КР Өкмөтүнүн «Аквакультура, балык уулоо жана суу биологиялык ресурстарын коргоо жөнүндө» жана «Кыргыз Республикасынын балык уулоо, балык запастарын коргоо, көбөйтүү жана балык уулоо туризмин өнүктүрүү чөйрөсүндөгү айрым мыйзам актыларына («Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактары жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексине, Кыргыз Республикасынын Жоруктар жөнүндө кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө» Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын долбоорлоруна Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн корутундусу жөнүндө» токтому

КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН ӨКМӨТҮНҮН ТОКТОМУ 2020-жылдын 16-июну № 342 "Аквакультура, балык уулоо жана суу биологиялык ресурстарын коргоо жөнүндө" жана "Кыргыз Республикасынын балык уулоо, балык запастарын коргоо, көбөйтүү жана балык уулоо туризмин өнүктүрүү чөйрөсүндөгү айрым мыйзам актыларына ("Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактары жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексине, Кыргыз Республикасынын Жоруктар жөнүндө кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын долбоорлоруна Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн корутундусу жөнүндө "Кыргыз Республикасынын Өкмөтү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын 31-беренесине ылайык Кыргыз Республикасынын Өкмөтү токтом кылат:

1. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттары М.И.Бакиров, А.Ш.Жээнбеков, А.О.Узакбаев жана А.М.Эргешов тарабынан демилгеленген "Аквакультура, балык уулоо жана суу биологиялык ресурстарын коргоо жөнүндө" жана "Кыргыз Республикасынын балык уулоо, балык запастарын коргоо, көбөйтүү жана балык уулоо туризмин өнүктүрүү чөйрөсүндөгү айрым мыйзам актыларына ("Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактары жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексине, Кыргыз Республикасынын Жоруктар жөнүндө кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын долбоорлоруна Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн тиркелген корутундусу жактырылсын.

2. Ушул токтом Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешине жиберилсин.

Премьер-министрдин милдетин аткаруучу, биринчи вице-премьер-министр

К.А. Боронов

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2020-жылдын 16-июнундагы № 342 токтому менен жактырылган

"Аквакультура, балык уулоо жана суу биологиялык ресурстарын коргоо жөнүндө" жана "Кыргыз Республикасынын балык уулоо, балык запастарын коргоо, көбөйтүү жана балык уулоо туризмин өнүктүрүү чөйрөсүндөгү айрым мыйзам актыларына ("Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактары жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексине, Кыргыз Республикасынын Жоруктар жөнүндө кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын долбоорлоруна Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн корутундусу Кыргыз Республикасынын Өкмөтү "Кыргыз Республикасынын Өкмөтү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын 31-беренесине ылайык, Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттары М.И.Бакиров, А.Ш.Жээнбеков, А.О.Узакбаев жана А.М.Эргешов тарабынан демилгеленген "Аквакультура, балык уулоо жана суу биологиялык ресурстарын коргоо жөнүндө" жана "Кыргыз Республикасынын балык уулоо, балык запастарын коргоо, көбөйтүү жана балык уулоо туризмин өнүктүрүү чөйрөсүндөгү айрым мыйзам актыларына ("Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактары жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексине, Кыргыз Республикасынын Жоруктар жөнүндө кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын долбоорлорун карап чыгып, төмөнкүлөрдү белгилейт. "Аквакультура, балык уулоо жана суу биологиялык ресурстарын коргоо жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын долбоору боюнча. Мыйзамдын долбоорунун 6-беренесинин 1-бөлүгүндө балык чарба ишин жүргүзүү максатында балык чарба көлмөлөрү же алардын участоктору пайдаланууга берилиши мүмкүн экендиги каралган. "Мүмкүн", "укуктуу" деген сыяктуу түшүнүктөр коррупциялык факторлорду түзөт жана субъекттерге мыйзамдуу түрдө так бекитилген критерийлерди жетекчиликке албастан, тигил же бул ченемди чечмелөөгө укук бере тургандыгын белгилей кетүү керек. Ушуга байланыштуу Мыйзамдын долбоорунун 6-беренесинин 1 жана 3-бөлүктөрүндөгү "мүмкүн" деген сөздү алып салуу сунушталат. Мындан тышкары Мыйзамдын долбоорунун 6-беренесинин 3-бөлүгүндө балык чарба көлмөлөрү же алардын айрым участоктору аквакультураны жүргүзүү максатында конкурстун негизинде 25 жылга чейинки мөөнөткө пайдаланууга берилиши мүмкүн деп сунушталган. Конкурсту өткөрүү тартиби Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан аныкталат. Кыргыз Республикасынын Жер кодексинин 7-беренесинин 2-бөлүгүнө ылайык жер участогун мөөнөттүү (убактылуу) пайдалануу, анын ичинде ижара келишиминин шартында пайдалануу жерди 50 жылга чейинки чектелген мөөнөттө пайдалануу деп таанылат. Ушул мөөнөт аяктагандан кийин тараптардын макулдашуусу боюнча жер участогун пайдалануунун мөөнөттөрү узартылышы мүмкүн. Ушуга байланыштуу жер участокторун натыйжалуу пайдалануу, балык чарба ишин өнүктүрүү жана республикада азык-түлүк коопсуздугун камсыздоо максатында балык чарба көлмөлөрүн жана алардын айрым участокторун пайдаланууга берүү мөөнөтүн 50 жылга чейин белгилөө сунуш кылынат. Мыйзамдын долбоорунун 15-беренесинин 2-бөлүгүнүн 3-пунктунда суу биоресурстарын жана алардын жашоо чөйрөсүн сактоо максатындагы иштерге суу биоресурстарына жана алар жашаган чөйрөгө терс таасир этүүчү башка иштерди жүзөгө ашыруу кире тургандыгы каралган. Мында терс таасир этүү фактысы ким тарабынан жана кантип аныкталгандыгы көрсөтүлгөн эмес. Ушуга байланыштуу 15-беренесинин 2-бөлүгүнүн 3-пунктунда суу биоресурстарына жана алар жашаган чөйрөгө терс таасир этүү фактысын ким аныктай тургандыгын көрсөтүү зарыл. Мыйзамдын долбоорунун 32-беренесинин 2-бөлүгүндө аквакультуранын ачык жана/же жабык шарттарында балыктардын бөтөн жана сырттан алып келген түрлөрүн көбөйтүү жана/же өстүрүү төмөнкүдөй негизде ишке ашырылат:

1) илимий биологиялык негиздеме болгондо;

2) мамлекеттик экологиялык экспертизанын оң корутундусунун негизинде, балык чарба чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу органдын макулдугу боюнча.

Бирок Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексинин 25-главасында келтирилген эскертүүгө ылайык жогоруда аталган Кодекстин 195-беренесинде каралган балык уулоо эрежелерин бузган учурларды кароо укугу экологиялык жана техникалык коопсуздукту контролдоо жана көзөмөлдөө боюнча ыйгарым укуктуу органдын жана айлана-чөйрөнү коргоо чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу органдын компетенциясына кирет. Ушуга байланыштуу Мыйзамдын долбоорунун 32-беренесинин 2-бөлүгүн төмөнкүдөй редакцияда баяндоо сунушталат: "2. Кыргыз Республикасынын көлмөлөрүндө балыктын бөтөн жана сырттан алып келинген түрлөрүн көбөйтүүгө жана/же өстүрүүгө, илимий биологиялык негиздеменин негизинде жана балык чарба, айлана-чөйрөнү коргоо чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу органдар менен макулдашуу боюнча жол берилет.". Ошондой эле Мыйзамдын долбоорунун 34-беренесинин 2-бөлүгүнүн 1-пунктчасында балык чарба субъектисинин егер кызматынын кызматкерлери балык уулоо жана балык запастарын коргоо эрежелерин бузуулар жөнүндө актыларды түзүүгө, аларды балык чарба чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу органга, укук коргоо органдарына же сот органдарына өткөрүп берүүгө укуктуу экендигин белгилөө сунушталууда. Жогоруда аталган Кодекстин 25-главасынын эскертүүсүн эске алуу менен Мыйзамдын долбоорунда экологиялык жана техникалык коопсуздукту контролдоо жана көзөмөлдөө боюнча ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган көрсөтүлгөн эмес. Ушуга байланыштуу Мыйзамдын долбоорунун 34-беренесинин 2-бөлүгүнүн 1-пунктчасын төмөнкүдөй редакцияда баяндоо сунушталат: "1) Балык уулоо жана балык запастарын коргоо эрежелерин бузуулар жөнүндө актыларды балык чарба чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу органга, экологиялык жана техникалык коопсуздукту контролдоо жана көзөмөлдөө боюнча ыйгарым укуктуу органга, укук коргоо же сот органдарына берүү менен түзүүгө;". Мыйзамдын долбоорунун 37-беренесинин 2-бөлүгүнүн 2-пунктчасында суу биоресурстарынын жаңы түрлөрүн коргоонун жана пайдалануунун өзгөчө режими бар көлмөлөрдө садоктук курулмаларда өстүрүүгө жана көбөйтүүгө төмөнкүлөр болгондо жол берилерин белгилөө сунушталууда:

1) илимий биологиялык негиздеме;

2) мамлекеттик экологиялык экспертизанын оң корутундусу.

Ошону менен бирге "Айлана-чөйрөнү коргоо жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын 17-беренесине ылайык чарбалык объектилерди жайгаштыруучу жерлерди аныктоо, ошондой эле долбоорлоо, куруу жана пайдаланууга берүү колдонуудагы мыйзамдарга ылайык жана мамлекеттик экологиялык экспертизанын оң корутундусунун негизинде жүргүзүлөт. Бекитилген долбоорду экологиялык коопсуздуктун талаптарына каршы өзгөртүүгө жол берилбейт. Ушуга байланыштуу Мыйзамдын долбоорунун 37-беренесинин 2-бөлүгүнүн 2-пунктун төмөнкүдөй редакцияда баяндоо сунушталат: "2) айлана-чөйрөгө таасир этүүнү баалоо жана Кыргыз Республикасынын айлана-чөйрөнү коргоо чөйрөсүндөгү мыйзамдарына ылайык айлана-чөйрөгө таасир этүүнү баалоого мамлекеттик экологиялык экспертизанын оң корутундусунун негизинде;". Ошондой эле 39-беренесинин 1-бөлүгүнүн 3-пунктчасын төмөнкүдөй редакцияда баяндоо сунушталат: "3) балык чарбасы жана айлана-чөйрөнү коргоо чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу органдар менен макулдашуу боюнча тармактык илимий мекемелердин илимий биологиялык негиздемелери болгондо;". "Кыргыз Республикасынын балык уулоо, балык запастарын коргоо, көбөйтүү жана балык уулоо туризмин өнүктүрүү чөйрөсүндөгү айрым мыйзам актыларына ("Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактары жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексине жана Кыргыз Республикасынын Жоруктар жөнүндө кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын долбоору боюнча. Мыйзамдын долбоорунун 2-беренесинин 3-пунктунда Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексин төмөнкүдөй редакциядагы 195-1-берене менен толуктоо сунушталат: "195-1-берене. Балык чабактарын климатташтыруу, коё берүү жана көлмөлөрдү балыктандыруу боюнча иштерди жүргүзүү тартибин бузуу Балык чабактарын климатташтыруу, коё берүү жана балык чарба көлмөлөрүн балыктандыруу боюнча иштерди жүргүзүү тартибин бузуу

- 2-категориядагы айып салууга алып келет.".

Ошону менен бирге жогоруда аталган Кодекстин 14-беренесинин 1-бөлүгүнө ылайык коомдук башкаруу тартибине каршы жеке же юридикалык, жактар тарабынан жасалган укукка каршы, күнөөлүү жосун (аракет же аракетсиздик) бузуу деп таанылат, ага ушул Кодексте жоопкерчилик каралгандыгын белгилей кетүү зарыл. Бирок бул Мыйзамдын долбоорунда балык чабактарын климатташтыруу, коё берүү жана балык чарба көлмөлөрүн балыктандыруу боюнча иштерди жүргүзүүнүн тартиби жана аларды бузууда кандай кесепеттер болушу мүмкүн экендиги көрсөтүлгөн эмес. Жогоруда баяндалгандардын негизинде жана "Кыргыз Республикасынын Өкмөтү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын 31-беренесин жетекчиликке алуу менен Кыргыз Республикасынын Өкмөтү Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттары М.И.Бакиров, А.Ш.Жээнбеков, А.О.Узакбаев, А.М.Эргешов тарабынан демилгеленген, сунушталып жаткан "Аквакультура, балык уулоо жана суу биологиялык ресурстарын коргоо жөнүндө" жана "Кыргыз Республикасынын балык уулоо, балык запастарын коргоо, көбөйтүү жана балык уулоо туризмин өнүктүрүү чөйрөсүндөгү айрым мыйзам актыларына ("Өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактары жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын Бузуулар жөнүндө кодексине, Кыргыз Республикасынын Жоруктар жөнүндө кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө" Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын долбоорлорун ушул корутундуда баяндалган сын пикирлерди жана сунуштарды эске алуу менен кабыл алуу максатка ылайык деп эсептейт.