Кыргыз Республикасынын кант жана тоют кызылчанын урондорунун Шайкештигине баалоо жургузуу жонундо ЖОБО (Кыргыз Республикасынын Окмотунун Токтому)

Кыргыз Республикасынын Окмтунун

2004-жылдын 25-ноябрындагы № 861

токтому менен бекитилген

Кыргыз Республикасынын кант жана тоют кызылчанын урондорунун

Шайкештигине баалоо жургузуу жонундо

ЖОБО

1.Жалпы жоболор

1.1. Бул, Кыргыз Республикасында кант жана тоют кызылчанын

урондорунун шайкештигине баалоо жургузуу жонундо жобо (мындан ары -

Жобо) «Урон жонундо» Кыргыз Республикасынын Мыйзамына ылайык иштелип

чыкты.

Бул Жобонун максаты урондун бардык категорияларын ондурууну

ченемдик база менен камсыздоо, кант жана тоют кызылчанын айыл

чарбасында пайдаланылуучу жогорку сапаттагы сорттуу урондорун

пайдаланууга комоктошуу болуп эсептелет.

1.2. Ушул Жободо колдонулуучу терминдер жана аныктамалар:

кызылчанын (кант жана тоют кызылчанын) урону - Bета vulgaris

турунун «кант кызылча» жана «тоют кызылча» топторунун урондору.

урондун кондициялуулугу жонундо куболук - бардык сапаттары боюнча

стандарттарга ылайык келген урондун партиясына берилуучу документ;

репродукциялык урондор - элитанын урондорун кобойтуунун биринчи

муунунда алынган жана кант же тоют кызылчанын товардык (фабрикалык)

тамыртупторун ондуруу учун арналган урондор. Алар Экономикалык

кызматташтык жана онуктуруу уюмундагы олколордун кызылчанын урондору

учун сорттук сертификаттоо схемасынын тийиштуу шарттарына жооп берууго

тийиш, ал шарттардын аткарылышы расмий текшеруу менен ырасталышы

керек;

сыноо - урондун сортунун тазалыгын же осумдуктордун типтуулугун,

булганычтыгын, оорулар же зыянкечтер жукканын билуу максатында

себилген уронду талаадан изилдоо;

кызылчанын сорту — кайсы бир (морфологиялык, физиологиялык,

цитологиялык, химиялык) белгилери боюнча даана айырмаланган,

кобойтуудо (жыныстык же жыныстык эмес) озунун айырмлануучу белгилерин

сактап калуучу кайчылаш чандашуучу маданий осумдуктордун тобун

билдирет;

кызылчанын гибриди - айырмалуу тектик формаларды кыйыштыруунун

натыйжасында белгилерин жана касиеттерин рекомбинациялоо жолу менен

алынган муун;

диплоид осумдук - кант кызылча осумдугу, анын соматикалык

(кадимки) клеткаларында 18, хромосом, б.а. эки топ (2 п = 18) бар;

бир озоктуу урон — кызылчанын ондургондо нормалдуу бир озок чыгуучу

урону;

бир озоктуулук - бул бир озок чыгуучу урондордун бир же эки озок

чыгып онгон урондордун жалпы санына карата проценттик катышы;

оригинатор - сорт же гибрид тузуучу жана алардын ондурулушу жана

сакталышы учун жооптуу жак (селекционер - сортту автору) же уюм;

OESD - OTSDге мучо мамлекеттердин Чогулушу 1991-жылдын 15-майында

кабыл алган Экономикалык кызматташтык жана онуктуруу уюмундагы

олколордун урондорду сорттук сертификаттоо схемалары;

ISТА - 1924-жылы конгрессте уюштурулган Урондордун сапатын

контролдоо боюнча эл аралык ассоциация (Кембридж, Англия);

энелик айдоо - кант кызылчасын тигуу жолу менен кобойтуудо

тамыртупту (энеликтерди) тандоо жана экинчи жылында тигип, уронун алуу

учун арналган кант кызылча айдоосунун участогу. Кант кызылчасын

тикпестен кобойтуудо кант кызылчанын биринчи айдалган жылындагы

участогу;

фабрикалык айдоо - кант кызылчанын онор жайлык иштетуу учун

тамыртуп алуу максатында биринчи айдалган жылдагы участогу;

полиплоид осумдук - кант кызылча осумдугу, анын соматикалык

(кадимки) клеткаларында хромосомдордун тобу учтон ашык (3 п = 27) -

триплоид; (4 п = 36) - тетраплоид;

бир урондуу кызылча - урону чокмороктошпостон болок-болок, бирден

туйулгон кант кызылча осумдук;

коп урондуу кызылча - орточо алганда 2-4 урону чокмороктошуп чогуу

туйулгон кант кызылча осумдук;

оригинал урондор - тупку материалдын тамыртубунон остурулгон жана

супер элита урондорду алууга арналган урондор. Оригинатор тарабынан

остурулот;

супер элитанын урондору - оригинал урондордон остурулгон жана

элитанын урондорун алууга арналган тамыртуптордун урондору. Анын

ондурулушу учун жоопкерчиликтуу оригинатор тарабынан остурулот;

элитанын урондору - супер элитанын уронунон атайын селекциялык-

урончулук жана агротехникалык ыкмалар менен методдорлу пайдаланып

алынган тамыртуптордун урондору. Аны оригинатор ондурот жана анын

ондурулушу учун жооп берет. Сертификатталган урондорду остуруу учун

арналат. Элитанын урондоруно киргендер:

- ЦЭС урондору - формалары (энелик тектик компонент)

- гибрид учун чандаштыргычтын урондору (аталык тектик компонент);

фертиль осумдук - кант кызылчанын жыныстык жол менен кобойгондо

жарактуу урон туйууго жондомдуу осумдугу.

ЦЭС - (цитоплазмалуу эркектик стерилдуулук) - чанчанын

цитоплазмалык факторлор менен шартталган нормалдуу иштей албашы, 6.а.

осумдуктун нормалдуу иштоочу гамета тузууго жана урук туйууго

жараксыздыгы. Энелик теги боюнча мурасталат.

урондун сорттук сапаттары - урондун айыл чарба осумдукторунун

тийиштуу сортуна таандыктыгын муноздоочу белгилердин жыйындысы.

1.3. Ушул Жободо белгиленген талаптарга шайкештикти баалоого Кант

кызылчасынын Кыргыз Республикасында пайдаланууга уруксат берилген

сортторунун жана гибриддеринин мамлекеттик реестрине киргизилген

сорттордун жана гибриддердин урондору, тигилуучу материалы жана

алардын копмоненттери, ошондой эле экспортко остурулуучу сорттор,

гибриддер жана алардын компоненттери алынат.

Урондордун арналышы боюнча пайдаланууга сапаттуулугун ырастоочу

документ болуп урондун кондициялуулугу жонундо куболук эсептелет

(Тиркеме).

1.4. Бул Жобону жаны сортторду жана гибриддерди селекциялоого,

илимий-изилдоочу же тажрыйбалык максаттарда пайдаланууга арналган

урондорго карата колдонууга болбойт.

1.5. Урондордун шайкештигин урондук жана себилуучу маетериалды

инспекциялоо жана сыноо боюнча атайын ыйгарым укуктуу орган «Урон

жонундо» Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, ушул Жобого жана Кыргыз

Республикасынын башка нормативдик укуктук актыларына ылайык баалайт.

2 Урондордун шайкештигин баалоодо урондорду остурууго

коюлуучу талаптар

2.1. Сертификатталууга тийиш болгон урондук айдоолор себуу же тигуу

аяктагандан кийин бир айдын ичинде урондук материалды инспекциялоо

жана сыноо боюнча мамлекеттик контроль жургузуучу органда катталууга

тийиш.

2.2. Талаадагы расмий текшеруу (талаадагы сыноо) сорттук белгилерин

аныктоо жана айдоолордун урондук максатка жарактуулугун аныктоо учун

жургузулот. Сорттун бирдейлигин аныктоочу болуп сорттун же гибриддин

каттоо учурунда кабыл алынган белгилери эсептелууго тийиш.

2.3. Кызылча осумдукторду (фабрикалык, энелик, урондук) бир эле

аянтка айдоодо башка сорттордун тушуп калган уруктары менен сорттун

аралашуусун болтурбоо учун ортодогу убакыттын минимум аралыгы 8 жыл

болууга тийиш.

2.4. OESD талаптарына ылайык сорттун нукуралыгын жана сорттук

тазалыгын аныктоо учун урондордун анализденуучу партиясынан тандап

алынган сынамык сорттуу урондордон фабрикалык кызылчанын контролдук

участогу себилет.

2.5. Урондук материалды инспекциялоо жана сыноо боюнча мамлекеттик

контроль жургузуучу органдын текшеруусуно урондук жана тигилуучу

материалдын сорттук документтери, сорттуу урондорду ондурууго

уруксаты, жерди пайдаланунун осумдуктор иш жузундо жайгаштырылган

планы бар экендигин контролдоо кирет, ошондой эле:

- эгер кобойтуу схемасында башкача каралбаса, аралык изоляция

нормалары милдеттуу сакталганын;

- урондорду остуруудо, жыйноодо, тазалоодо жана сактоодо сорттун

нукуралыгын жана сорттук тазалыгын сактоого гарантияны контролдоо

кирет.

3. Шайкештиктин бааларына туура келген урондордун

остурулушун контролдоо

3.1. Урондук жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо

боюнча мамлекеттик контролдоочу орган бардык урондук айдоолорду

ошондой эле урондордун даярдалган партияларын эсепке алат. Мында

упаковкаланган урондор ушул Жобонун 7 жана 8-болумдорундо белгиленген

талаптарга ылайык пломбаланууга жана маркировкаланууга тийиш.

3.2. Топтолгон ар бир партиядан шайкештигин баалоо учун текшерууго

сынамык олчом алынат. Текшеруу учун сынамык урон алуунун эрежеси жана

массасы ушул Жободо айтылган талаптарга ылайык келууго тийиш (6-

болум).

3.3. Урондук жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо

боюнча мамлекеттик контролдоочу орган сорттун тазалыгына тиешелуу

текшеруулорду жургузууго жана урондун ар бир партиясы боюнча

шайкештигин баалоо учун керектуу маалыматтарды берууну талал кылууга

ыйгарым укуктуу.

3.4. Урондук жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо

боюнча мамлекеттик контролдоочу орган ушул Жобого ылайык жакты

корутунду алган урондордун ар бир партиясына анын кондициялуулугу

жонундо куболук берет (5.2-болум).

3.5. Урондордун эки же андан коп партиясын бириктирууго жол

берилет, бирок мында жаныдан тузулгон партия озунун бир ончойлугун

сактоого тийиш.

3.6. Фабрикалык кызылчанын шайкештикти текшерууго берилген

урондорунун партиясы себилген контролдук участокторду жайгаштыруунун

(себуунун) жыштыгы томонкудой:

- элитанын жана супер элитанын урондору учун - ар бир сынамыктан;

- шайкештиги текшерилуучу урондор учун - ар бир тортунчу сынамыктын

ичинен бироо.

Урондордун бул сынамыктары сынамык алынгандан кийинки

келген,сезондун убагында контролдук участоктордо остурулууго тийиш.

3.7. Урондук жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо

боюнча мамлекеттик контролдоочу орган кант кызылчанын урондорун ар

турдуу (коншулаш) урон остуруучулор остургон жана алар аралыктын

нормасын бузушкан учурда кызылчанын башка формаларынын урондук

аянттары себилишине жол бербейт. Мындай эреже бузуу аныкталган учурда,

ошондой эле каттоодон отпогон айдоолор гулдогонго чейин жок кылынууга

тийиш.

4. Урондордун категориялары

4.1. Кыргыз Республикасында кант кызылчанын урондорунун шайкештигин

баалоо системасы томонкудой категорияларды камтыйт, алар OESD

белгилеген урондордун категорияларына томонкучо туура келет:

_________________________________________________________

4.2. Оригинал урондорду остуруу селекционерлердин жана селекциялык

уюмдардын - оригинаторлордун оздорунун карамактарында калат. Оригинал

урондор сынамыкка урон алуу жонундо арыз берилгенде бааланышы мумкун.

4.3. Супер элитанын жана элитанын урондорун оригинатор же баштапкы

урончулук жургузууго укуктуу жана ага уруксат алган урончулук чарба

тарабынан ондурулот.

4.4. Шайкештик баасына жооп берген урондор - бул категория товардык

(фабрикалык) максат учун себууго арналган. Аларга элитанын уронун

кобойтуудо биринчи репродукциядагы кант кызылчанын урондору жана

тектик формаларды кайчылаштыруудагы биринчи муундун гибриддеринин

урондору (F1) кирет.

5. Тигилуучу материалдын шайкештигин баалоо

5.1. Урондун тийиштуу партиясына шайкештик баасын алууга арыз

Урондук жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо боюнча

мамлекеттик органга берилет.

5.2. Шайкештикке баа беруу жонундо арыз алынгандан кийин урондук

жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо боюнча мамлекеттик

контролдоочу орган ушул Жобонун талаптарына жараша алынган арызды ишке

ашыруу боюнча процедураларды жургузот жана урондун партиясынын

шайкештиги жонундо документ берет.

5.3. Ар бир озунчо урончулук айдоого, урондордун ар бир партиясына

шарттуу номер берилет, ал уникалдуу болот жана ошол айдоону же ошол

партияны гана билдирет. Шарттуу номерлер ушул Жободо каралган форманы

катуу сактоо менен белгиленет (9-болум).

5.4. Уурондук жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо

боюнча мамлекеттик контролдоочу орган эгер томонкудой шарттар

сакталбаса урондордун берилген партиясына шайкештик жонундо документ

беруудон баш тарта алат:

а) урондордун партиясы алынган айдоо же айдоолор мурда тийиштуу

учурунда, ушул Жобонун 2-1-пунктунда белгиленген талаптарга ылайык

катталбаса;

б) айдоону, анын ичинде урондун сынамык партиясы алынган айдоону

расмий текшеруудо айдоолор ушул Жободо белгиленген талаптарга ылайык

эместиги корунсо;

в) ошол партиядагы урондорду расмий текшеруудо урондор ушул Жобонун

10-болумундо каралган талаптарга ылайык эместиги аныкталса;

г) шайкештигин баалоо учун расмий текшерууго берилген урондордон

сынамык алуу ушул Жободо каралган талаптарга ылайык эмес жургузулсо (6-

болум);

д) талаага себилген урондордун партиясынан алынган сынамык урондор

себилген участокту расмий текшеруудо себуу ушул Жобонун болумундо

каралган талаптарга жооп бербестиги аныкталса (2.5-болум);

е) шайкештигин баалоого арыз берилген партиядагы урон боюнча

нормативдик талаптар бузулган болсо.

5.5. Урондук жана тигилуучу материалды инспекциялоо жана сыноо

боюнча мамлекеттик контролдоочу орган урондордун буткул партиясына же

анын бир болугуно шайкештик жонундо берилген документти кайра алып

коюуга укуктуу. Урондун кондициялуулугун куболондуруп берилген

документи кайра алып коюлган урондор томонкудой учурларда шайкештик

бааларына ылайык эмес катары квалификацияланат, эгер:

а) урондордун кондициялуулугу жонундо куболук алуу учун мурда

тапшырылган маалыматтын туура эмес жактары аныкталса;

б) урондорду остуруу, тазалоо, сактоо жана сатуу процесстеринде

эреже бузуулар болгону аныкталса.

5.6. Урондордун кондициялуулугу жонундо куболукто корсотулууго

тийиш болгон маалыматтар:

а) ыйгарым укуктуу органдын аталышы жана дареги (урондордун

кондициялуулугу жонундо куболукту ким берген);

б) урондорду ондуруучунун аталышы (аты), дареги жана каттоо номери;

в) урондун партиясынын шарттуу номери;

г) осумдук, сорттун аталышы, урондун категориясы;

д) урондун партиясынын нетто салмагы жана упаковкалардын саны;

е) уронду иштетуунун туру (эгер ал жургузулгон болсо);

ж) урондун сапатынын корсоткучтору;

з) партиянын расмий маркировкасы жана пломбасы.

6. Урондун партиясы жана сынамыкты тандап алуу

6.1. Урондун партиясы деп чыгарылган теги, сорттук жана айдалуу

сапаттары боюнча бир ончой, урондун кондициялуулугу жонундо куболук

берилген тийиштуу сандагы урон эсептелет. Партиянын бир ончой эмес

болушуна жол берилбейт.

6.2. Эл аралык нормаларга жана Урондордуу сапатын контролдоо боюнча

эл аралык ассоциациянын (ISТА) стандарттарынын талаптарына ылайык кант

кызылчанын уронунун партиясы учун томонкудой максимум салмак

белгиленген:

камдалуучу кондициялар учун 20 тонна;

калибрленген жана шлифтелген урондор учун - 12,5 тонна;

дражеленген урондор учун - 2 тонна.

Партиянын салмагынан жол берилуучу максимум четтоо 5 процентти

тузот.

6.3. Эгер тапшырылган урондун салмагы бир топ кеп болсо, анда аны

олчому белгиленгенден ашпаган партияларга болуу керек. Алардын ар бири

озунчо партия катары каралат.

6.4. Урондордун тапшырылган партиялары мушокторго, контейнерлерге

жана башка идиштерге партияны билдируучу этикеткасы жана маркировкасы

менен салынууга тийиш.

6.5. Расмий текшеруу учун сынамык уронду тандап алуу урондук жана

тигилуучу материалды ISТАнын эл аралык методикасы боюнча кабыл алынган

сыноо жургузуу боюнча мамлекеттик орган ыйгарым укук берген адам

тарабынан ишке ашырылат.

6.6 Эгерде сынамык уронду тандап алуу ISТАнын методикасына ылайык

жургузулбогону аныкталса, анда мындай сынамыктар расмий текшерууго

алынбайт.

6.7. Кант кызылчанын анализге берилуучу сынамык уронунун минимум

салмагы 500 г болууга тийиш. Кант кызылчанын уронунун нымдуулугун

аныктоо учун сынамыктын минимум салмагы 100 грам болууга тийиш.

6.8. Ар бир сынамыктын бир болугу урондордун сапатын анализдоого

ыйгарым укук берилген лабораторияга тапшырылат, экинчи болугу

контролдук участоктордогу урондордун сынамыктарына салыштыруу жана

кайталап анализ жургузуу учун сактоого калтырылат, учунчу болугу

сорттун тазалыгын мониторингдоо учун контролдук участокторго себууго

пайдаланылат.

7. Упаковкалоо жана пломбалоо

7.1 Химиялык жана биологиялык препараттар менен иштетилген урондор

салынган идиштерде тийиштуу эскертичуу жазуу болууга тийиш.

7.2. Тандап алынган сынамыктар ташуу учурунда урондор бузулбагыдай

упаковкаланууга тийиш. Нымдуулукту аныктоо учун сынамыктар ным

откорбоочу контейнерлерге салынат.

7.3. Урон салынган упаковка сынамык алынган учурда пломбаланууга,

ал эми упаковканын ичиндегилер ушул Жобонун 8-болумунун корсотмолоруно

ылайык урондук материалдын сыналышын инспекциялоочу орган тарабынан

маркировкаланууга тийиш.

7.4. Урон алынган упаковка анын ичиндегилерди алмаштырганда же

алганда пломбасын бузбастан же упаковканын озун бузбастан же коруноо

из калтырбастан ачылбагыдай кылып пломбаланууга тийиш.

7.5. Упаковканы ачканда пломба кайра пайдаланууга жараксыз болуп

сынууга тийиш.

7.6. Эгер урон салынган упаковка пломбаланып жана кайра ачылса,

анда аны урондук материалдын сыналышын инспекциялоочу орган тарабынан

ыйгарым укук берилген адам гана кайрадан пломбалай алат.

7.7. Ушул талаптар мушоктогу, укокчодогу, чон олчомдуу тарага же

кампага эндей салынган урондорго да тиешелуу. Бул иш жузундо

томонкудой маанини билдирет:

а) сынамыкты мушоктон алууда мушоктор сынамыктар алынганга чейин

тигилуу болууга тийиш;

б) сынамыкты укокчодогу, чон олчомдуу тарада же кампада эндей

салынган жерден алууда алар сынамык алынгандан кийин дароо моор коюп

чаптап бекитилууго тийиш.

7.8. Пломба коюунун айрыкча ылайыктуу ыкмалары томонкудой:

а) жеке эн белги;

б) башка (картон, озу чапташуучу жана айрылбачу) этикеткалар

упаковканын ойдоку болугуно бекитилууго жана коктолууго тийиш. Эгер

этикетка коктолбосо, анда туйунго жеке пломба коюлууга тийиш;

в) урон салынган укокчолор жабылып, пломба же озу чапташуучу расмий

этикетка коюу менен, пломбаны бузбастан туруп урондун каттоого

алынбастан берилишин болтурбагыдай кылып моор басып чапталууга тийиш;

г) урондорду кампаларда эндей сактоодо сактоочу жайлар кайтарылууга

жана тыкан жабылууга тийиш. Ар бир озунчо болмо кулпуланып жана

пломбасы бар экени коруноо болгудай кылып моор басып чапталууга тийиш.

8. Упаковкага этикетка (маркировка) коюу

8.1. Белгиленген улгудогу расмий этикетка урон салынган таранын же

упаковканын тышкы бетине чапталат жана урон жонундо бардык тийиштуу

маалыматтарды камтыйт. Маалымат этикетканын бир бетине жазылышы

мумкун.

8.2. Урондук материалдын сапаты жонундо толук жана туура маалымат

жазылган этикетка упаковкага жазылат же чапталат.

8.3. Урондун ар бир упаковкасына тышкы этикеткага кошумча иретинде

тышкы этикетка сыяктуу эле тустогу ички расмий этикетка салынат. Ички

этикетка урондор жонундо тышкы этикеткадагыдай эле маалыматтарды

камтууга тийиш.

8.4. Маалыматтар жана коштооч информация ушул Жобого ылайык

мамлекеттик жана расмий тилдерде берилууго тийиш.

8.5. Уронду реализациялоо учурунда же реализацияга даярдоо

процессинде уронду сатуучунун озунун же башка адамдардын этикеткага

жазылган маалыматтарды атайылап даярдоого жана озгортууго тыюу

салынат.

8.6. Эгер урон жонундо маалымат жазылган маркировка упаковканын

сыртына очпоочу боёк менен жазылса, же эгер сыртына чапталуучу

этикетка жетишерлик бышык материалдан жасалса, анда ички расмий

этикетка талап кылынбайт.

8.7. Этикеткалар тик бурчтуу, минимум 100 мм х 67 мм олчомдо

болууга тийиш. Этикеткалардын ондору урондордун категорияларына жараша

томонкудой тусто болот:

- оригинал урондор - кулгун

- супер элитанын урондору - ак, диагоналы боюнча

кулгун тилкелуу

- элитанын урондору - ак

- шайкештик баасына жооп

беруучу урондор - когуш.

8.8. Этикеткадагы маалымат кара тустогу басма тамга менен жазылып,

даана жана оной окулууга, томонкудой маалыматтарды камтууга тийиш:

- чыгарган олко,

- ыйгарым укуктуу органдын аты жана дареги,

- урондун партиясынын шарттуу номери,

- тур (осумдук) (латынча аталышы)

- сорттун же гибриддин аталышы

- урондун категориясы -оригинал,супер

элита, элита, же

шайкештик баасына

жооп берет

- урондун фракциясы

- упаковаланган (пломба коюлган) ай жана жыл

- декларацияланган нетто же брутто салмагы

урондун салмагын

корсотуудо же эгер

урон драже менен

капталса, же башка

катуу кошундулар

кошулса алардын

урендун таза

салмагына карата

болжолдуу катышы

жана жалпы салмак,

-упаковканын кайрадан маркировкаланганы (кайра пломба коюлганы),

ошондой эле, эгер болсо, колдонулган химикаттарды саноо менен химиялык

иштетилгени жонундо коюлган белги.

Гибриддештируу участокторунда пайдаланылуучу урондордун

этикеткаларында алардын арналышы (энелик же аталык тектик форма)

корсотулот.

8.9. Эгер маалыматтар упаковканын озуно жазылса, анда алардын

формасы жана жазылчу орду стандарт этикетканын туруно болушунча

жакындатылууга тийиш.

8.10. Этикетканын же упаковканын урон жонундо милдеттуу маалыматтар

жазылган бетине ар кандай рекламалык маалыматтарды жазууга тыюу

салынат.

9. Айдоолордун жана урондордун партияларынын

шарттуу номерлери

Урондордун бирдейлиги аларды остуруу процессинде да, урондор

жыйналып, тазаланып, упаковкалангандан кийин да сакталууга тийиш.

Мындай бирдейликти айдоолордун номерлерин корсотуу системасынын жана

урондордун партияларын шарттуу номерлоо системасынын жардамы менен

контролдоого жана кармоого болот, бул системалар ар бир озунчо

партиянын тегин байкоого алууга жана козомолдоого мумкундук берет.

9.1. Айдоолордун корсоткуч номерлери

Ар бир озунчо айдоодо (талаада) оной таанылуучу кайталангыс

корсоткуч номер болууга тийиш.

Корсоткуч номер ыйгаруу учун томонкулор алынат:

- тушум алынган жалдын акыркы эки цифрасы;

- ондуруучунун каттоо номери;

- айдоонун катар номери, ал ондуруучу тарабынан оз каалоосуна

жараша ыйгарылат (оз жоопкерчилиги менен).

Мисалы: тушум алынган жыл - 2004, ондуруучунун каттоо номери 005,

айдоонун катар номери - 03. Ошентип, айдоонун корсоткуч номери-

04/005/03.

9.2. Урондун партиясынын шарттуу номерлери

Урондорду реализациялоодо ар бир партиянын оной таанылуучу жана

кайталангыс шарттуу номери болууга тийиш.Урондордун партиясын номерлоо

томонкудой схема боюнча ишке ашырылат:

- акыркы эки цифра - тушум алынган жыл;

- категориясынын коду;

- уронду ондуруучунун каттоо номери;

- ошол ондуруучу корсотулгон жылда алган тушумдун партиясынын катар

номери.

Мисалы: тушум алынган жыл - 2004, категориясы – элита, ондуруучунун

каттоо номери - 005, урондун партиясынын катар номери -04. Демек,

урондун бул партиясынын номери - 04/ЭЛ/005/04 болууга тийиш.

9.3. Урондун категориясын корсотуу учун томонкудой эки орундуу

тамга коддор белгиленет:

- оригинал урондор - ОР

-супер элита урондору - СЭ

- элита урондор - ЭЛ

- шайкештик баасын алган урондор - СС.

10. Урондордун шайкештигин баалоодо колдонулуучу

техникалык талаптар

10.1. 4-болумдо айтылган категорияларга ылайык, урондун шайкештигин

баалоодо томонкудой талаптар колдонулат.

а) кант кызылчанын бир уруктуу диплоид жана полиплоид сортторунун

урондорунвожана кант кызылчанын шайкештик баасын алган гибриддеринин

урондоруно карата колдонулуучу талаптар:

________________________________________________________

б)диплоид жана жана тетраплоид бир уруктуу жана коп уруктуу кант

кызылчанын супер элита урондорунун сапаты таблицада корсотулгон

талаптарга ылайык келууго тийиш:

____________________________________________________________________

Эскертуу. Негизги осумдуктун уруктарынын кетишине диаметри 3,5 мм

тегерек коздуу калбырдан отуп кеткен жемиштер менен уруктар да кирет.

в) кант кызылчанын бир уруктуу жана коп уруктуу диплоид жана

тетраплоид элита урондорунун сапаты томонку таблицада корсотулгон

нормаларга ылайык келууго тийиш.

____________________________________________________________________

Эскертуу. Негизги осумдуктун уруктарынын кетишине диаметри 3,5 мм

тегерек коздуу калбырдан отуп кеткен жемиштер менен уруктар да кирет.

10.2. Кант кызылчанын урондору так жана тегиз себилиши учун: 3.5-

4.5 мм жана 4.5-5.5 мм олчомдордогу фракцияларга калибрленет. ЦЭС

негиздеги гибриддердин урондорун остуруудо инспекциялоо жана сыноо

органына макулдашуу боюнча 3.25 мм диаметрден баштаган башка

олчомдордогу фракцияларга калибрлоого жол берилет.

Кыргыз Республикасында кант жана

тоют кызылчанын урондорунун

шайкештигине баалоо жургузуу

жонундо жобого

тиркеме

№___КУБ0ЛУК

кант кызылча урондорунун кондициялуулугу жонундо

№__200 -жылдын «__»________20_____жылдын«__»___________чейин жарактуу

Берилди_______________________________________________________________

(урон чарбанын же чарбакер субъекттин аталышы)

урондун партиясы_______________фракциясы____________________________ мм

(урондун туру)

__________________________________сорттогу кант кызылча________________

(кызылчанын тиби)

репродукциясы_____,20 - жылдын тушуму, партиянын №________________

массасы ____ тонна,алынды______________________________________________

жана №____________________________________акт менен анализге тапшырылды

20 _ жылдын __________

сакталган жери_________________кампа__________________________________

партия иштетилди_______________упаковка________________________мушокто.

Урондун арналышы______________________________________________________

Урондун сапаты_____________________________________________туура келет.

Анализдин жыйынтыгы

0суу кубаты,%__________________________________________________________

онумдуулугу,%__________________________________________________________

бир озоктуулугу,%______________________________________________________

тазалыгы,%_____________________________________________________________

башка осумдуктордун урондору ______________________________,анын ичинде

отоо чоптордун урондору,%______________________________________________

башка осумдуктордун ажыратылышы кыйын болгон урондору%_________________

анын ичинде

отоо чоптордун ажыратылышы кыйын болгон урондору%______________________

Башка осумдуктордун басымдуулук кылган урондору,%_____________________

Озогу 1 см узунураак, 1 кг да даана____________________________________

нымдуулугу,%___________________________________________________________

тегиздиги%_____________________________________________________________

бир уруктуулугу %______________________________________________________

плоиддуулугу %_________________________________________________________

1000 уруктун салмагы, г _______________________________________________

1 кг да уруктардын саны, даана ________________________________________

урондордун зыянкечтер менен булгангандыгы______________________________

Мамлекеттик урон

инспекциясынын начальниги______________________________________________

(колу) (аты-жону)

М.О.