10-берене. Аңчылыкты пайдалануучу

1. Аңчылыкты пайдалануучу аңчылык жана мергенчилик чарбасы чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган менен мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү жөнүндө түзүлгөн Келишимге ылайык, ага мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү укугу берилген аңчылык жерлерде мергенчилик чарба иштерин жүргүзөт.

2. Аңчылыкты пайдалануучулардын укуктары жана милдеттери ушул Мыйзам жана Мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү жөнүндө келишим менен жөнгө салынат.

3. Аңчылыкты пайдалануучу төмөнкүлөргө укуктуу:

1) белгиленген лимиттердин жана олжолоо ченемдеринин чектеринде жана аңчылык ресурстарын атайын пайдаланууга уруксаттардын негизинде, ага пайдаланууга берилген аңчылык жаныбарларын пайдаланууга;

2) тиешелүү уруксат документтерин берүү жана сатуу жолу менен аңчыларга аңчылык жаныбарларын пайдалануу укугун берүүгө;

3) мыйзамдуу тартипте олжолонгон аңчылык жаныбарларын жана аңчылыктын башка продукциясын менчигине алууга;

4) олжолонгон продукцияны кайра иштетүүнү жана сатууну жүргүзүүгө;

5) мыйзамдардын бузулгандыгы жана жаныбарлар дүйнөсүнүн объекттерине жана алардын жашоо чөйрөсүнө залал келтирүү жөнүндө протоколдорду түзүүгө;

6) аракеттери пайданы жоготууга жана аңчылыкты пайдалануучуга мүлктүк зыян келтирүүгө алып келген юридикалык жана жеке жактарга карата Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте доо коюуга;

7) мамлекеттик органдардын жана алардын кызмат адамдарынын аңчылыкты пайдалануучунун жаныбарлар дүйнөсүнүн объекттерин пайдаланууга анын укугун бузган чечимдерине Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте даттанууга;

8) жерди пайдалануучулар, илимий уюмдар жана мекемелер, аңчылык жана мергенчилик чарбасы чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган менен макулдашуу боюнча жаныбарлар дүйнөсүнүн объекттеринин жашоо чөйрөсүн жакшыртуу боюнча иш-чараларды жүзөгө ашырууга;

9) мергенчилик чарба иштерин биргелешип жүргүзүү максатында башка аңчылыкты пайдалануучулар менен биригүүгө.

4. Аңчылыкты пайдалануучу төмөнкүлөргө милдеттүү:

1) өзүнүн кызматкерлеринин штатында мергенчилик чарбасын жүргүзүү чөйрөсүндөгү квалификациялуу адистердин болушун камсыз кылууга жана мергенчилик чарба иштерин мергенчилик чарба пландарынын негизинде гана жана Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жүзөгө ашырууга;

2) өзүнө мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү укугу берилген мергенчилик кылуучу жерлердин чек араларын белгилөөнү жүргүзүүгө (мамылар, аншлагдар жана башкалар);

3) аңчылык жаныбарларынын ага уруксат берилген түрлөрүн гана белгиленген тартипте пайдаланууга;

4) аңчылык жана мергенчилик чарбасы чөйрөсүндөгү мыйзамдарда белгиленген ченемдерди, эрежелерди жана башка талаптарды аңчыларга түшүндүрүүгө жана алардын сакталышын камсыз кылууга;

5) аларды сактоону жана көбөйтүүнү камсыз кылуу максатында аңчылык ресурстарын пайдаланууну өз алдынча чектөөгө;

6) аңчылыкты пайдалануучунун мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү жөнүндө Келишимди сактоосуна текшерүү жүргүзүү үчүн мамлекеттик мергенчилик контролду жана көзөмөлдү белгиленген тартипте жүзөгө ашыруучу мамлекеттик органдардын кызмат адамдарын тоскоолдуксуз киргизүүгө жана берилген жазма буйрукту өз убагында аткарууга;

7) аңчылык жаныбарларын пайдалануу үчүн белгиленген акыны өз убагында төлөөгө;

8) аларды пайдаланууда аңчылык жаныбарларына ырайымсыз мамиле жасоону болтурбоого;

9) аңчылык ресурстарына жана алардын жашоо чөйрөсүнө анын күнөөсү боюнча келтирилген залалдын ордун белгиленген тартипте толтурууга;

10) ага мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү укугу берилген мергенчилик кылуучу жерлердеги аңчылык ресурстарына жана алардын жашоо чөйрөсүнө мониторинг жүргүзүүгө, аңчылык жаныбарларын олжолоонун эсебин алууга жана аңчылык жана мергенчилик чарбасы чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик органга (анын аймактык түзүмдүк бөлүмдөрүнө) тийиштүү маалыматтарды өз убагында берүүгө;

11) аңчылык ресурстарын сактоого жана көбөйтүүгө көмөк көрсөтүүгө;

12) ага мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү укугу берилген мергенчилик кылуучу жерлердин чек араларында жапайы жаныбарларды жана алардын жашоо чөйрөсүн жыл бою кайтарууну камсыз кылууга;

13) ылаңдардын айкындалгандыгы жөнүндө, аңчылык ресурстарынын абалы начарлагандыгы жөнүндө 5 календардык күндүн ичинде аңчылык жана мергенчилик чарбасы чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик органга, ветеринардык жана санитардык-эпидемиологиялык кызматтарга маалымдоого; ылаңдардын алдын алуу, аларга каршы күрөшүү жана табигый кырсыктар жана табигый жана техногендик мүнөздөгү өзгөчө кырдаалдар учурунда жаныбарларга жардам көрсөтүү боюнча иш-чараларды жүзөгө ашырууга;

14) укук бузуулар (браконьердик кылуу) учурларын айкындоого жана аларга бөгөт коюуга;

15) аңчылык жана мергенчилик чарбасы чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик органга жана расмий статистика жаатындагы мамлекеттик органга мергенчилик чарба иштери боюнча маалыматтарды камтыган, белгиленген форма боюнча отчетторду жыл сайын берүүгө.

5. Аңчылыкты пайдалануучу ага мергенчилик чарба иштерин жүргүзүү укугу берилген мергенчилик кылуучу жерлердеги аңчылык ресурстарынын абалы үчүн жана өзүнүн укукка каршы аракеттери (аракетсиздиги) үчүн Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жоопкерчилик тартат. Аңчылыкты пайдалануучу себебин болтурбоого болбой турган жагдайлар (форс-мажор) болгондо аңчылык ресурстарынын абалынын начарлагандыгы үчүн жоопкерчилик тартпайт.

(КР 2019-жылдын 8-июлундагы № 83 Мыйзамынын редакциясына ылайык)