3-берене. Ипотекалык жабым

1. Ипотекалык жабым ипотекалык жабымы бар облигациялардын эмитенти тарабынан алардын ар бир чыгарылышы үчүн өзүнчө түзүлөт. Ипотекалык жабымы менен облигациялардын ар бир чыгарылышы үчүн ипотекалык жабымдын өлчөмү аларды жүгүртүүнүн бардык мөөнөттөрүнүн ичинде алардын нак наркынын суммасынын 100 пайызынан кем болушу мүмкүн эмес.

Ипотекалык жабымдын өлчөмү көз карандысыз баалоочунун корутундусунун негизинде облигациялардын эмитенти тарабынан Кыргыз Республикасынын Өкмөтү белгилеген тартипте жана мөөнөттө төлөнөт.

2. Ипотекалык жабымга киргизилген ипотекалык күрөөлүк төмөндө көрсөтүлгөн талаптарга ылайык келүүгө тийиш:

1) ипотека келип чыккан талаптарды камсыз кылууда зайым келишиминин (кредит келишиминин) предмети болуп акча каражаттары гана саналууга тийиш;

2) тийиштүү талаптарды камсыз кылуучу ипотека жөнүндөгү келишимде жана ипотекалык күрөөлүктө ипотеканын предмети болуп саналган күрөөгө коюлган кыймылсыз мүлктү күрөө кармоочунун макулдугусуз күрөөнү берүүчү тарабынан алмаштыруу же ажыратуу мүмкүнчүлүгү каралбоого тийиш;

3) тийиштүү милдеттенменин аткарылышын камсыз кылуу үчүн күрөөгө коюлган кыймылсыз мүлк милдеттенменин колдонулушунун бүткүл мөөнөтүнүн ичинде күрөөнү кармоочунун пайдасына аны жоготуу же бузулуу кооптуулугунан камсыздандырылууга тийиш. Мында камсыздандыруу суммасы ипотека менен камсыз болгон талаптардын өлчөмүнөн (суммасынан) аз болбоого тийиш;

4) ар бир келишим же күрөөлүк боюнча ипотека менен камсыз кылынган карыздын негизги суммасы ипотеканын предмети болуп саналган кыймылсыз мүлктүн көз карандысыз баалоочу аныктаган рыноктук баасынын (акчалай наркынын) 80 пайызынан ашпоого тийиш.

3. Ипотекалык жабым төмөнкү учурларда ипотекалык күрөөлүктү түзө албайт, эгерде:

1) алар башка милдеттенмелерди камсыз кылууга коюлса же башка ипотекалык баалуу кагаздар боюнча ипотекалык жабымдын курамына киргизилсе;

2) ипотека күрөөлүгү боюнча милдеттенмелер аткарылбаса, атап айтканда 3 айдан ашуун же кийинки катары менен 12 айдын ичинде үч жолудан ашуун жабымдарды төгүү мөөнөтүн бузса;

3) ипотеканын предмети жоголсо, анын ичинде кыймылсыз мүлккө (ипотекага) күрөө укугунун жараксыздыгын таануу жөнүндө соттун чечиминин мыйзамдуу күчүнө киришинин же башка негиздер боюнча токтотулушунун натыйжасында;

4) милдеттенме боюнча карызкор банкроттук чөйрөсүндөгү Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган тартипте кудуретсиз (банкрот) деп таанылса, же болбосо ал мындай милдеттенмени толук аткарса;

5) ипотекалык баалуу кагаздарды жана алардын эмиссияларынын проспектин чыгаруу жөнүндө чечимде каралган башка учурларда.

4. Бир эле мүлк, анын ичинде ошол эле милдеттенме боюнча талаптар бир гана ипотекалык жабымдын курамына кирет.

5. Улуттук жана чет өлкөлүк валютадагы акча каражаттары анын өлчөмүнүн 10 пайызынан ашпаган суммада ипотекалык жабымдын курамына кириши мүмкүн. Ипотекалык жабымдын курамына кирген акча каражаттарын сактоонун жана эсебин алуунун тартибине коюлуучу талаптар, ошондой эле ипотекалык жабымга киргизиле турган чет өлкөлүк валютанын тизмеги Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан белгиленет.

6. Мамлекеттик баалуу кагаздар ипотекалык жабымдын курамына анын өлчөмүнүн 20 пайыздан ашпаган суммасында кириши мүмкүн, мында алардын баалануучу наркын эсептеп чыгуунун тартиби Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан белгиленет. Ипотекалык жабымга кирген мамлекеттик баалуу кагаздардын эсебин алуунун тартиби Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен белгиленет.

7. Турак жай эмес кыймылсыз мүлк анын өлчөмүнүн 10 пайызынан ашпаган суммада ипотекалык жабымдын курамына киргизилиши мүмкүн, мында мындай кыймылсыз мүлктүн баалануучу наркын аныктоонун тартиби Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан белгиленет.

8. Ипотекалык жабымдын курамына кирген ипотекалык күрөөлүктүн суммалык эсептик наркы анын өлчөмүнүн 70 пайызынан аз эмесин түзүүгө тийиш. Ипотекалык күрөөлүктүн эсептик наркы ипотека менен камсыз кылынган милдеттенме боюнча негизги карыздын өлчөмүнөн ашпоого тийиш.

9. Ипотекалык жабымдын жалпы суммасы ушул берененин талаптарына ылайык эсептелген, аны түзүүчү активдердин наркын кошуу жолу менен Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан белгиленген тартипте эсептелет.

10. Ипотекалык жабымдарды түзгөн ипотекалык жабымы бар облигациялардын эмитентинин мүлкүнө ошол ипотекалык жабымды камсыз кылуу үчүн арналган анын милдеттенмелерине гана өндүрүп алуу чегерилиши мүмкүн.