55-берене. Мамлекеттик жана башка органдардын, алардын кызмат

адамдарынын, шайлоо процессинин башка катышуучуларынын чечимдерине жана аракеттерине (аракетсиздиктерине) даттануунун соттук тартиби

1. Жарандардын шайлоо укуктарын бузган мамлекеттик бийлик органда-

рынын, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын, коммерциялык эмес уюмдардын жана башка органдардын, алардын кызмат адамдарынын чечимдери жана (же) аракеттери (аракетсиздиги), шайлоо комиссияларынын, алардын кызмат адамдарынын, шайлоо процессинин башка катышуучуларынын чечимдери жана аракеттери (аракетсиздиги), ошондой эле ушул Кодекстин талаптарын бузган талапкерлердин, саясый партиялардын, алардын өкүлдөрүнүн аракет- тери ушул Кодексте белгиленген мөөнөттө сотко даттанылышы мүмкүн.

2. Соттор, прокуратура жана ички иштер органдары өз ишин даттануу-

ларды өз убагында кароону камсыз кылгыдай кылып (анын ичинде дем алыш күндөрү) уюштурууга милдеттүү.

3. Жарандардын шайлоо укуктарын, ушул Кодекстин талаптарын бузган

чечимдерге жана (же) аракеттерге (аракетсиздиктерге) даттануулар менен тийиштүү округдун шайлоочулары, талапкерлери, талапкерлердин өкүлдөрү, саясый партиялардын өкүлдөрү, коммерциялык эмес уюмдар, байкоочулар, ошондой эле шайлоо комиссиялары кайрыла алат. Ал жактар даттанууну так баяндап жана даттануу негизделген далилдерди жана күбөлүктөрдү тапшы- рууга же көрсөтүүгө тийиш. Шайлоо комиссиясынын атынан даттануу шайлоо комиссиясынын чечими боюнча берилет, ал комиссиянын жыйналышында кабыл алынат жана даттануу- га тиркелет, ага шайлоо комиссиясынын төрагасы кол коет жана мөөрү ме- нен күбөлөндүрүлөт.

4. Даттанууну сот карап чыгууга кабыл алган жана жаран же шайлоо

процессинин башка катышуучусу ушундай даттануу менен шайлоо комиссиясы- на кайрылган учурда шайлоо комиссиясы соттун чечими мыйзамдуу күчүнө киргенге чейин даттанууну карап чыгууну токто турат. Сот келип түшкөн даттануу жөнүндө тийиштүү шайлоо комиссиясына кабарлайт.

5. Шайлоону даярдоонун жүрүшүндө келип түшкөн даттануулар сот та-

рабынан даттануу түшкөн күндөн тартып үч күндүк мөөнөттө, бирок добуш берүү күнүнөн мурунку күндөн кечиктирбестен, ал эми добуш берүү күнү же добуш берүүдөн кийинки күнү - дароо каралууга тийиш. Эгерде даттанууда камтылган фактылар кошумча текшерүүнү талап кылса, ал боюнча чечимдер беш күндүк мөөнөттөн кечиктирбестен кабыл алынат.

6. Соттун жыйналышынын убактысы жана орду жөнүндө так кабарланды-

рылган арыз ээсинин, жоопкердин, алардын өкүлдөрүнүн, ошондой эле тие- шелүү шайлоо комиссияларынын, мамлекеттик бийлик органдарынын, жерги- ликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын өкүлдөрүнүн, башка таламдаш адамдардын сотко келбей калышы ишти карап чыгуу жана чечүү үчүн тос- коолдук болуп саналбайт.

7. Добуш берүүнүн жыйынтыктары боюнч даттанууну жогору турган

тийиштүү шайлоо комиссиясы карагандан кийин 3 календарлык күндүн ичиңде добуш берүүнүн жыйынтыгы сотко даттанылышы мүмкүн. Бул мөөнөт өткөндөн кийин даттануу кабыл алынбайт. Шайлоонун натыйжасына анын натыйжасы аныкталгандан кийин үч кален- дарлык күндүн ичинде сотко даттанылышы мүмкүн. Даттануу берүү мөөнөтү узартылбайт же кайра башталбайт. Бул мөөнөт өткөндөн кийин даттануу ка- был алынбайт.

8. Ушул Кодексте, Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган

учурларда сот тиешелүү шайлоо комиссиясынын чечимин алып сала алат. Эгерде шайлоо комиссиясынын чечими сот тарабынан жокко чыгарылган болсо, чечими жокко чыгарылган шайлоо комиссиясы же жогору турган шай- лоо комиссиясы соттун чечиминин негизинде маселенин мањызы боюнча жањы чечим кабыл алат.

9. Соттун чечими ал чыгарылган учурдан баштап күчүнө кирет жана

мамлекеттик бийлик органдары, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органда- ры, коммерциялык эмес уюмдар, кызмат адамдары, шайлоо комиссиялары жана шайлоо процессинин башка катышуучулары үчүн милдеттүү. Сот кабыл алган чечим дароо арыз ээсине, жоопкерге же алардын өкүлдөрүнө, ошондой эле тийиштүү шайлоо комиссияларына берилет. Көзөмөлдүк даттанууну берүү ушул Кодекс менен белгиленген тартипте жана мөөнөттөрдө биринчи инстанциядагы соттун чечимин шайлоо комиссиясы тарабынан аткарылышын убактылуу токтотот.

10. Биринчи инстанциядагы соттун чечимине даттануу соттун чечими

чыгарылгандан учурдан тартып үч күндүн ичинде берилиши мүмкүн.

11. Райондук (шаардык) соттун мыйзамдуу күчүнө кирген чечими дат-

тануу түшкөн күндөн баштап 5 календарлык күндүн ичинде көзөмөл тарти- бинде каралат. Көзөмөлдүк даттануу Кыргыз Республикасынын Жогорку сотуна берилет, ал милдеттүү түрдө Борбордук шайлоо комиссиясынын өкүлүн чакыртат. Соттун чечимине көзөмөлдүк даттануу чечим чыгарган тийиштүү сот аркылуу берилет. Даттанууну тикелей көзөмөл инстанциясына берүү датта- нууну кароо үчүн тоскоолдук болуп саналбайт. Көзөмөлдүк инстанциядагы соттун токтому ал чыгарылган учурдан баш- тап мыйзамдуу күчүнө кирет, биротоло чечим болуп саналат жана даттануу- га жатпайт. (КР 2009-жылдын 17-июлундагы №225 Мыйзамынын редакциясына ылайык)