланган адамдарды мамлекеттик мекемелерде медициналык күбөлөндүрүүгө, медициналык текшерүүгө же дарылоого чыгымдар республикалык бюджеттин эсебинен, ал эми кошумча медициналык кызмат көрсөтүүлөр зарыл болгон учурда - медициналык текшерүү, медициналык күбөлөндүрүү же дарылоо жүргүзүлүп жаткан адамдын эсебинен жүргүзүлөт.

11. Медициналык күбөлөндүрүүнү жана медициналык текшерүүнү жүргүзүү тартиби Министрлер Кабинети тарабынан аныкталат.

(Кыргыз Республикасынын 2025-жылдын 28-октябрындагы № 241 Мыйзамынын редакциясына ылайык)