7-берене. Машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо

процесстеринин коопсуздугун камсыз кылуу принциптери

1. Бардык категориядагы адамдар, мүлк, ошондой эле айлана-чөйрө

үчүн машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо процесстеринин кооп-

суздугу эксплуатант тарабынан ушул Техникалык регламенттин 2-4-главала-

рында белгиленген талаптарды сактоо менен катар, ушул беренеде белги-

ленген ар түрдүү категориядагы адамдар, мүлктөр, ошондой эле айла-

на-чөйрө үчүн коопсуздукту камсыз кылуу принциптеринин жыйындысын иш

жүзүнө ашыруу менен жетишилүүгө тийиш. Айрым категориядагы адамдар,

мүлк үчүн коопсуздукту камсыз кылуунун ар кандай принцибин иш жүзүнө

ашырууда тийиштүү категориядагы адамдар, мүлк үчүн машиналарды жана

жабдууларды эксплуатациялоо процесстеринин коопсуздугу камсыз болууга

тийиш.

2. Машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоодо (ГОСТ 12.0.003

"Эмгек коопсуздугунун стандарттарынын системасы. Кооптуу жана зыяндуу

өндүрүш факторлору. Классификация") кызматчыларды коркунучтуу жана зы-

яндуу факторлордун таасиринен коопсуз болушун камсыз кылуу төмөнкү

принциптерге ылайык жүзөгө ашырылат:

1) машиналарды жана жабдууларды конструкциялык мүнөздөмөлөрү менен

колдонуу, ошондой эле жалпы жана атайын Техникалык регламенттерде бел-

гиленген гигиеналык нормаларга туура келбеген коркунучтуу факторлордун,

зыяндуу факторлордун кызматчыларга таасир тийгизүүсүнө жол бербөөнү

камсыз кылуучу технологиялык процесстерди колдонуу;

2) эксплуатациялоочу машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо

процесстеринин коопсуздугун машиналар менен жабдуулардын конструкциялык

өзгөчөлүктөрүнөн, алардын иштөө принциптеринен жана технологиялык про-

цесстердин өзгөчөлүктөрүнөн улам ушул берененин 2-бөлүгүнүн 1-пунктунда

белгиленген принцибин жүзөгө ашыруу менен камсыз кыла албаган учурда

эксплуатант техникалык чараларды жана кызматчыларды жамааттык коргоо

каражаттарын колдонууну камсыз кылууга милдеттүү;

3) эксплуатант машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо про-

цесстеринин коопсуздугун машиналардын жана жабдуулардын конструкциялык

өзгөчөлүктөрүнөн, алардын иштөө принциптеринен жана технологиялык про-

цесстердин өзгөчөлүктөрүнөн улам ушул берененин 2-бөлүгүнүн 1, 2-пунк-

ттарында белгиленген принцибин жүзөгө ашыруу менен камсыз кыла албаган

учурда эксплуатант Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык кызматчы-

лардын жеке коргонуу жана/же кызматчылардын иштешинин атайын режимдерин

колдонууга милдеттүү;

4) машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо процесстеринин ко-

опсуздугун ушул берененин 2-бөлүгүнүн 1-3-пункттарында белгиленген

принциптерин ишке ашырганда камсыз кылуу мүмкүн болбогон учурда эксплу-

атант Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген башка иш-чара-

ларды аткарууга милдеттүү.

3. Иштин оордугунун жана чыњалгандыгынын таасири болгондо кызмат-

чылардын коопсуздугун камсыз кылуу төмөнкү принциптерге ылайык жүзөгө

ашырылат:

1) эксплуатанттын эмгектин оордугунун жана чыњалгандыгынын

көрсөткүчтөрүнүн Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген жол

берилген маанилерин сакташы;

2) эксплуатанттын Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген

жол берилген маанилердин дењгээлине чейин иштин оордугунун жана чыњалу-

усунун таасирин азайтуу боюнча иш-чараларды аткарышы.

4. Эксплуатациялоо ордуна жакын жердеги (иштеген, жашаган ж.б.)

жана машиналары жана жабдууларды эксплуатациялоого катышпаган адамдар-

дын, эксплуатациялоо ордуна жакын жайгашкан ар кандай мүлктүн коопсуз-

дугун камсыз кылуу төмөнкү принциптерге ылайык жүргүзүлөт: эгер машина-

ларды жана жабдууларды эксплуатациялоо көрсөтүлгөн адамдар менен

мүлктүн коопсуздугун камсыз кылуу максатында техникалык регламенттер

менен белгиленген милдеттүү талаптардын бузулушуна алып келсе, машина-

ларды жана жабдууларды эксплуатациялоого киргизүүгө жол берилбейт.

5. Машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо ордуна жакын жер-

деги жана аларды эксплуатациялоо процессине катышпаган жеке адамдардын

өмүрүнүн, ден соолугунун жана мүлкүнүн коопсуздугун камсыз кылуу

төмөнкү принциптерге ылайык жүзөгө ашырылат:

1) машиналарды жана жабдууларды конструкциялык мүнөздөмөлөрү менен

колдонуу, ошондой эле көрсөтүлгөн адамдар менен мүлккө, ошондой эле

коркунучтуу факторлордун жалпы жана атайын техникалык регламенттерде

белгиленген гигиеналык нормаларга туура келбеген зыяндуу факторлордун

таасир тийгизүүсүнө жол бербөөнү камсыз кылуучу технологиялык процесс-

терди колдонуу;

2) эксплуатант машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо про-

цесстеринин коопсуздугун машиналар менен жабдуулардын конструкциялык

өзгөчөлүктөрүнөн, алардын иштөө принциптеринен жана технологиялык про-

цесстин өзгөчөлүктөрүнөн улам ушул берененин 5-бөлүгүнүн 1-пунктунда

белгиленген принцибин жүзөгө ашырууну камсыз кыла албаган учурда экс-

плуатант техникалык чараларды же жамааттык жана жеке коргоо каражатта-

рын колдонууну камсыз кылууга милдеттүү.

6. Башка адамдардын коопсуздугун камсыз кылуу төмөнкү принципке

ылайык жүргүзүлөт: машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо орунда-

рына башка адамдардын келишин чектөө.

7. Айлана-чөйрөнү коргоону камсыз кылуу төмөнкү принципке ылайык

жүргүзүлөт: эгер машиналарды жана жабдууларды эксплуатациялоо Кыргыз

Республикасынын мыйзамдарында белгиленген айлана-чөйрөнү коргоо жаатын-

дагы милдеттүү талаптардын бузулушуна алып келсе, анда мындай эксплуа-

тациялоого жол берилбейт.