Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө, башка аскердик түзүлүштөрүндө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарында жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамдары тарабынан контракт боюнча аскердик кызматты өтөөнүн тартиби жөнүндө (Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн токтому менен бекитилди) жобо

Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин 2024-жылдын 24-декабрындагы № 785 токтомуна ылайык КҮЧҮН ЖОГОТТУ

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2011-жылдын 25-апрелиндеги № 186 токтому менен бекитилди

Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө, башка аскердик түзүлүштөрүндө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарында жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамдары тарабынан контракт боюнча аскердик кызматты өтөөнүн тартиби жөнүндө ЖОБО

Ушул Жобо, Кыргыз Республикасынын жарандары тарабынан Кыргыз Республикасынын "Кыргыз Республикасынын жарандарынын жалпыга бирдей аскердик милдети жөнүндө, аскердик жана альтернативдик кызматтар жөнүндө" Мыйзамына (мындан ары - Мыйзам) жана Кыргыз Республикасынын башка ченемдик укуктук актыларына ылайык Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө, башка аскердик түзүлүштөрүндө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарында жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамдары тарабынан контракт боюнча аскердик кызматты өтөөнүн тартибин, алардын укуктарын, милдеттерин жана жоопкерчиликтерин аныктайт.

I Бөлүк Жалпы жоболор

1. Контракт боюнча аскердик кызмат - Кыргыз Республикасынын жарандарынын (мындан ары - жарандар), Ата Мекенди коргоо боюнча милдеттерин өз ыктыяры менен аткарууга негизделген аскердик кызмат.

Контракт боюнча аскердик кызматты, мөөнөттүү аскердик кызматтын аскер кызматчыларынан тышкары жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамындагы адамдар өтөйт (мындан ары - контракттык кызматтын аскер кызматчылары). Контракт боюнча аскердик кызматты мыйзамдарга ылайык Куралдуу Күчтөрдө, башка аскердик түзүлүштөрдө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарда (мындан ары - ыйгарым укуктуу органдар) өтөшөт. Улуттук коопсуздук органдарынын аскер кызматчылары улуттук коопсуздук органдарынын ишин регламенттөөчү атайын мыйзамдар менен белгиленген өзгөчөлүктөрдү жана аларга ылайык улуттук коопсуздук органынын жетекчисинин чыгарган актыларын эске алуу менен "Кыргыз Республикасынын жарандарынын жалпыга бирдей аскердик милдети жөнүндө, аскердик жана альтернативдик кызматтар жөнүндө" Кыргыз Республикасынын Мыйзамына жана ушул Жобого ылайык кызмат өтөшөт. Кыргыз Республикасынын улуттук коопсуздук органдарынын линиясы боюнча жогорку аскердик окуу жайларына тапшырып жаткан адамдарды тандоо тартиби жана жогорку аскердик окуу жайларында окуган убакта аскердик кызмат өтөөнүн өзгөчөлүктөрү улуттук коопсуздук маселелерин тескеген ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын чечими менен аныкталат. (КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 30-майындагы № 306 , 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853, 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомдорунун редакциясына ылайык)

2. Контракт боюнча аскердик кызмат өтөө өзүнө, аскердик кызматка дайындоону, аскердик наамды ыйгарууну, аттестациялоону, аскердик кызматтан бошотууну, ошондой эле мыйзамдар жана ушул Жобо менен аныкталган аскер кызматчылардын кызматтык-укуктук абалына ылайык башка шарттарды камтыйт.

Аскердик кызматка биринчи чакырылган жарандар Кыргызстан элинин ишенимине Аскердик ант беришет.

3. Жакын туугандык байланышы бар аскер кызматчылардын (мамлекеттик кызматчылардын), (ата-энелер, жубайлар, бир туугандар, эже-сиңдилер, уулдары, кыздары, ошондой эле жубайлардын ата-энелери, бир туугандары, эже-сиңдилери жана жубайлардын балдары), эгерде алардын кызмат өтөөсү бирөөнүн экинчисине тике баш ийүүсү, контролдоосу менен байланыштуу болгон учурда бир аскердик бөлүктө, кошуунда жана башкармалыкта (департаментте) аскердик кызматты өтөөсүнө жол берилбейт. Жетектөөчү кызматка дайындалган аскер кызматчынын туугандарын башка кызматка которуу мүмкүн болбогон учурларда жол берилиши мүмкүн.

4. Аскер кызматчылар контракт (жаңы контракт) түзбөстөн, аскердик эмес кызматтарда төмөнкү учурларда аскердик кызмат өтөсө болот:

1) командирдин (башчынын) карамагында эки айдан көп эмес турганда;

2) командирдин (башчынын) карамагында уюштуруу-штаттык иш чараларды өткөрүүгө байланыштуу үч айдан көп эмес турганда;

3) аскер кызматчыга карата кылмыш-жаза иши козголгонуна байланыштуу, командирдин (башчынын) карамагында кылмыш-жаза иши боюнча акыркы чечим чыгарылганга чейин турганда;

4) жубайынын (күйөөсүнүн) мамлекеттик чек араны түздөн-түз кайтаруу бөлүмчөлөрүнө кызматы боюнча которулгандыгына байланыштуу жана жумушка орношуу мүмкүнчүлүгү болбогондо - аскердик кызматтын бардык мезгилинде беш жылдан ашык эмес.

(КР Министрлер Кабинетинин 2021-жылдын 11-октябрындагы № 210 токтомунун редакциясына ылайык)

5. Жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарын комплектөө үчүн контракт боюнча аскердик кызматка жарандарды кабыл алуу, аскер бөлүктөрүнүн (мекемелеринин башчыларынын) командирлеринин өтүнүчү боюнча аскердик комиссариаттар аркылуу жүргүзүлөт, мында аларды кызмат ордуна дайындоо аскер бөлүктөрүнүн ушул командирлеринин (мекемелердин башчыларынын) буйруктары менен жүргүзүлөт.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомунун редакциясына ылайык)

6. Аскердик кызматты өтөө жөнүндө контракт жаран, ал аскердик кызматка өтүүчү же ал жерде аскердик кызматты өтөп жаткан Кыргыз Республикасынын атынан чыккан мамлекеттик орган ортосунда, ушул Жобо менен аныкталган тартипте типтик форма боюнча жазуу түрүндө түзүлөт.

Контрактта, аскердик кызматка өз ыктыяры менен келгендиги, мөөнөтү, анын убагында жарандын (аскер кызматчынын) аскердик кызматты өтөөгө милдеттенмеси, ошондой эле контракттын шарттары бекитилет. Контрактта ошондой эле төмөнкүлөр көрсөтүлөт:

1) контракт түзгөн жарандын (аскер кызматчынын) аскердик наамы, аты-жөнү, жана анын туулган күнү, айы, жылы;

2) Кыргыз Республикасынын атынан контракт түзгөн мамлекеттик органдын аталышы, ушул органдын атынан контрактка кол койгон кызмат адамынын кызматы, аскердик наамы, аты-жөнү;

3) жаран (аскер кызматчы) жана Кыргыз Республикасынын атынан контракт түзгөн кызмат адамы тарабынан контрактка кол коюлган күн-айы.

7. Контракттын шарттары өзүнө төмөнкүлөрдү камтыйт:

1) жарандын (аскер кызматчынын) аскердик кызматты контрактта белгиленген мөөнөттүн аралыгында өтөө милдетин, аскер кызматчылардын Кыргыз Республикасынын ченемдик укуктук актылары менен белгиленген бардык жалпы, кызматтык жана атайын милдеттерин ак ниеттүүлүк менен аткаруусун;

2) аскер кызматчысынын юридикалык жоопкерчилигин;

3) аскер кызматчыларынын статусун жана жеңилдиктерди, кепилдиктерди жана компенсацияларды кошуу менен аскердик кызматты өтөө тартибин аныктаган Кыргыз Республикасынын ченемдик укуктук актылары менен белгиленген анын укуктарынын жана анын үй-бүлөсүнүн укуктарынын сакталышына аскер кызматчынын укугун.

8. (Биринчи абзац КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

Аскердик кызматты өтөө жөнүндө биринчи контракт, ошондой эле ар бир кийинкиси үч жылга аскердик кызматта туруунун чектүү жашына же пенсияга чыгуу укугун берген кызмат өтөө жылдарынын мөөнөтү жеткенге чейин түзүлөт. Контракт мамлекеттик тилде, ал эми жарандын (аскер кызматчынын) каалоосу боюнча расмий тилде төрт нускада түзүлөт, биринчиси аскер бөлүгүнүн (мекеменин) иш жүргүзүүсүндө өзүнчө делого көктөлөт, экинчиси жана үчүнчүсү аскер кызматчынын өздүк делосуна кошулат, ал эми төртүнчүсү анын колуна берилет. Мында контракттын ар бир нускасы бирдей юридикалык күчкө ээ. Контрактта жүргүзүлгөн жазуулар бардык төрт нускага жазылат, аскер бөлүгүнүн (мекеменин) командиринин колу жана гербдүү мөөрү менен бекитилет. Контракттын бир нускасы жоголгон учурда аскер кызматчынын биринчи өздүк делосунда болгон нускадан (ал жок болгондо бар болгон нускадан) көчүрүлүп, кадрдык органдын күбөлөндүрүүсү менен калыбына келтирилет. (КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомунун редакциясына ылайык)

9. Алты ай кызмат өтөгөн, жогорку билими бар мөөнөттүү кызматтын аскер кызматчылары, өзүлөрүнүн каалоолору боюнча контракт боюнча аскердик кызматка өтүүгө укугу бар.

Аял жарандар жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарына контракт боюнча аскердик кызматка, бош аскердик кызмат орундар бар болгондо кабыл алынышы мүмкүн.

10. Жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтары ыйгарым укуктуу органдардын жетекчилери тарабынан тийиштүү штаттарда аныкталат.

11. Контракт төмөнкү учурларда токтотулат:

1) мөөнөтү аяктаганда, аскер кызматчынын каалоосу боюнча;

2) аскер кызматчы каза болгон учурда (ал дайынсыз жоголду же каза болду деп таанылганда);

3) ушул Жобонун 115, 116 жана 117-пункттары менен каралган негиздер боюнча.

12. Жаңы контрактты түзүү жөнүндө чечим, аскер кызматчысы тарабынан контракттын мөөнөтү бүткөнгө чейин бир ай калганга чейин кабыл алынышы керек. Контракт боюнча аскердик кызматты улантууну каалаган аскер кызматчылары менен жаңы контрактты түзүү ушул Жобонун 48-пунктунда көрсөтүлгөн учурлардан тышкары мурдагы контракттын колдонуу мөөнөтү бүткөн күнү (эгер бул күн эс алуу же майрам күнүнө туш келсе - эс алуу же майрам күнүнөн кийинки иш күнүндө) ишке ашырылат.

13. Контракт боюнча аскер кызматчысы үчүн аскердик кызматтын мөөнөтү - контракттын аракети бүткөн күндө токтойт. Мында аскердик кызматтан бошонууну каалаган аскер кызматчы контракттын мөөнөтү бүтө турган күнгө кызматын жана ишин өткөрүп бериши, ал эми контракт бүткөн күнү өздүк курамдын тизмесинен чыгарылышы керек. Ушул Жобонун 48-пунктунун биринчи абзацында көрсөтүлгөн учурларда контракттын аракети, ушул Жобонун 48-пунктунун экинчи жана үчүнчү абзацтары менен белгиленген тартипте улантылат.

Аскер бөлүгүнүн өздүк курамынын тизмесинен чыгаруу күнү аскер кызматчысы үчүн аскердик кызматты аяктаган күн (акыркы күн) болуп эсептелет. Аскер кызматын өтөп жаткан аскер кызматчыларын кошпогондо, жогорку аскердик окуу жайына кабыл алынган дата курсанттын аскер кызматын өтөө мөөнөтүнүн башталышы болуп эсептелет. (КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомунун редакциясына ылайык)

14. Аскердик кызматты өтөө мөөнөтүнө төмөнкүлөр эсептелбейт:

1) кылмыш-жаза иши боюнча тыюу салуу чаралары катары аскер кызматчысынын камакта болгон убактысы, ал боюнча кийин соттун айыптоо өкүмү чыгарылган болсо же кылмыш-жаза иши калыбына келтирүүгө болбогон негиздер боюнча токтотулса;

2) бөлүктү же кызмат өтөгөн ордун өз каалоосу менен таштап кеткен же дезертирликте жүргөн убактысы, кийин айыптоо өкүмү чыгарылган учурда.

15. Аскердик кызматтын жалпы узактыгы өзүнө чакыруу боюнча дагы, контракт боюнча дагы, анын ичинде аскердик кызматка экинчи жолу кирген учурлардагы убактысын дагы аскер кызматчынын аскер кызматына эсептелет.

16. Аскердик кызматтын мөөнөтүн календардык эсептеп чыгаруу - бул аскер кызматчынын жылдарда, айларда жана суткаларда чагылдырылган аскердик кызматта болгон чыныгы убактысы.

17. Кызмат өтөгөн жылдары боюнча пенсияга укугу бар аскер кызматчыларга, аскердик кызматты өтөгөн мезгилдери (календардык жана жеңилдетилген эсептеп чыгарууда), аскер кызматчысы аскер кызматын өтөп жаткан ошол мамлекеттик органдын кадрдык органы тарабынан тастыкталат. Кызмат өтөө жылдарынын эсеби пенсия органынын башчысы тарабынан түзүлөт, гербдүү мөөр менен күбөлөндүрүлөт жана аскер кызматчынын өздүк делосуна көктөлөт.

18. Жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында контракт боюнча аскердик кызматка кирүүчү жарандар Мыйзам менен белгиленген талаптарга жооп бериши керек.

Мында:

1) кырк жашка чейинки аскердик-каттоо адистиги боюнча тиешелүү кесиптик даярдыгы жок аялдар - жоокердик курамдагы кызматтарга контракт боюнча аскердик кызматка аныкталышат;

2) мурда контракт боюнча аскердик кызматты өтөгөн, Мыйзам менен белгиленген аскердик наамына карата аскердик кызматта туруусунун чектүү жашынын ашык эмес жаштагы жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамындагы аскерге милдеттүүлөр, запастагы прапорщиктер - жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарына аскердик кызматка аныкталышат;

3) чакырылуучу мобилизациялык резервде мөөнөттүү аскердик кызматты өтөгөн альтернативдик кызматтан өткөн жана адистиги боюнча тиешелүү кесиптик даярдыгы бар жана Мыйзам менен белгиленген аскердик наамына карата аскердик кызматта туруусунун чектүү жашынын ашык эмес аскерге милдеттүлөр - жоокерлердин жана сержанттардын кызматтарына аскердик кызматка контракт боюнча аныкталышат.

(КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 6-февралындагы № 52, 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомдорунун редакциясына ылайык)

19. Контракт боюнча аскердик кызматка төмөнкү жаран кабыл алынбайт:

1) медициналык комиссиянын корутундусуна ылайык аскердик кызматтын милдеттерин аткарууга жолтоо болгон оорусу бар болсо;

2) Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен белгиленген чектөөлөрдү өзүнө алуудан баш тартса;

3) аскердик кызматка келген убакта, мыйзам менен белгиленген тартипте соттолгондугу жоюла элек же алынып салына элек же ага карата кылмыш-жаза иши козголгон адам;

4) аскердик кызматка келгенге чейин, бир жыл аралыгында соттук тартипте атайын укук бузгандыгы үчүн административдик жаза салынса;

5) кызматына ылайык келбегендиги боюнча мамлекеттик (аскердик) кызматтан бошотулган, эгерде аны бошоткон күндөн баштап бир жыл өтө элек болсо;

6) жаман жоруктары боюнча аскердик кызматтан бошотулган, эгерде аны бошоткон күндөн баштап бир жыл өтө элек болсо, запаска бошотулгандан кийин акыркы иштеп жаткан орду боюнча жакшы мүнөздөмөсү болсо.

Контракт боюнча аскердик кызматка кабыл алууда, талапкерлерге башка нормативдик укуктук актылар менен аныкталуучу кошумча талаптар коюлушу мүмкүн.

20. Жарандардын аскердик кызматка жарактуулугун аныктоо үчүн Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2009-жылдын 18-декабрындагы № 771 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндөгү, башка аскердик түзүлүштөрдөгү жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган (тынч жана согуш убагына) мамлекеттик органдардагы медициналык күбөлөндүрүү жөнүндө Жобого ылайык медициналык күбөлөндүрүү жүргүзүлөт.

21. Контракт боюнча аскердик кызматка аныктоо үчүн алдын ала тандоо жүргүзүлөт.

Кыргыз Республикасынын жарандарынын катарынан контракт боюнча аскердик кызматка аныктоо үчүн алдын ала тандоо аскер комиссариаттарына, ал эми мөөнөттүү аскер кызматчыларынын катарынан кандидаттар - аскер бөлүктөрүнүн командирлерине (мекемелердин башчыларына) жүктөлөт.

22. Жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарына контракт боюнча аскердик кызматка кирүүнү каалаган жаран жашаган жери боюнча аскердик комиссариатка же аскердик бөлүктөрдүн (мекемелердин) кадрдык органдарына арыз берет.

Арызда төмөнкүлөр көрсөтүлөт:

1) жарандын аскердик наамы (эгер бар болсо), аты-жөнү;

2) туулган жылы, айы, күнү жана жери;

3) жашаган орду;

4) бар болгон билими;

5) жаран контракт түзүүнү каалаган мамлекеттик органдын аталышы, аскердик кызматка кирүү мотиви;

6) эгерде аскердик кызматты өтөсө, аскердик бөлүктүн номери (мекеменин аталышы) жана кайсы кызматта өтөгөндүгү, ошондой эле аскердик кызматтын мезгилдери.

Жаран арыз менен кошо төмөнкүлөрдү көрсөтөт:

1) өз колу менен жазган өмүр баянды;

2) аскердик-каттоо документтеринин (аскердик билеттин) көчүрмөсүн;

3) эмгек стажы бар болгондо эмгек китепчесинин нотариустан күбөлөндүрүлгөн көчүрмөсүн;

4) кесиптик же башка билимин тастыктаган документтердин нотариустан күбөлөндүрүлгөн көчүрмөсү;

5) паспорттун, туулгандыгы жөнүндө, нике жөнүндө (эгер никеде турса), бала туулгандыгы жөнүндө (эгерде бар болсо) күбөлүктөрдүн көчүрмөлөрү.

23. Аскер комиссариаттары контракт боюнча аскердик кызматка кирүү каалоосун билдирген жарандарын арыздарын катташат жана кароого кабыл алышат.

Арызы кароого кабыл алынган жаран, контракт боюнча аскердик кызматка кирүүгө талапкер болуп (мындан ары - талапкер деп аталат) эсептелет.

24. Аскер комиссариаттары кабыл алынган арыздарды он жумуш күнүнүн ичинде карап чыгышат жана талапкерлерди алдын ала тандоо боюнча ишти уюштурушат.

Аскер комиссариаттары тарабынан талапкердин таризделген документтери мамлекеттик органга (талапкер аскердик кызматты өтөөнү каалаган) чечим кабыл алуу үчүн жиберилет.

25. Талапкер, нормативдик укуктук актылар менен аныкталган учурларда, мамлекеттик жана аскердик сырды түзгөн маалыматтарга уруксат алууну тариздөө жол-жобосун белгиленген тартипте өтөт.

26. Контракт боюнча аскердик кызмат өтөөгө жарактуу деп табылган талапкерге аскер комиссариаттарында, аскердик кызматка чакырууда (аныктоодо) (эгерде мурда өздүк дело таризделбеген болсо) өздүк дело таризделет.

Аскердик кызматка чакырылгандан (аныкталгандан) кийин талапкердин өздүк делосу жана башка керектүү документтери аскер комиссариаттар тарабынан алардын аскердик кызматты мындан ары өтөөчү орду боюнча жиберилет.

27. Жогорку билими бар жана жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында контракт боюнча аскердик кызматты өтүүнү каалаган мөөнөттүү аскердик кызматтын аскер кызматчысы, мөөнөттүү аскердик кызматтын бүтүшүнүн календардык мөөнөтүнө чейин жети ай калганда түздөн-түз командиринин (башчынын) атына билдирме берет.

Билдирмеде аскердик кызматка кирүү мотиви менен кошо аскер кызматчынын төмөнкү жеке маалыматтары көрсөтүлөт:

1) кызматы, аскердик наамы, аты-жөнү;

2) туулган жылы, күнү, айы жана орду;

3) жашаган жери;

4) чакыруу убактысы;

5) билими.

28. Билдирмеси кароого кабыл алынган аскер кызматчысы, контракт боюнча аскердик кызматка кирүү үчүн талапкер болуп эсептелет (мындан ары - талапкер).

Аскер бөлүктөрүнүн кадрдык органы кабыл алынган билдирмени каттайт жана жети жумуш күнүнүн ичинде талапкерди алдын ала тандоо боюнча жумуштарды уюштурат, анын жыйынтыктары талапкерди алдын ала изилдөө барагында чагылдырылат. Аскер кызматчынын билдирмеси, ошондой эле түздөн-түз командири ага жазган (башчысы) кызматтык мүнөздөмөсү жана өтүнүчү такай иштеген аттестациялык комиссия тарабынан он күндүн ичинде каралат, ал ушул аскер кызматчынын контракт боюнча аскердик кызматка киргизүүнүн максатка ылайыктуулугу жөнүндө жыйынтык чыгарат.

29. Аттестациялык комиссиянын жыйынтыгы боюнча аскердик бөлүктөрдүн кадрдык органдары чогултулган материалдарды жана аскердик-кесиптик тандоонун таризделген картасын аскердик бөлүктүн командирине баш ийгендик боюнча талапкерди мындан ары кароо жөнүндө чечимди кабыл алуу үчүн берет. Командирдин чечими талапкерди алдын ала изилдөө барагында чагылдырылат.

30. Контракт боюнча аскердик кызматка кирүүгө каалоосун билдирген талапкердин билдирмеси ушул Жобонун 19-пункту менен каралган жоболорду эске алуу менен кайтарылууга жатат.

Контракт боюнча аскердик кызматка кабыл алынбаган учурда, кабыл албоонун себеби көрсөтүлүп талапкерге жазуу түрүндөгү жооп жиберилет.

31. Талапкерди контракт боюнча аскердик кызматка кабыл албоодо аскер комиссариатында же аскердик бөлүктө протокол түзүлөт, анда кабыл албоонун себеби көрсөтүлөт. Протоколду аскер комиссары же аскердик бөлүктүн командири бекитет жана талапкерге колу коюлуп жеткирилет.

Кабыл албоо протоколунун түп нускасы аскер комиссариатында же аскердик бөлүктө белгиленген тартипте сакталат.

32. Контракт боюнча аскердик кызматка коюлган талаптарга ылайык келген жана эң жогорку көрсөткүчтөрдү көрсөткөн талапкерлер аныкталат.

Ушундай талапкерлер менен, ушул Жободо аныкталган тартипте биринчи контракт түзүлөт.

33. Жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарына контракт боюнча аскердик кызматка жарандарды кабыл алууда аскердик башкаруу органдарына төмөнкүлөр жүктөлөт:

1) аскер комиссариаттарына:

а) жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарына, аскердик-каттоо адистиктери жана кызмат орундары боюнча талапкерлерди тандоого аскердик бөлүктөрдүн суроо-талаптарын жыйноо жана чогултуу;

б) жарандардын ичинен талапкерлерди алдын ала тандоону уюштуруу;

в) контракт боюнча аскердик кызматка кабыл алуу жөнүндө жарандардын арыздарын кароо;

г) ушул талапкерлердин маалыматтарынын банкын түзүү;

д) аскердик бөлүктөрдүн (мекемелердин) суроо-талаптарына ылайык мүмкүн болгон кызмат орундар жана кызматтар жөнүндө жарандарга (аскерге милдеттүүлөргө) маалымат берүү;

е) өздүк делолорду тариздөө жана талапкерлерди медициналык күбөлөндүрүүдөн, керектүү текшерүүлөрдөн өтүү үчүн жиберүү;

ж) мыйзамдар менен аныкталган учурларда - улуттук коопсуздук органдары менен макулдашуу жана талапкерге мамлекеттик жана аскердик сырды түзгөн маалыматтарга уруксат берүүнү тариздөө;

з) керектүү аскердик-каттоо адистиктери боюнча талапкерлердин бардыгы жөнүндө аскер бөлүктөргө (мекемелерге) билдирүү;

и) талапкерлер менен маек өткөрүү, алардын аскердик-каттоо адистиктерге ылайыктуулугун аныктоо үчүн аскер бөлүктөрүнүн (мекемелеринин) өкүлдөрү менен талапкерлердин жолугушууларын уюштуруу;

к) контракт боюнча аскердик кызматка чакыруу (аныктоо) үчүн керектүү материалдарды өз убагында тариздөө жана тиешелүү кадрдык органдын дарегине жиберүү;

л) талапкерлердин өздүк делолорун аскердик бөлүктөрдүн (мекемелердин) кадрдык органдарына жиберүү;

м) талапкерлерди кызмат өтөө ордуна, аларды контракт боюнча аскердик кызматка аныктоо жөнүндө келип түшкөн буйруктун көчүрмөлөрүнүн негизинде жиберүү;

2) аскердик бөлүктүн (мекеменин) командачылыгына:

а) аскердик-каттоо адистигин көрсөтүү менен аскердик бөлүктө (мекемеде) бар болгон бош кызматтарды комплектөөгө суроо-талаптарды команда боюнча көрсөтүү;

б) жарандардын жана контракттык кызматтын аскер кызматчыларынын (прапорщиктердин) катарынан талапкерлерди тандоону уюштуруу;

в) ушул Жобо менен белгиленген талаптарга талапкерлердин ылайык келүүсүн аныктоо боюнча аттестациялык комиссиянын ишин уюштуруу;

г) контракт боюнча аскердик кызматка кирүүнү каалаган аскер кызматчылардын жана аскерге милдеттүүлөрдүн документтерин кабыл алуу;

д) аскер кызматчылары жана мөөнөттүү кызматтын аскер кызматчыларынын катарынан талапкерлер менен контракттарды түзүү боюнча жумуштарды уюштуруу;

е) талапкерлердин өздүк делолорун жана башка материалдарын тариздөө боюнча ишти уюштуруу;

3) ыйгарым укуктуу органдардын жетекчилерине:

а) керектүү документтерди тариздөө боюнча кадрдык органдардын жумуштарын уюштуруу жана контракт боюнча аскердик кызматка кирүүнү каалаган жарандарды (аскер кызматчыларды), аларды тандоо боюнча иш чараларды өткөрүү үчүн жиберүү;

б) Кыргыз Республикасынын атынан тиешелүү мамлекеттик органынын контракттарды түзүү боюнча кызмат адамдарынын (аскер бөлүктөрүнүн командирлери, мекемелердин жана түзүмдүк бөлүкчөлөрдүн башчылары) ыйгарым укуктарын аныктоо.

(КР Өкмөтүнүн 2017-жылдын 18-августундагы № 506, 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

34. Бар болгон бош кызматтардын ордунда иштөөгө табыштамалар (аскердик-каттоо адистигин көрсөтүү менен) аскердик бөлүктөрдүн командирлери (мекемелердин башчылары) тарабынан аскер комиссариаттарына берилет.

35. Биринчи контрактты төмөнкүлөр түзүшөт:

1) Кыргыз Республикасынын мурда контракт боюнча аскердик кызматты өтөбөгөн жарандары:

а) он сегиз жаштан жаш эмес жана Мыйзам менен белгиленген аскердик кызматта болуу үчүн чектүү жаштан улуу эмес курактагылар;

б) он тогуздан баштап кырк жашка чейинки аялдар;

2) мурда мөөнөттү же мөөнөттөн ашык аскердик кызматты өткөн аскерге милдеттүүлөр;

3) аскердик кызматты өтөп жаткан жана мурда аскердик кызматты өтөө жөнүндө контракт түзбөгөндөр;

4) жогорку билими бар жана 6 ай кызмат кылган мөөнөттүү кызматтын аскер кызматчылары.

Мындан сырткары аскердик окуу жайларга өтүүдө биринчи контрактты төмөнкүлөр түзүшөт:

1) окууга тапшырган жылы он жети жашка толгон, бирок жыйырма бир жаштан улуу эмес Кыргыз Республикасынын жарандары;

2) аскердик кызматты өткөн Кыргыз Республикасынын жарандары, жана мөөнөттүү аскердик кызматты өтөп жаткан аскер кызматчылар, алар окууга тапшырган жылы жыйырма төрт жашка чыкканга чейин;

3) жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында жыйырма төрт жашка чейин контракт боюнча аскердик кызматты өтөп жаткан аскер кызматчылар.

36. Жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамындагы кызматтарда аскердик кызматты (ошонун ичинде мөөнөттү) өтөп жаткан аскер кызматчылар аскердик окуу жайга өтүүдө, алардын өтүшү менен бирге биринчи (жаңы) контракт түзүшөт.

37. Талапкер менен биринчи контракт төмөнкү типтик форма боюнча түзүлөт:

1) контракт боюнча аскердик кызматка кирип жаткан жарандар менен (1-тиркеме);

2) аскер окуу жайына тапшырып жаткан жарандар (аскер кызматчылар) менен (2-тиркеме).

Аскердик окуу жайга өткөн күнү он сегиз жашка толбогон жаран, окууга контрактты аскердик окуу жайда окуп жаткан учурда он сегиз жашка толушу менен түзөт. Ушундай адамдардын контрактка кол коюу тартибин, окууга жиберген мамлекеттик органдын жетекчиси аныктайт. Ушундай адамдар аскердик окуу жайга өткөн учурда, алардын мыйзамдуу өкүлдөрү окуу жөнүндө контрактты жана билим алуучунун контракттын талаптарын сактоосу жөнүндө милдеттемеге кол коюшат (3-тиркеме). Он сегиз жашка толгон жана аскердик кызматка чакыруу мөөнөтүн кийинкиге жылдырууга же чакыруудан бошотууга укугу жок билим алып жаткан аскер кызматчысы контрактка кол коюудан баш тарткан учурда ал мөөнөттүү аскердик кызматтын белгиленген мөөнөтүн өтөө үчүн кошуундарга жана бөлүктөргө жиберилет. (КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомунун редакциясына ылайык)

38. Талапкер менен биринчи контрактка мамлекеттик органдын жетекчисинин тиешелүү чечими менен укук берилген кызмат адамы кол коет.

39. Контракт боюнча аскердик кызматты өтөп жаткан жана аны улантууну каалаган аскер кызматчы төмөнкү учурларда жаңы контракт түзөт:

1) мурдагы контракттын мөөнөтү бүткөндө;

2) аскердик окуу жайга өткөндө;

3) аскердик окуу жайынан чыгарылганда.

40. Жаңы контракт запаста турган, мурда контракт боюнча аскердик кызматты өтөгөн, аскердик кызматта туруунун чектүү курагына жетпеген жарандар менен түзүлүшү мүмкүн.

41. Жаңы контракт төмөнкү типтик форма боюнча түзүлөт:

1) контракт боюнча аскердик кызматты өтөп жаткан аскер кызматчылар менен - аскердик кызматта болуунун чектүү жашы же пенсия алууга укук берүүчү кызмат өтөө мөөнөтү келгенге чейин;

2) контракт боюнча аскердик кызматты өтөп жаткан аскер кызматчылар менен жогорку аскер окуу жайына өтүүдө.

42. Аскер кызматчылар менен түзүлгөн жаңы контрактка ыйгарым укуктуу органдын жетекчисинин чечими менен ыйгарым укук берилген кызмат адамы кол коет.

43. Аракеттеги контракттын мөөнөтү бүтүп жаткан аскер кызматчы жаңы контракт түзүү үчүн, команда боюнча мурдагы контракттын мөөнөтү аяктаарына эки айдан кем эмес убакыт калганда команда боюнча билдирме берет.

Аскер кызматчынын билдирмеси белгиленген тартипте катталат. Билдирмелерди өз убагында берүүнү контролдоону тийиштүү кадрдык орган же аскердик бөлүктүн (мекеменин) комплектөө органы ишке ашырат.

44. Тийиштүү командирлер (башчылар) аскер кызматчы менен жаңы контракт түзүү жөнүндө же аны түзүүдөн баш тартуу жөнүндө, колдонуудагы контракттын бүтөөрүнө бир ай калгандан кечиктирбестен чечим кабыл алышат.

45. Аскердик кызматта болуунун чектүү жашына жете элек, мурда жакшы аттестацияланган аскер кызматчыга жаңы контракт түзүүгө баш тартылбашы керек.

46. Аскер кызматчыларынын аскердик кызматта болуусунун чектүү курагы Мыйзам менен белгиленет.

Аскер кызматчыларынын кызмат өтөө мөөнөтүн аскердик кызматта болуунун чектүү курагынан ашык узартуу өзгөчө учурларда башка адамдар тарабынан кызматтык милдеттерди аткаруу мүмкүн болбогондо, аскер кызматчысы аскердик кызматты өтөп жаткан мамлекеттик органдын коллегиясынын чечиминин негизинде аскердик бөлүктүн (мекеменин) аскер кызматчыларынын жалпы жыйналышынын (офицердик курам үчүн - офицердик жыйналыштын) өтүнүчү боюнча 3 жылга чейинки мөөнөткө узартылат. Ушул максаттарда келээрки жылы чектүү куракка чыгуучу жана жалпы жыйналыштын өтүнүчү боюнча аскердик кызматта калтыруу пландалган аскер кызматчыларынын тизмелери жылына бир жолу, алдын ала, учурдагы жылдын биринчи кварталында коллегиянын кезектеги пландуу жыйынында каралат. Чектүү курактан ашык 3 жылга чейинки мөөнөткө аскердик кызматта калтырылган аскер кызматчылары алар калтырылган мөөнөт аяктаганга чейин командачылыктын чечими боюнча же жеке өтүнүчүнүн негизинде бошотулушу мүмкүн. (КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомунун редакциясына ылайык)

47. Контракт боюнча аскердик кызматты өтөп жаткан, колдонуудагы контракт аяктаганга чейин жаңы контракт түзүү жөнүндө каалоосун билдирбеген аскер кызматчы аскердик кызматтан бошотууга көрсөтүлөт.

48. Жаңы контракт түзүүгө мүмкүнчүлүгүн объективдүү жокко чыгарган (мыйзамдар менен аныкталган күжүрмөн аракеттерге катышуу; дарыланууда болуу; боюнда болуу жана төрөт боюнча өргүүдө болуу; бала багуу боюнча өргүүдө болуу; чет мамлекетте иш сапарларда, чет мамлекеттик курстук окууларда, окутуучу семинарларда болуу; туткунда болуу, барымта же эркинен ажыратылган абалында жана башка ушул сыяктуу абалдарда) шарттарда контракт боюнча аскердик кызматты өтөп жаткан аскер кызматчысы, контракттык аскердик кызматтын аскер кызматчысынын статусун сактайт жана мурда түзүлгөн контракттын шарттарында аскердик кызматты улантат.

Көрсөтүлгөн шарттар токтогондо, аскер кызматчысы аскердик бөлүккө (мекемеге) келгенден кийин беш жумуш күн аралыгында аскердик кызматты өтөө же аскердик кызматтан бошонуу жөнүндө жаңы контракттын түзүлүүсү жөнүндө билдирме берет. Тийиштүү командирлер (башчылар) он күн мөөнөтүндө, Мыйзам жана ушул Жобо менен каралган негиздер боюнча жаңы контрактты мындай аскер кызматчысы менен түзүү жөнүндө же аны түзүүдөн баш тартуу жөнүндө чечим кабыл алышат.

49. (КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомуна ылайык күчун жоготту)

50. Кызмат өтөө жылдары үчүн пенсияга чыгуу укугун алууга чейин үч жылдан көп эмес убакыт калганда аскер кызматчы, ушул Жобонун 115-пунктунун "г", "д", "е", "ж", "з", "и" пунктчалары жана 116-пункту менен белгиленген негиздер боюнча бошотууга жаткан учурлардан тышкары аскердик кызматтан бошотулушу мүмкүн эмес.

Мындай аскер кызматчысы менен, кызмат өтөө жылдары үчүн пенсияга чыгуу укугун алууга зарыл болгон мөөнөткө жаңы контракт түзүлөт.

II Бөлүк Жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында контракттык кызматтын аскер кызматчыларынын аскердик кызматты өтөөсү

51. Контракттык кызматтын аскер кызматчылары дайындалууга жаткан жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтары, жана ушул кызматтарга тиешелүү аскердик наамдар, атайын тизмелерде аныкталат жана штаттарда каралат. Ыйгарым укуктуу органдардын жетекчилеринин буйруктары менен бекитилет.

52. Контракттык кызматтын аскер кызматчылары менен комплекттелүүчү жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарына төмөнкүлөр дайындалышат:

1) жогорку билими бар жана мөөнөттүү аскердик кызматтын 6 айын өтөгөн (алардын каалоосу боюнча) мөөнөттүү аскердик кызматтын жоокерлери, сержанттары жана старшиналары;

2) аскердик кызматта туруунун чектүү курагына жетпеген, контракт боюнча аскердик кызматка аныкталуучу, ошонун ичинде чакырылуучу мобилизациялык резервде аскердик кызматты, альтернативдик кызматтан же алгачкы аскердик жыйындардан өткөн запастагы жоокерлер, сержанттар жана старшиналар;

3) контракт боюнча аскердик кызматка аныкталуучу, 40 жаштан улуу эмес, мурда аскердик каттоодо турбаган аялдар;

4) жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында аскердик кызмат өтөөнү каалаган аскердик кызматты өтөп жаткан прапорщиктер (контракт боюнча аскердик кызматка аныкталуучу запастагы прапорщиктер).

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомунун редакциясына ылайык)

53. Контракттык кызматтын аскер кызматчысы жогорку, тең жана төмөнкү кызматтарга дайындалышы мүмкүн.

Жогору турган кызмат деп - эгерде ал үчүн штат менен аскердик наамынан жогору аскердик наамы каралса, ал эми тең аскердик наамдарда бирдей тарифтик торчодо чоң кызматтык маяна каралса эсептелет. Штат менен аскердик наам жана бирдиктүү тарифтик торчо боюнча акчалай камсыздоонун бирдей маянасы каралса, кызмат тең деп эсептелет. Төмөн турган кызмат деп - эгерде ушул кызмат боюнча штат менен төмөн аскердик наам каралса, ал эми тең аскердик наамдарда - бирдей тарифтик торчо боюнча аз кызматтык маяна каралса эсептелет.

54. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын жогору турган кызматтарга дайындоо, алардын кесиптик сапаттарын жана кызматтагы жетишкен жыйынтыктарын эске алып ырааттуулук менен жүргүзүлөт.

Командирлер жана башчылар жаңы дайындалган аскер кызматчыларына анын конкреттүү кызматта калыптанышын камсыз кылган жеке иштерди өткөрүүгө, ага керектүү жардамды берүүгө милдеттүү.

55. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын тең кызматтарга дайындоо төмөнкүдөй жүргүзүлүшү мүмкүн:

1) кызматтык зарылчылыкка байланыштуу, ошонун ичинде бош кызматтарды комплектөө зарыл болгондо;

2) уюштуруу-штаттык иш чараларга байланыштуу;

3) аскер кызматчынын аскердик кызматта артыкча пайдалануу үчүн анын кесиптик даярдыгын, мүмкүнчүлүктөрүн, ыктарын, эптүүлүгүн же иш тажрыйбасын эске алуу менен;

4) үй-бүлөлүк шарттар боюнча - аскер кызматчынын өтүнүчү боюнча;

5) аскердик-дарыгердик комиссиянын корутундусуна ылайык ден соолугунун абалы боюнча.

56. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын төмөн турган кызматтарга жайгаштыруу төмөнкүдөй жүргүзүлүшү мүмкүн:

1) уюштуруу-штаттык иш чараларга байланыштуу - аскер кызматчынын тең кызматка дайындоо мүмкүн болбогондо;

2) аскердик-дарыгердик комиссиянын корутундусуна ылайык ден соолугунун абалы боюнча;

3) үй-бүлөлүк шарттар боюнча - аскер кызматчынын өтүнүчү боюнча;

4) аттестациялык комиссиянын чечиминин негизинде алардын моралдык-иштик сапаттарынан чыгып, ошондой эле өткөрүлгөн кызматтык териштирүүнүн жыйынтыгы боюнча жумушунун көлөмү аз кызматтарга;

5) Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн Тартип уставына ылайык берилген тартип жазасын ишке ашыруу тартибинде.

57. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын кызматтарга дайындоо тиешелүү аскер бөлүгүнүн командири (мекеменин же түзүмдүк бөлүкчөнүн башчысы) же андан жогору тургандар тарабынан жүргүзөт.

Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматына дайындоодо төмөнкүдөй шарттар сакталат:

1) негизги же аскердик-каттоо адистигине жакынкы адистиги боюнча же бар болгон тажрыйбасына ылайык, ал эми аскер кызматчылар үчүн жаңы адистиктер боюнча кызматтарда бир ай мөөнөт ичинде жаңы кызмат боюнча милдеттерди убактылуу аткаргандан кийин дайындоо камсыздалат;

2) Кыргыз Республикасын коргоодо, күжүрмөн нөөмөттү же аскердик кызматтын башка милдеттерин аткарууда жогорку күжүрмөн жана кесиптик сапаттарды көрсөткөн же аскердик парзын үлгүлүү аткарып жаткан аскер кызматчылар, жогору которуу үчүн кадрлардын резервине киргизилет;

3) дайындоо, эреже катары тиешелүү командирлердин (башчылардын) карамагына киргизилбестен жүргүзүлөт. Тиешелүү командирлердин (башчылардын) карамагында турган аскер кызматчыларды кызматтарга дайындоо эң кыска мөөнөттө, бирок мурдакы кызматынан аларды бошоткон күндөн эки айдан ашык эмес убакытта жүргүзүлөт. Бала үч жашка чыкканга чейин багуу боюнча өргүүдө жүргөн учурунда ээлеген кызмат орду кыскартылганына байланыштуу карамагында турган жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамындагы аял-аскер кызматчылар, өргүүсү аяктагандан кийин карамагына киргизилгенге чейинки ээлеген кызматтарга тең кызмат берилиши керек. Баланы үч жашка чыкканга чейин багуу үчүн өргүүдө жүргөн аял-аскер кызматчылар, алардын макулдугу жок ээлеген кызматтарынан бошотулушу мүмкүн эмес;

4) бир аскер бөлүгүнөн (мекемеден) экинчисине, анын ичинде мамлекеттик органдардын ортосунда которуу төмөнкүдөй ишке ашырылат:

а) Куралдуу Күчтөрдүн Генералдык штабында:

- Кургактагы аскерлердин, Улуттук гвардиянын жана Абадан кол салуудан коргоо күчтөрүнүн кошуундарынын, аскер бөлүктөрүнүн жана мекемелеринин контракттык кызматынын аскер кызматчыларын аскер бөлүктөрүнүн ортосунда которууда - тийиштүү кол башчылардын буйруктары менен;

- Кургактагы аскерлердин курамына кирген дивизиянын аскер бөлүктөрүнүн жана мекемелеринин контракттык кызматынын аскер кызматчыларын - дивизиянын командиринин буйруктары менен;

- борбордук баш ийүүдөгү, Кургактагы аскерлердин, Улуттук гвардиянын жана Абадан кол салуудан коргоо күчтөрүнүн кошуундарынын, аскер бөлүктөрүнүн жана мекемелеринин ортосундагы контракттык кызматынын аскер кызматчыларын, ошондой эле Кыргыз Республикасынын башка мамлекеттик органдарына мындан ары кызматын өтөө үчүн жөнөтүү - Куралдуу Күчтөрдүн Генералдык штабынын башчысынын биринчи орун басарынын буйруктары менен;

б) коргоо органында - коргоо органынын жетекчисинин орун басарынын буйруктары менен;

в) (КР Өкмөтүнүн 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

г) улуттук коопсуздук органында - улуттук коопсуздук органынын жетекчисинин буйруктары менен аныкталуучу тартипте;

д) аскердик прокуратура органдарында - Аскер прокурорунун буйруктары менен;

е) жазык-аткаруу тутумунун органында - жазык-аткаруу тутумунун органынын жетекчисинин буйруктары менен;

ж) өзгөчө кырдаалдар органында - өзгөчө кырдаалдар органынын жетекчисинин орун басарынын буйруктары менен;

з) (КР Өкмөтүнүн 2017-жылдын 18-августундагы № 506 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

и) (КР Өкмөтүнүн 2021-жылдын 23-мартындагы № 105 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

к) ички иштер чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын Ички аскерлеринде - Ички аскерлердин колбашчысынын буйруктары менен;

5) аскердик-дарыгердик комиссия тарабынан ден соолугунун абалы боюнча, тынч убакта катардагы эмес аскердик кызматка жарактуу, бирок аскердик кызматка туруунун чектүү жашына жете элек аскер кызматчыларды, алардын ден соолугунун абалын, даярдыгын жана кызмат тажрыйбасын эске алуу менен милдеттерин аткара ала турган башка кызматтарга дайындоо зарылчылыгын түздөн-түз башчылар аныктайт;

6) жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамдарындагы аял-аскер кызматчылар (прапорщиктер) тынчтык убакта тиешелүү ыйгарым укуктуу органдардын жетекчилеринин буйруктары менен бекитилген кызматтардын тизмелери боюнча дайындалат;

7) уюштуруу-штаттык иш чараларга, үй-бүлөлүк шарты боюнча төмөн турган кызматтарга дайындалган жана мурдагы кызматтарга тең кызматтарды дайындоо үчүн керектүү талаптарга жооп берген аскер кызматчылар, кызмат боюнча көтөрүлүүгө артыкчылык укугу менен колдонушат;

8) дисциплинардык жаза тартибинде кызматынан төмөндөтүлгөн аскер кызматчылар, жогору турган кызмат орундарына дайындалышы мүмкүн, бирок төмөндөтүлгөндөн кийин бир жылдан эрте эмес;

9) аскер бөлүктөрүнүн (мекемелердин) жана жогору турган командирлердин буйруктары менен офицердик курамдын бош жана бош эмес кызматтары боюнча милдеттерди убактылуу аткарууга уруксаат берилиши мүмкүн, мында алардын кол алдында офицерлер болбошу керек;

10) жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамындагы аял-аскер кызматчылар (прапорщиктер) кош бойлуулугуна же баланы 3 жашка чейин кароо зарылчылыгына байланыштуу, анын макулдугу менен медициналык чечимге ылайык жумушу аз көлөмдөгү кызматтарга дайындалышы мүмкүн.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853, 2017-жылдын 18-августундагы № 506, 2018-жылдын 12-январындагы № 15, 2019-жылдын 14-мартындагы № 117, 2021-жылдын 23-мартындагы № 105 токтомдорунун редакциясына ылайык)

58. Контракттык кызматтын аскер кызматчысын 3 айдан ашык окуу мөөнөтү менен сержанттарды даярдоо мектебине (окутуучу аскердик бөлүктөр), аскердик окуу жайларга өткөндө, алар мурда ээлеген кызматтарынан бошотулат жана тиешелүү окуу жайында (окутуучу аскер бөлүгүндө) билим алуучулар үчүн каралаган курсанттардын кызматтарына же башка кызматтарга дайындалышат.

59. Контракттык кызматтын аскер кызматчысын кызматка дайындоо, кызматтан бошотуу жана командирдин (башчынын) карамагына киргизүү үчүн керектүү документтердин формасы жана мазмуну, ошондой эле аларды тариздөө жана көрсөтүү тартиби тиешелүү мамлекеттик органдын жетекчисинин чечиминин негизинде ыйгарым укуктуу, бирок көрсөтүлгөн мамлекеттик органдардын жетекчисинин орун басарынын деңгээлинен төмөн эмес кызмат адамы тарабынан бекитилет.

60. Аскер кызматчынын жаңы аскердик кызмат өтөгөн жерине которууда анын үй-бүлөөсүнүн жашаган орду алмашылса, ал эми аялы (күйөөсү) да аскер кызматчысы болсо, аскер кызматчынын жаңы аскердик кызматты өтөй турган жерине которуу суроосу менен бир убакта, ошол жерге анын аялын (күйөөсүн) которуу жөнүндө суроо каралат. Бош кызмат орундар жок болгондо, ушундай аскер кызматчы аскердик кызматтан үй-бүлөлүк шарты боюнча бошонууга укуктуу.

61. Кызмат боюнча которулган аскер кызматчылар, жаңы кызмат өтөй турган жерине ишин жана кызматын тапшыргандан кийин, бирок аскер кызматчы кезектеги өргүүдө же дарыланууда жүргөн учурларынан тышкары, кызматка дайындоо жөнүндө буйруктун көчүрмөсүн (кат жүзүндө кабарлоо) аскердик бөлүк алган күндөн бир айлык мөөнөттөн кеч эмес жиберилет.

Жаңы кызмат өтөй турган жерине аскер кызматчы кетүүдө, аскер бөлүгүнүн командири (мекеменин башчысы) 3 күндүк мөөнөттө жаңы кызмат өтөй турган жердин командачылыгын аскер кызматчынын кеткендигин жана бара турган мөөнөтүн көрсөтүү менен кабарлайт. Жаңы кызмат өтөй турган жерине аскер кызматчы келгенде, аскер бөлүгүнүн командири (мекеменин башчысы) 3 күндүк мөөнөттө эски кызмат өтөгөн жердин командачылыгын аскер кызматчынын келгендигин кабарлайт.

62. Аскердик окуу жайдан же сержанттарды даярдоо мектебинен (окутуучу аскер бөлүгүнөн) чыгарылган аскер кызматчылар, аскердик кызматтан бошотулат, ал эми аскердик кызматты улантууну каалагандар (өз калоосу боюнча, тартипсиздиги, ден соолугунун абалы боюнча жана соттолгондугуна байланыштуулардан тышкары) жаңы кызмат өтөй турган жерге жиберилет жана жаңы контракт түзүшөт.

63. Контракттык кызматтын аскер кызматчысы аскер бөлүгүнүн командиринин карамагына, ушул командирдин (мекеменин башчысы) буйругу менен киргизилиши мүмкүн.

Контракттык кызматтын аскер кызматчысы аскер бөлүгүнүн командиринин карамагына киргизүү төмөнкү учурларда жүргүзүлөт:

1) өткөрүлүп жаткан уюштуруу-штаттык иш чаралардын натыйжасында кызматы кыскарганына байланыштуу;

2) алты айдан ашык аскердик окуу жайга билим алууга же кызматтык иш сапарга жиберилгенине байланыштуу;

3) аскер кызматчы колго түшкөндө, барымтада же интернирленген абалда жана мыйзам менен каралган ушуга окшош кырдаалдарда болгонуна байланыштуу - бардык болгон убагында;

4) кылмыш-жаза иши козголгонуна байланыштуу, тергөөнү жүргүзүп жаткан органдын жазуу түрүндөгү каты бар учурда (кызматынан четтетилген аскер кызматчылар мындай учурда кылмыш-жаза иши боюнча акыркы чечим чыкканга чейин карамагында турушат);

5) берилген тартиптик жазаны ишке ашыруу максатында, командачылыктын чечими боюнча;

6) (КР Өкмөтүнүн 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

7) жубайынын (күйөөсүнүн) мамлекеттик чек араны түздөн-түз кайтаруу бөлүмчөлөрүнө кызматы боюнча которулгандыгына байланыштуу жана жумушка орношуу мүмкүнчүлүгү болбогондо - аскердик кызматтын бардык мезгилинде беш жылдан ашык эмес.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853, 2018-жылдын 12-январындагы № 15, Министрлер Кабинетинин 2021-жылдын 11-октябрындагы № 210 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

631. Карамагында болгон аскер кызматчылары (аскердик окуу жайына билим алууга же чет өлкөгө кызматтык командировкаларга жиберилген, ошондой эле бала кароо боюнча өргүүдө жүргөн аскер кызматчыларынан тышкары) өздүк курамынын тизмесине кирген аскердик бөлүккө (мекемеге) күн тартибине же кызмат убактысынын регламентине ылайык күн сайын келүүгө милдеттүү. Аталган аскер кызматчыларын кызмат мезгилинде бөлүктүн (мекеменин) карамагынан бошотуу (чыгууга уруксат) аскердик бөлүктүн командиринин (мекеменин начальнигинин) чечими менен берилет.

(КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомунун редакциясына ылайык)

64. Бала үч жашка чыкканга чейин аны кароо боюнча өргүүдө жүргөн аскер кызматчылар ээлеген кызмат ордуларынан ушул Жобонун 63-пунктунун 1 жана 4-пунктчаларында көрсөтүлгөн учурлардан тышкары алардын макулдугу жок бошотулушу мүмкүн эмес.

(КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 6-февралындагы № 52 токтомунун редакциясына ылайык)

65. Контракттык кызматтын аскер кызматчылары кызматты мындан ары улантуу үчүн аскер бөлүктөрү (мекемелер) ортосунда которулушу мүмкүн.

Которуу, тиешелүү мамлекеттик органдын жетекчиси аныктаган тартипте, бирок мамлекеттик органдын жетекчисинин орун басарынын деңгээлинен төмөн эмес тиешелүү башчылар ортосунда өз ара макулдашуу боюнча жүргүзүлөт, жана ушул кызмат адамдарынын буйруктары менен таризделет.

66. Контракттык кызматтын кызматчысы которулууда мурдагы кызмат өтөгөн жери боюнча өздүк курамдын тизмесинен чыгарылат жана жаңы кызмат өтөй турган жери боюнча өздүк курамдын тизмесине киргизилет. Мында көрсөтүлгөн аскер кызматчысы менен мурда түзүлгөн контракт өзүнүн мөөнөтү аяктаганга чейин күчүндө болот.

Ушундай аскер кызматчынын мурдагы кызмат ордунан кетүүсү жана анын жаңы кызмат ордуна келүүсү жөнүндө кабарлоо ушул Жобонун 61-пунктунун экинчи абзацына ылайык жүргүзүлөт. (КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 6-февралындагы № 52 токтомунун редакциясына ылайык)

67. Аскердик наам аскер кызматчыга, алардын аскердик же атайын даярдыгына, кызмат өтөгөн мөөнөтүнө, ошондой эле аскердик кызматтагы тажрыйбасына ылайык жеке ыйгарылат.

68. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларына "старшина" аскердик наамынан тышкары, аскердик наамдар аскер бөлүктөрүнүн командирлеринин (мекемелердин башчыларынын) буйруктары менен ыйгарылат.

"Старшина" аскердик наамы аскер кызматчыларына ээлеген кызмат орду боюнча штаттык категорияга ыйгарылуучу аскердик наам ылайык келгенде жана аскердик наамда кызмат өтөөнүн белгиленген мөөнөтү аяктаганда ыйгарылат.

а) Куралдуу Күчтөрдүн Генералдык штабында - Куралдуу Күчтөрдүн Генералдык штабынын башчысынын биринчи орун басарынын буйруктары менен;

б) коргоо органында - коргоо органынын жетекчисинин орун басарынын буйруктары менен;

в) (КР Өкмөтүнүн 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомунун редакциясына ылайык)

г) улуттук коопсуздук органында - улуттук коопсуздук органынын жетекчисинин буйруктары менен аныкталуучу тартипте;

д) аскердик прокуратура органдарында - Аскер прокурорунун буйруктары менен;

е) жазык-аткаруу тутумунун органында - жазык-аткаруу тутумунун органынын жетекчисинин буйруктары менен;

ж) өзгөчө кырдаалдар органында - өзгөчө кырдаалдар органынын жетекчисинин орун басарынын буйруктары менен;

з) (КР Өкмөтүнүн 2017-жылдын 18-августундагы № 506 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

и) (КР Өкмөтүнүн 2021-жылдын 23-мартындагы № 105 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

к) ички иштер чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын Ички аскерлеринде - Ички аскерлердин колбашчысынын буйруктары менен.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853, 2017-жылдын 18-августундагы № 506, 2018-жылдын 12-январындагы № 15, 2019-жылдын 14-мартындагы № 117, 2021-жылдын 23-мартындагы № 105 токтомдорунун редакциясына ылайык)

69. Куралдуу Күчтөрдө, башка аскердик түзүлүштөрдө жана аскердик кызмат каралган Кыргыз Республикасынын мамлекеттик органдарында, жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын (аскерге милдеттүүлөрдүн) төмөнкүдөй курамы жана ага тиешелүү аскердик наамдары белгиленген:

Аскер кызматчыларынын курамы

Аскердик наамы

Жоокерлер

Катардагы жоокер, ефрейтор

Сержанттар

Кенже сержант, сержант, улук сержант

Старшиналар

Старшина

Контракттык кызматтын аскер кызматчыларына запас боюнча аскердик наамдар ыйгарылбайт.

70. "Катардагы жоокер" аскердик наамы жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында контракт боюнча аскердик кызматка аныкталган, аскердик наамы жок жарандарга ыйгарылат.

71. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларына кезектеги аскердик наамдар ырааттуу тартипте, ээлеген штаттык кызмат орду боюнча каралган аскердик наамга кезектеги аскердик наам ылайык келгенде, ыйгарылган аскердик наамда кызмат өтөөнүн белгиленген мөөнөтү аяктаганда ыйгарылат.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомунун редакциясына ылайык)

72. Аскер кызматчыны кезектеги аскердик наамга көрсөтүүдө кесиптик, моралдык жана иштик сапаттары, кызматтагы жетишкен натыйжалары эске алынат.

73. Контракттык кызматтын аскер кызматчылары үчүн аскердик наамдарында кызмат өтөө жылдарынын мөөнөтү төмөнкүдөй белгиленет:

1) катардагы жоокер - 6 ай;

2) ефрейтор - 6 ай;

3) кенже сержант - 1 жыл;

4) сержант - 1 жыл 6 ай;

5) улук сержант - 2 жыл.

(КР Өкмөтүнүн 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомунун редакциясына ылайык)

74. Аскер кызматчынын ыйгарылган аскердин наамдагы кызматынын мөөнөтү аскердик наамды берген күндөн эсептелет (өздүк курам боюнча буйрук чыккандан).

75. Ыйгарылган аскердик наамдагы кызматтын мөөнөтүнө аскердик кызматта турган бардык убактысы кирет. Көрсөтүлгөн мөөнөткө төмөнкүлөр кирет:

1) аскер кызматчысы кылмыш жоопкерчилигине негизи жок тартылган, аскердик кызматтан аскер кызматчысын мыйзамсыз бошоткон жана андан кийин аны аскердик кызматка кайтадан ордуна келтирген учурда аскердик кызматынын үзүлгөн убактысы;

2) Куралдуу Күчтөрдүн запасында болгон убактысы, эгерде аскердик кызматтагы тыныгуусу бир жылдан ашпаса.

76. Кыргыз Республикасын коргоодо, күжүрмөн нөөмөттү өтөөдө же аскердик кызматтын башка милдеттерин аткарууда, же аскердик милдетти үлгүлүү аткарууда жогорку күжүрмөн жана кесиптик сапаттарын көрсөткөн контракттык кызматтын аскер кызматчыларына старшинага чейин, аны кошуу менен кезектеги аскердик наам мөөнөтүнөн мурда ыйгарылышы мүмкүн.

Аскердик наам мөөнөтүнөн мурда, аскердик наамдарда кызмат өтөөнүн белгиленген мөөнөтүнүн жарымынан кем эмес убактысы өткөндө жана ээлеген штаттык кызматы боюнча каралган аскердик наамга ыйгарылган наам ылайык келгенде ыйгарылат.

77. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларынын аскердик наамдары мөөнөтүнөн мурда аскер кызматында кызмат өтөөнүн бардык учурунда эки жолудан ашык ыйгарылышы мүмкүн эмес.

Контракттык кызматтын аскер кызматчыларынын аскердик наамынан ажыратуу жана аскердик наамын калыбына келтирүү

78. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын аскердик наамынан ажыратуу ("катардагы жоокер" аскердик наамы бар аскер кызматчыларынан тышкары) аскер кызматчы кылмыш жасаганы үчүн соттун чечими боюнча болушу мүмкүн.

Сержанттык жана старшиналык курамдын аскердик наамынан ажыратылган аскер кызматчылар катардагы жоокерлер деп эсептелет.

79. Мыйзамсыз соттолгонуна же укуксуз буйрукка байланыштуу аскердик наамдан ажыратылган адам, мурдагы аскердик наамына белгиленген тартипте аны бошотуу же укуксуз буйрук жокко чыгарылганы жөнүндө соттун тиешелүү чечими күчүнө кирген күндөн кийин аскердик наамдан ажыратылган күндөн баштап калыбына келтирилет.

80. Адамдын мурдагы аскердик наамын калыбына келтирүү үчүн негиздердин барында, аскер комиссары керектүү документтерди тариздейт жана өздүк курам боюнча буйрукту чыгаруу үчүн мурдагы кызмат орду боюнча аларды жиберет.

Мындай учурда адамдын аскердик наамын калыбына келтирүү, бул наамды берүүгө укугу бар кызмат адамынын буйругу менен ишке ашат.

81. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын туура тандоону, жайгаштырууну жана тарбиялоону камсыздоо максатында, аларды аттестациялоо жүргүзүлөт.

Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын аттестациялоонун мезгилдүүлүгү, конкреттүү мөөнөттөрү жана өткөрүү тартиби ыйгарым укуктуу органдарынын жетекчилери тарабынан аныкталат.

82. Аттестациялоодо ар бир контракттык кызматтын аскер кызматчыларына кесиптик, моралдык жана иштик сапаттарына объективдүү баа берилет, ээлеген кызматына ылайыктуулугу жана аны кызматка пайдалануунун келечеги аныкталат.

83. Аттестацияны өткөрүү жана ал боюнча корутундуларды чыгаруу үчүн кошуундарда, бөлүктөрдө жана мекемелерде туруктуу иштеген аттестациялык комиссия түзүлөт, анын курамы командирдин (башчынын) буйругу менен аныкталат.

84. Контракттык кызматтын аскер кызматчылары аттестацияда белгиленген кемчиликтерди жок кылууга милдеттүү. Түздөн-түз командирлер (башчылар) контракттык кызматтын аскер кызматчыларынан кемчиликтерди жоюуну талап кылышы керек жана аларга жардам көрсөтүү менен аттестациядан кийинки кызматты эске алып, аттестациянын жыйынтыктарын ишке ашырууну камсыздоосу керек.

III Бөлүк Өргүүлөр

85. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларына, жалпы кызмат өтөө жылдарынын мөөнөтүнө, алардын аскердик кызматынын өзгөчөлүктөрүнө жана шарттарына жараша (өргүүнү өткөрүүчү жерге баруудагы жана кайра кайтуудагы керектүү убакытты эске албастан) төмөнкү узактыктагы жылдык өргүүлөр белгиленет:

1) жылдык өргүүлөр, алардын узактыгы аскер кызматчылардын статусу жөнүндө мыйзамдар менен аныкталат;

2) аскер кызматчылары үчүн 50 сутка кызмат өтөө мөөнөтү белгиленген оор климаттык шарттары бар жерлерде кызмат өтөгөндөргө. Мындай жерлердин тизмеси Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан бекитилет;

3) аскердик кеңешчилер, байкоочулар, өкүлдөр, адистер жана башка кызматкерлер катары чет мамлекетте жумушта жүргөндөргө - чет мамлекеттик мекемелердин жумушчулары үчүн белгиленген узактыкта.

86. Аларды аскердик бөлүккө (мекемеге) дайындоого чейин, эгерде анда кезектеги өргүүнүн узактыгы башка белгиленсе, кезектеги өргүүнү колдонбогон аскер кызматчыларынын өргүүлөрү, эски жана жаңы кызмат орду боюнча ушул жылда кызмат кылган убактысына пропорцияналдуу аныкталат.

87. Аскердик кызматка аныкталган (чакырылган) жылдагы жылдык өргүүнүн узактыгы бар болгон кызмат өтөө жылдарынын, кызматынын өзгөчөлүктөрүн жана шарттарын эске алуу менен календардык жылдын аягына чейин кызматтын ар бир толук айы үчүн эки жарым күн эсебинде кызмат өтөгөн убактысына пропорционалдуу эсептелет. Аскер кызматчысынын каалоосу боюнча мындай өргүү кийинки жыл үчүн жылдык өргүүгө кошулушу мүмкүн.

Кызмат өтөгөн убактысына пропорционалдуу жылдык жана кошумча өргүүлөрдү берүүдө, алардын узактыгы ар бир көрсөтүлгөн өргүүлөрдүн толук өлчөмүн 12ге бөлүү жана кызматтын толук айларынын санына көбөйтүү жолу менен аныкталат.

88. Аскер кызматчыларга жылдык өргүү, өргүүлөрдү колдонуу мезгилдеринин алмашуу зарылчылыгын, аскердик бөлүктөрдүн (мекемелердин) дайыма күжүрмөн даярдыгынын камсыздалышын эске алуу менен, жылдык өргүүлөрдүн пландарына ылайык календардык жылдын ар кайсы убактысында берилет.

89. (КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

90. Өргүүлөрдүн узактыгы суткалар менен эсептелет. Өргүүлөрдүн узактыгын аныктоодо мыйзамдар менен иш эмес күндөр деп белгиленген жалпы мамлекеттик майрамдар эсептелбейт.

Өргүүнүн узактыгын аныктоодо өргүү өткөрүү жерине барган жана келген, анын ичинде өргүүдөн аскер кызматчыларын чакыргандагы жолдун убактысы эсептелбейт. Мында өргүү өткөрүү жерине барган жана келген жолдун убактысы 3 суткадан ашпашы керек. Мамлекеттик майрамдарга байланыштуу күндөрдү жылдырууда бул күндөр жылдык өргүүгө кошулат.

91. Аскер кызматчылары өзгөчө кызматтык зарылчылыктан (өзгөчө жана/же согуштук абал, кризистик кырдаал, козголоң, машыгууларды, операцияларды өткөрүү, кызматтык командировкалар) тышкары, өргүүдөн чакырылбайт. Мындай учурда алар мамлекеттик органдын жетекчисинин орун басарынын чечими боюнча өргүүдөн чакырылышы мүмкүн. Ушуга байланыштуу өргүүнүн пайдаланылбаган бөлүгү аскер кызматчысына ошол календардык жылдын ичинде башка убакта берилиши же кийинки жыл үчүн өргүүгө кошулушу керек. Ар жылдык өргүү (анын пайдаланылбаган бөлүгү) берилбеген учурда аскер кызматчысы өргүүгө чыкпаган бардык жылдары үчүн аны пайдалануу укугун жоготпойт.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомунун редакциясына ылайык)

92. Негизсиз себептер менен кызматка келбей калган аскер кызматчыларга зыяндуу шарттарда милдеттерди аткаргандыгы үчүн же кызматтын өзгөчө мүнөзү үчүн өткөн жылга же кийинки жылга берилүүчү жылдык өргүү жана кошумча өргүү келбеген күндөрдүн санына кыскартылат. Мында жылдык өргүү 20 суткадан аз болбошу керек.

93. Оорусуна байланыштуу аскер кызматчысына өткөн жыл үчүн кезектеги жана/же кошумча өргүүлөр берилбей калган учурда, өргүү кийинки жылдын биринчи кварталында берилет.

94. Аскердик кызматты өтөп жаткан аскер кызматчы жубайларга кезектеги өргүү алардын каалоосу боюнча бир убакта берилет.

95. Зыяндуу шарттарда милдеттерди аткаруу үчүн кошумча өргүү жеңилдик болуп саналат жана алардын ооруларын алдын алуу максатында аскер кызматчыларына берилет. Зыяндуу шарттарда милдеттерди аткаруу үчүн кошумча өргүү алуу укугуна кызматтык милдеттерди аткарууда адамдын ден соолугуна зыяндуу физикалык, химиялык, биологиялык жана башка факторлордун таасири менен байланышкан аскер кызматчылары ээ болот.

96. Зыяндуу шарттарда милдеттерди аткаруу үчүн кошумча өргүүнүн узактыгы, Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен белгиленген эмгектин зыяндуу жана оор шарттары менен иш үчүн кошумча өргүүлөрдүн узактыгына ылайык аныкталат.

97. Зыяндуу шарттарда милдеттерди аткарганы үчүн аскер кызматчыларына кошумча өргүүнү берүү тартиби жана шарттары, ыйгарым укуктуу органдарынын жетекчилеринин буйруктары менен белгиленет.

98. Оорусу боюнча өргүүлөр, дарылоо мекемесинде дарылануусу бүткөндөн кийин ден соолугунун абалы боюнча аскердик кызматтын милдеттерин аткара албаган аскер кызматчыларына аскердик-дарыгердик комиссиясынын токтомунун негизинде берилет.

Оорусу боюнча өргүүлөр 30 суткага чейинки узактыкта берилет. Өзгөчө учурларда, жаракаттарда, контузияларда, майып болгондо жана алардын мүнөздөмөсүнө жараша ооруларда, өргүү 60 суткага чейинки узактыкта берилет. Медициналык көрсөтүүлөр бар болгондо оорусу боюнча өргүү узартылышы мүмкүн, бирок 30 суткадан ашык эмес. Дарыланууда жана оорусу боюнча өргүүдө үзгүлтүксүз жүрүүнүн төрт айы бүткөндөн кийин, аскер кызматчылар аскердик-дарыгердик комиссияда күбөлөндүрүүгө жатат (аскердик кызматка алардын жарактуулугу жөнүндө маселени чечүү үчүн). Зарыл болгон учурда, дарыланууда аскер кызматчынын үзгүлтүксүз жүрүүсүнүн мөөнөтүн узартуу жөнүндө же аскердик кызматка жарактуулугун аныктоо үчүн АДКда анын медициналык күбөлөндүрүү жөнүндө чечим Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө, башка аскердик түзүлүштөрүндө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарында медициналык күбөлөндүрүү жөнүндө Жобого ылайык тиешелүү кызмат адамдары тарабынан кабыл алынат.

99. Күжүрмөн аракеттерге катышуу, башка күжүрмөн тапшырмаларды же аскердик кызматтын башка милдеттерин аткаруу убагында майып (жаракат, жаралануу, контузия алган) болгон аскер кызматчылардын аскердик кызматка жарактуулугу жөнүндө медициналык күбөлөндүрүү стационардык дарылоо бүткөндөн кийин анын узактыгына карабастан жүргүзүлөт.

100. Аскер кызматчылар аскердик кызматтан бошотулганда оорусу боюнча өргүү берилбейт.

Оорусу боюнча өргүү жылдык өргүүнүн эсебине кирбейт.

101. Чечүүнү кийинкиге калтырууга болбогон үй-бүлөлүк шарттарга байланыштуу (жакын туугандардын оорусу же каза болушу, аскер кызматчынын үйлөнүшү жана башка ушундай шарттарда), командирлер (башчылар) өздөрүнүн чечими боюнча 10 сутка узактыгы менен кыска мөөнөттүү өргүүлөрдү берүүгө укуктуу.

102. Кыска мөөнөттүү өргүүлөр жылдык өргүүнүн эсебине кирбейт.

103. Окутуунун күндүзгү формасы боюнча аскердик окуу жайларында окуган аскер кызматчыларга төмөнкү өргүүлөр берилет:

а) 14 сутка узактыгы менен кышкы каникулдук өргүү;

б) 30 сутка узактыгы менен жайкы каникулдук өргүү;

в) аскер кызматчыларынын статусу жөнүндө мыйзамдарда белгиленген узактыгы менен аскердик окуу жайын бүтүрүүсүнө байланыштуу өргүү.

104. Окууда карызы бар аскердик окуу жайлардын аскер кызматчыларына каникулдук өргүүлөр, карыздарды жойгондон кийин окуу программаларында белгиленген өргүүлөрдү өткөрүү мөөнөтүнүн чегинде берилет. Мында жайкы каникулдук өргүү 15 суткадан аз эмес узактыгы менен берилиши керек.

105. Аскердик окуу жайды бүтүрүү менен байланышкан өргүү, жылдык өргүүнүн эсебине кирет жана кызмат ордуна келгенден кийин берилет.

106. Аскердик-каттоо адистиктерине жакын адистиктер боюнча жарандык окуу жайларында сырттан окуу формасы боюнча окуган аскер кызматчыларына окуу өргүүлөрү окуу пландары менен аныкталган мөөнөттө, сессия өтүп жаткан убакта берилет. Окуу өргүүлөрү окуу жайдын маалымкатынын негизинде берилет.

107. Окуу өргүүсү жылдык өргүүнүн эсебине кирбейт.

108. Энеликке байланыштуу аял-аскер кызматчыларга төмөнкү өргүүлөр берилет:

а) кош бойлуулук жана төрөт боюнча - Кыргыз Республикасынын эмгек мыйзамдары менен белгиленген мөөнөттө акчалай жана накталай камсыздоонун сакталышы менен;

б) баланы кароо боюнча - Кыргыз Республикасынын эмгек мыйзамдары менен белгиленген мөөнөттө акчалай жана накталай камсыздоосунун сакталуусу жок өз каалоосу боюнча.

Кош бойлуу жана төрөт боюнча өргүү жылдык өргүүнүн эсебине кирбейт. Кош бойлуу жана төрөт боюнча өргүүгө чыгаар алдында же андан кийин аял аскер кызматчыларга үстүбүздөгү жыл үчүн жылдык өргүү берилет.

109. Кош бойлуулук жана төрөт боюнча өргүүлөр, аял аскер кызматчыларынын билдирмелери жана тийиштүү медициналык мекемелердин маалымкаттарынын негизинде берилет.

110. Аял аскер кызматчыларга бала үч жашка толгонго чейин баланы кароо боюнча өргүү алардын каалоосу боюнча толук же бөлүк-бөлүк болуп берилет. Мындан сырткары, бул өргүү балдарды энеси жок тарбиялап жаткан (ал каза болгондо, ата-эненин укугунан ажыратылганда, дарылоо мекемесинде узак убакытта болгондо жана балдарга эненин камкордугу жок башка учурларда), баланы чыныгы кароосун ишке ашырган аскер кызматчы - баланын атасына (багуучу, кам көрүүчүгө) да берилиши мүмкүн.

Аскер кызматчылар үч жашка толгонго чейин баланы кароо боюнча өргүү таризделген мөөнөтүнүн аяктаганга чейин кызматтык милдеттерди аткаруу үчүн киришүү укугуна ээ.

111. Кош бойлуу жана төрөт боюнча, баланы кароо боюнча өргүүлөрдүн убактысы, аскердик наамдарда кызмат өтөө, кызмат өтөө жылдары үчүн үстөк акы төлөп берүү үчүн кызмат өтөө жылдарынын, тоолуу жерлерде үзгүлтүксүз кызмат үчүн үстөк акынын, ошондой эле пенсияга кызмат өтөө жылдарынын мөөнөтүнө эсептелет.

112. Баланы кароо боюнча өргүү бүткөн жылда жылдык өргүү, бул өргүү бүткөн күндөн баштап, кызматтын ар бир толук айы үчүн өргүүнүн эки жарым күнү эсебинде календардык жылдын аягына чейин эсептелет.

113. Ооруган баланы кароо үчүн аскер кызматчылар Кыргыз Республикасынын эмгек мыйзамдары менен белгиленген узактыкта жана тартипте тийиштүү медициналык мекемелердин маалымкаттарынын негизинде кызматтык милдеттерди аткаруудан бошотулат.

114. Аскер кызматчылар баланы кароо боюнча өргүүдө жүргөн убакта, алардын ордуна Кыргыз Республикасынын эмгек мыйзамдары менен каралган тартипте, ошол мезгилге алар менен мөөнөттүү эмгек келишимдерди түзүү менен тийиштүү адистиктеги жарандык персоналды бул кызматка алууга уруксат берилет. Арызда жана жумушка кабыл алуу жөнүндө буйрукта мындай мөөнөттүү келишимдин түзүлүшү жөнүндө көрсөтүлүшү керек.

IV Бөлүк Аскердик кызматтан бошотуу

115. Контракт боюнча өтөп жаткан аскер кызматчылар аскердик кызматтан запаска төмөнкүдөй бошотулат:

1) жаш курагы боюнча - аскердик кызматта болуунун чектүү курагына жеткенде, анын ичинде аскердик кызматта болуунун чектүү курагынан жогору аскердик кызмат узартылган мөөнөт аяктаганда;

2) пенсияга чыгуу укугун берген кызмат өтөө мөөнөтү боюнча;

3) контракттын мөөнөтүнүн бүтүшү боюнча - аскердик кызматтан бошотуу үчүн башка негиздер жок болгондо;

4) аскердик кызматка жараксыздыгы жөнүндө аскердик-дарыгердик комиссиянын жыйынтыгына байланыштуу ден соолугунун абалы боюнча;

5) кызматка ылайык келбестиги боюнча (аскер кызматчылары өздөрүнүн кызматтык милдеттерин аткарбаганда же так аткарбаганда, анын ичинде тартип бузган жоруктарды жасаганда) - аскердик кызматта мындан ары колдонуу максатка ылайык келбей тургандыгы жөнүндө аттестациялык жыйынтыктар боюнча командачылыктын чечими боюнча, ал эми аттестация аралыгындагы мезгилде - бошотуу жөнүндө чечим менен кызматтык мүнөздөмөсүн жана аскер кызматчылардын жалпы жыйынын өтүнүчүн эске алуу менен;

6) дискредитациялоо боюнча:

- Куралдуу Күчтөрдүн беделин жана кадыр-баркын кетирген иш-аракеттерди жасагандыгы, офицердин же прапорщиктин жогорку наамын дискредитациялоочу жосундарды жасаганы үчүн - жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын курамдарынын жалпы жыйналышынын ой-пикирин эске алуу менен командачылыктын чечими менен, ал эми улуттук коопсуздук органдарында иштин өзгөчөлүктөрүн эске алуу менен, ошондой эле кызматтык иликтөөнүн корутундусунун негизинде улуттук коопсуздук органынын жетекчисинин чечими боюнча;

- сот тарабынан (өкүм менен) аскер кызматчысы атайылап кылмыш жасоого күнөөлүү деп таанылган, бирок кылмыш жоопкерчилигинен жана жазадан бошотулган, ошондой эле аларга карата тергөөчү, прокурор, сот тарабынан атайылап жасалган кылмыштар боюнча кылмыштын курамынын жана окуясынын жоктугу менен байланышпаган негиздер боюнча кылмыш иши токтотулган учурларда;

7) аскер кызматчысын эркинен ажыратуу (анын ичинде шарттуу түрдө) түрүндөгү жазаны дайындоо жөнүндө соттун өкүмү мыйзамдуу күчүнө киргенине байланыштуу;

8) аскердик наамынан ажыратылганына байланыштуу;

9) Кыргыз Республикасынын жарандыгын жоготконуна байланыштуу.

(КР Өкмөтүнүн 2013-жылдын 6-февралындагы № 52 , 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 , 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомдорунун редакциясына ылайык)

116. Контракт боюнча аскердик кызматта өтөп жаткан аскер кызматчысы төмөнкү учурда мөөнөтүнөн мурда бошотулушу мүмкүн:

1) ал тарабынан аскердик кызмат өтөө же окуу жөнүндө контракттын шарттары аткарылбагандыгына байланыштуу;

2) бошотуу үчүн башка негиздер болбогондо штаттык-уюштуруу иш-чараларына байланыштуу:

- ээлеген аскердик кызмат орду кыскартылганда жана тең кызмат ордуна дайындоо мүмкүн болбогондо жана төмөн турган кызмат ордуна дайындоодон баш тартканда;

- командирдин (башчынын) карамагында болуунун ушул Жобонун 4-пунктунда белгиленген мөөнөттөрү аяктаганда, тең кызмат ордуна дайындоо мүмкүн болбогондо жана төмөн турган кызмат ордуна дайындоодон баш тартканда;

- ээлеген аскердик кызмат орду боюнча каралган аскердик наамын жана ээлеген аскердик кызмат ордуна ылайык айлык маянасын төмөндөткөндө жаш ээлеген аскердик кызмат ордунда аскердик кызматты улантууга макул болбогондо, ошондой эле тең кызмат ордуна дайындоо мүмкүн болбогондо жана төмөн турган кызмат ордуна дайындоого макул болбогондо.

Мындан тышкары мөөнөтүнөн эрте бошотуу ушул Жобонун 115-пунктунун 4-9-пунктчаларында каралган негиздер боюнча жүргүзүлөт.

3) аскер кызматчысын, ал тарабынан жасалган кылмыш үчүн күнөөлүү деп табуу жөнүндө соттун өкүмү мыйзамдуу күчүнө кирүүсүнө байланыштуу.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853, 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомдорунун редакцияларына ылайык)

117. Контракт боюнча аскердик кызматты өтөп жаткан аскер кызматчы төмөнкү шарттарда аскердик кызматтан мөөнөтүнөн мурда бошонууга укуктуу:

1) аскер кызматчыга карата контракттын шарттары олуттуу бузулган учурда;

2) үй-бүлөлүк абалдын төмөнкү натыйжалары боюнча:

а) аскер кызматчы аскердик кызматты өтөп жаткан жерде медициналык көрсөткүчтөр боюнча аскер кызматчынын үй-бүлө мүчөсүнүн жашоосуна мүмкүнчүлүк болбогондо жана аскер кызматчыны аскердик кызматтын жаңы жерине которууга мүмкүн болбогондо;

б) үй-бүлөнүн башка жерге көчүү зарылчылыгына байланыштуу күйөөсүнүн (аялынын) иштеген жери өзгөргөндө;

в) алардын жашаган жери боюнча калкты социалдык жактан коргоо органынын чечимине жана аскер кызматчынын үй-бүлөсү жашаган жери боюнча аскердик комиссариаттын комиссиясы тарабынан бекитилген үй-бүлөлүк-мүлктүк абалын текшерүү актысына ылайык атасын, энесин, аялын, күйөөсүн, агасын, эжесин, карындашын, чоң атасын, чоң энесин же багып алган адамды дайыма кароо зарылчылыгынан, ден соолугунун абалы боюнча дайыма кароого (жардамга, көзөмөлгө) муктаж болгондорду, же биринчи же экинчи топтогу майып болгондорду, же карылыгы боюнча пенсия жашына жеткен адамдарды, же он сегиз жаш курагына толо электерди мыйзам боюнча кароого башка адамдардын жогунда;

3) аскердик-дарыгердик комиссия тарабынан тынч убакта катардагы эмес аскердик кызматка жарактуу, согуш убагында аскердик кызматка жарактуу деп табылганда.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомунун редакциясына ылайык)

118. Контракттык кызматтын аскер кызматчыларын бошотуу төмөнкүдөй жүргүзүлөт:

а) Куралдуу Күчтөрдүн Генералдык штабында:

- региондук командачылыктардын (күчтөрдүн, дивизиянын) кошуундарынын, аскер бөлүктөрүнүн жана мекемелеринин контракттык кызматынын аскер кызматчыларын - тийиштүү кол башчылардын (дивизиянын командиринин) буйруктары менен;

- борбордук баш ийүүдөгү кошуундардын, аскер бөлүктөрүнүн жана мекемелердин контракттык кызматынын аскер кызматчыларын - Куралдуу Күчтөрдүн Генералдык штабынын башчысынын биринчи орун басарынын буйруктары менен;

б) коргоо органында - коргоо органынын жетекчисинин орун басарынын буйруктары менен;

в) (КР Өкмөтүнүн 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

г) улуттук коопсуздук органында - улуттук коопсуздук органынын жетекчисинин буйруктары менен аныкталуучу тартипте;

д) аскердик прокуратура органдарында - алар аскердик кызмат өтөгөн гарнизондун Аскер прокурорунун буйруктары менен;

е) жазык-аткаруу тутумунун органында - жазык-аткаруу тутумунун органынын жетекчисинин буйруктары менен;

ж) өзгөчө кырдаалдар органында - алар кызмат өтөгөн аскер бөлүгүнүн командирлеринин жана мекемелердин башчыларынын буйруктары менен;

з) (КР Өкмөтүнүн 2017-жылдын 18-августундагы № 506 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

и) (КР Өкмөтүнүн 2021-жылдын 23-мартындагы № 105 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

к) ички иштер чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын Ички аскерлеринде - Ички аскерлердин колбашчысынын буйруктары менен.

(КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853, 2017-жылдын 18-августундагы № 506, 2018-жылдын 12-январындагы № 15, 2019-жылдын 14-мартындагы № 117, 2021-жылдын 23-мартындагы № 105 токтомдорунун редакциясына ылайык)

119. Укугун чектөөсүз аларды бошотуу объективдүү мүмкүн болбогон шарттарда (медициналык мекемеде стационардык дарыланууда, кош бойлуу, төрөт жана бала кароо боюнча өргүүдө, туткун же интернирленген абалда туткунда жана мыйзам менен аныкталган башка ушуга окшогон жагдайларда калганда) болгон аскер кызматчылар көрсөтүлгөн абалдар бүткөнгө чейин аскердик кызматтан бошотулушу мүмкүн эмес.

Эгерде байкабастыктан чоң коркунуч келтирбеген, анча оор эмес кылмыш жасаган кылмыштары үчүн аскер кызматчысына (улуттук коопсуздук органдарынан сырткары) карата козголгон кылмыш иши, тергөөчү, прокурор, сот тарабынан кыскартылган учурларда, аларга карата Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн Тартип уставына ылайык тартиптик таасир көрсөтүүчү катуу чаралар колдонулат. (КР Өкмөтүнүн 2018-жылдын 12-январындагы № 15 токтомунун редакциясына ылайык)

120. Каза болгон (өлгөн) аскер кызматчысы өлгөн күнүнөн баштап, ал эми сот тарабынан дайынсыз жоголгон же өлгөн деп табылган аскер кызматчысы соттун чечими мыйзам күчүнө кирген күндөн баштап аскердик бөлүктүн (мекеменин) өздүк курамынын тизмесинен чыгарылат. Өлгөн же дайынсыз жоголгон аскер кызматчыларын кийин тизмеден чыгаруу аскердик бөлүктөрдүн командирлеринин (мекемелердин башчыларынын) себептерин көрсөткөн тиешелүү билдирүүлөрүнүн негизинде, Кыргыз Республикасынын тийешелүү мамлекеттик органдарынын жетекчилери тарабынан аныкталган тийиштүү башчылардын буйруктары (өздүк курам боюнча) менен жүргүзүлөт.

Мында каза болгон (өлгөн) аскер кызматчыларды, дайынсыз жок болгон аскер кызматчыларды, ошондой эле тынч убакта аскердик аракеттерге байланыштуу кабары жок жоголгон аскер кызматчыларды тизмеден чыгаруу, дайынсыз жок болуунун себептерин жана шарттарын текшерүүнүн жыйынтыктарынын негизинде, аскер кызматчынын жоктугу жөнүндө маалыматтарды алгандан кийин үч айдан кеч эмес мөөнөттө ишке ашат.

121. Өзгөчө кырдаал же аскердик абал киргизилген учурда, анын аракетиндеги мезгилинде аскер кызматчыларды аскердик кызматтан бошотуу токтотулат.

122. Аскер кызматчысында аскердик кызматтан бошонуу үчүн бир канча негиздер бар болгондо ал, тандап алган негиз боюнча бошотулат (ушул Жобонун 115-пунктунун 5-9-пунктчалары, 116-пункттун 1-пунктчасы менен каралган негиздер боюнча бошотуу жүргүзүлгөн учурлардан тышкары).

Аскер кызматчыларын бошотуу, ушул Жобонун 115-пунктунун 5-9-пунктчалары, 116-пункттун 1-пунктчасы менен каралган негиздер боюнча бошотуу жүргүзүлгөн учурлардан тышкары, кезектеги өргүү берилгенден кийин жүргүзүлөт. Запаска же отставкага бошотуу жөнүндө буйруктан көчүрмө аскер бөлүгүнө келип түшкөнгө чейин бошотуу жөнүндө буйрукка кол коюлган жыл үчүн өргүүнү пайдаланбаган аскер кызматчыларына алар иштерин жана кызматын тапшыргандан кийин гана, андан ары аскер бөлүгүнүн өздүк курамынын тизмесинен чыгаруу менен өргүү берилет. Мында ар жылдык өргүү аскер кызматчыларынын статусу жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык календардык иштеген жылына жараша берилет. Бошотуу жөнүндө буйрукка кол коюлган жыл үчүн өргүүнү пайдаланган, бирок кийинки жылы бошотулгандыгына байланыштуу өздүк курамдын тизмесинен чыгарылган аскер кызматчыларына ар жылдык өргүү келээрки жыл үчүн берилбейт. Эгерде өргүүдө жүргөн аскер кызматчысы аскердик кызматтан запаска же отставкага бошотуу жөнүндө буйруктан көчүрмө аскер бөлүгүнө келип түшкөндөн кийин ооруп калса ар жылдык өргүү узартылбайт. Ошондой эле аскердик кызматтан бошотууга байланыштуу аскер бөлүгүнүн өздүк курамынын тизмесинен андан ары чыгаруу менен аскер кызматчысына берилген кезектеги өргүү узартылбайт. (КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомунун редакциясына ылайык)

123. Аскер кызматчыларды аскердик кызматтан бошотууга көрсөтүүнүн алдында, кадрдык органдар тарабынан алардын кызмат өтөөсү жөнүндө маалыматтар такталат. Пенсияга чыгуу укугун алуу үчүн керектүү кызмат өтөгөн жылдары бар болгондо, пенсияга чыгууга кызмат өтөө жылынын эсеби түзүлөт.

Кызмат өтөө жылдарынын эсеби аскер кызматчысына кол койдуруп жарыяланат. Кызмат өтөө жылын эсептөө боюнча аскер кызматчынын макул эместиги, аны бошотуу укугу бар командир (башчы) тарабынан каралат жана аскер кызматчысын аскердик кызматтан бошотууга көрсөтүүгө чейин ал боюнча тиешелүү чечимдер кабыл алынат да, алар аскер кызматчысына ошондой эле кол койдуруп жеткирилет.

124. Аскер кызматчылары аскердик кызматтан бошотулууга көрсөтүлүү алдында ден соолугунун абалы боюнча, алардын өтүнүчү боюнча аскердик кызматка жарактуулук деңгээлин аныктоо үчүн аскердик-дарыгердик комиссиясына күбөлөндүрүүгө жиберилет, бошотуунун негизин аныктоодо алардын токтому эске алынат. Медициналык күбөлөндүрүү бир айдан ашпаган мөөнөттө амбулаториялык же стационардык түрдө өткөрүлүшү мүмкүн.

Аскердик-дарыгердик комиссиядан өтүүдөн баш тартуу, аскер кызматчынын жазуу түрүндөгү билдирмеси боюнча таризделет. Ушул Жобонун 115-пунктунун 5-9-пунктчалары, 116-пункттун 1-пунктчасы менен каралган негиздер боюнча аскердик кызматтан бошотулуучу жана аскердик кызматта 20 календардык жылдан аз кызмат өтөгөн аскер кызматчылар күбөлөндүрүүдөн өтүү үчүн аскердик-дарыгердик комиссияга жиберилбейт. Аскердик кызматта 20 календардык жыл жана андан ашык кызмат өтөгөн аскер кызматчылар бошотуунун негиздерине көз карандысыз аскердик-дарыгердик комиссияларга медициналык күбөлөндүрүүдөн өтүү үчүн жиберилет, мында аскердик-дарыгердик комиссиянын жыйынтыгы бошотуунун негизине таасир бербейт.

125. (КР Өкмөтүнүн 2015-жылдын 10-декабрындагы № 853 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

126. Аскердик кызматтан бошотулган, бирок белгиленген тартипте ишин жана кызматын тапшыра элек аскер кызматчысы бошотуу жөнүндө буйруктун көчүрмөсүн же жазуу түрүндөгү кабарлоону алган күндөн баштап бир ай мөөнөтү өткөндө, өздүк курамдын тизмесинен чыгарылат. Мында каттоо документтери аскердик каттоого туруучу жерине жиберилет. Аскердик бөлүккө (мекемеге) карызы болгондо, карызды алуу аскер кызматчылардын материалдык жоопкерчилиги жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен белгиленген тартипте жүргүзүлөт.

127. Контракт боюнча аскердик кызматты өтөгөн аскер кызматчыларды бошотууга документтерди даярдоо тартиби ыйгарым укуктуу органдарынын жетекчилеринин буйруктары менен аныкталат.

128. Мыйзамсыз соттоого байланыштуу аскердик кызматтан бошотулган же кылмыш жоопкерчилигине мыйзамсыз тартылуусуна байланыштуу ээлеген кызматынан бошотулган аскер кызматчылар белгиленген тартипте мурда ээлеген кызматтарга же ага тең кызматтарга аскер кызматка калыбына келтирилет.

129. Аскердик кызматта 20 жыл жана жеңилдик эсептөөдө андан көп кызмат өтөгөн аскер кызматчыларга, бошотууну ишке ашырган кызмат адамдарынын буйруктары менен запаска же отставкага бошотууда, ушул Жобонун 115-пунктунун 5-9-пунктчалары, 116-пункттун 1-пунктчасы менен каралган негиздер боюнча бошотулган адамдардан тышкары аскер кызматчыларга аскер форма кийимин кийүү укугу берилет.

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2011-жылдын 25-апрелиндеги № 180 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө, башка аскердик түзүлүштөрүндө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарында жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында контракт боюнча аскердик кызматты өтөө тартиби жөнүндө Жобого 1-тиркеме

Аскердик кызматты өтөө жөнүндө контракттын типтүү формасы

Аскердик кызматты өтөө жөнүндө КОНТРАКТ

1. _______________________________________________________________

(аскер кызматчынын (жарандын) аскердик наамы, _______________________________________________________________________(аты-жөнү, туулган күнү, айы, жылы) (паспорт: сериясы ______ № _____ 20__-жылдын __________-_______________ берилген, бир тараптан мындан ары "аскер кызматчысы" аталып, өз ыктыяры менен башка тараптан мындан ары "Ведомство" аталган ___________________ _______________________________________________________________________ (мамлекеттик органдын аталышы) өкүлү катары __________________________________________________________ _________________________________________________________________ менен (кызмат адамынын кызмат орду, аскердик наамы, аты-жөнү) ушул контрактты, төмөнкүлөр жөнүндө түзүштү: Аскер кызматчысы өз ыктыяры менен төмөнкү милдеттемелерди берет:

- Аскердик Антка бекем болууга, өз элине жан-дили менен кызмат кылууга, Кыргыз Республикасынын Конституциясын жана Мыйзамдарын сактоого;

- ушул контракттын белгиленген мөөнөтүнүн аралыгында контракт боюнча аскердик кызматты ________________________________________________ ____________________________________________________ өтөөгө;

(мамлекеттик органдын аталышы)

- аскер кызматчысынын жогорку наамын ар-намыс менен алып жүрүүгө, Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн намысын жана күжүрмөн даңкын сактоого;

- Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн Жалпы аскердик уставдарынын талаптарын катуу жана так аткарууга;

- контракт боюнча аскердик кызматты өтөө мезгилинде Кыргыз Республикасынын мыйзамдары жана башка нормативдик укуктук актылары менен белгиленген аскер кызматчылардын бардык жалпы, кызматтык жана атайын милдеттерин ак ниеттүүлүк менен аткарууга, Аскердик анттын, аскердик кызмат жөнүндө мыйзамдарын жана аскердик кызмат чөйрөсүндөгү Кыргыз Республикасынын башка нормативдик укуктук актыларынын талаптарын аткарууга;

- укуктук бузууларды жасаганда, Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык юридикалык жоопкерчиликтин бардык түрлөрүн тартууга;

- аскердик тартипти сактоого, башчылардын буйруктарын, тескемелерин жана талаптарын аткарууга;

- жашыруун документтерди жана аскер техникасын (аппаратурасын) колдонуунун белгиленген тартибин сактоого, аскердик кызматты өтөө учурунда алынган жашыруун маалыматтарды сактоого.

2. Аскер кызматчы төмөнкүлөргө укуктуу:

- кызмат өтөө мезгилинде кызматтык турак-жай менен камсыз болууга (турак-жайды ижарага алганы үчүн акчалай компенсацияны алууга) жана аскер кызматчылардын статусу жөнүндө мыйзамдар менен белгиленген тартипте өз менчигине турак-жайды сатып алууга (алууга);

- аскер кызматчыларын пенсия менен камсыздоо жөнүндө мыйзамдарга ылайык пенсия менен камсыздалууга;

- аскер кызматчынын жашоосуна жана ден соолугуна зыян келтирүүгө байланыштуу Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен белгиленген тартипте жана шарттарда акчалай компенсацияга;

- кызмат өтөө мезгилинде Ведомство тарабынан белгиленген ченемдер боюнча акчалай, азык-түлүк жана кийим менен камсыздалууга.

Ведомство:

- Кыргыз Республикасынын аракеттеги мыйзамдарына ылайык аскер кызматчынын социалдык жана укуктук коргоосун ишке ашырат;

- белгиленген ченемдерге жана окутуунун шарттарына ылайык акчалай үлүш менен камсыздайт;

- белгиленген ченемдерге жана окутуунун шарттарына ылайык азык-түлүк жана кийим менен камсыздандырууну ишке ашырат;

- аскер кызматчылары үчүн аракеттеги мыйзамдар менен каралган укуктарды, социалдык кепилдиктерди, компенсацияларды жана артыкчылыктарды камсыз кылат.

4. Ведомство төмөнкүлөргө укуктуу:

- кызматтын кызыкчылыгында аскер кызматчыны башка кызмат ордуларына, анын ичинде башка жерге которууга;

- Кыргыз Республикасынын мыйзамдар менен каралаган учурларда аскер кызматчыны материалдык жоопкерчиликке тартууга;

- аскер кызматчынын демилгеси боюнча мөөнөтүнөн мурда контракт бузулганда аскер кызматчынын бошонуу жөлөкпулун кармоого жана төмөндөтүүгө;

- кызматтык милдеттерди тийиштүү аткарбаган, тартиптик жана башка укуктук бузууларды кылган учурларда Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына жана башка нормативдик укуктук актыларына ылайык үстөк акынын белгиленген түрлөрүн төлөбөй коюуга;

- Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен каралган башка укуктарга ээ.

5. Контракт, Кыргыз Республикасынын "Кыргыз Республикасынын жарандарынын жалпыга бирдей аскердик милдети жөнүндө, аскердик жана альтернативдик кызматтар жөнүндө" Мыйзамына ылайык __________________________ _____________________________________ жылдык мөөнөткө түзүлдү.

(контракттын мөөнөтү жазуу түрүндө) Ушул контракт, тараптар ага кол койгон күндөн баштап күчүнө кирет.

6. Контракт Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык, ошондой эле соттун чечими боюнча мөөнөтүнөн мурда бузулушу мүмкүн.

7. Ушул контракт төрт нускада түзүлдү (мамлекеттик жана расмий тилдерде), мында ар бир нуска юридикалык күчкө ээ:

- биринчи нуска аскердик бөлүктүн (мекеменин) иш жүргүзүүсүндө өзүнчө делого көктөлөт;

- экинчи жана үчүнчү нускалары аскер кызматчынын өздүк делосуна кошулат;

- төртүнчүсү аскер кызматчысында болот.

8. Тараптардын колдору:

Ведомство үчүн ___________________________________________________ (кызмат адамынын кызматы, _______________________________________________________________________ аскердик наамы, колу, аты-жөнү)

20__-жылдын ___-_____________ (М.О., күнү-айы) Аскер кызматчы ___________________________________________________ _______________________________________________________________________ (аскер кызматчынын аскердик наамы, колу, аты-жөнү)

20__-жылдын ___-_____________

Ушул контракт өзүнүн аракетин ____________________________________ (Кыргыз Республикасынын _______________________________________________________________________ мыйзамдарына ылайык контракттын аракетин токтотуунун негизи) байланыштуу _________________________________________________ токтотту. (контрактын аракетинин токтогон күн-айы)

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2011-жылдын 25-апрелиндеги № 180 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө, башка аскердик түзүлүштөрүндө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарында жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында контракт боюнча аскердик кызматты өтөө тартиби жөнүндө Жобого 2-тиркеме

Окуу жөнүндө контракттын типтүү формасы Аскердик окуу жайында аскер кызматчынын окуусуна КОНТРАКТ

(КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомунун редакциясына ылайык)

1. _______________________________________________________________

(аскер кызматчынын аскердик наамы, _______________________________________________________________________ аты-жөнү, туулган күнү, айы, жылы)

(паспорт: сериясы ______ № _____ 20__-жылдын __________-_______________ берилген, бир тараптан мындан ары "аскер кызматчысы" аталып, өз ыктыяры менен башка тараптан мындан ары "Ведомство" аталган ___________________ _______________________________________________________________________ (мамлекеттик органдын аталышы) өкүлү катары __________________________________________________________ _________________________________________________________________ менен (кызмат адамынын кызмат орду, аскердик наамы, аты-жөнү) ушул контрактты, төмөнкүлөр жөнүндө түзүштү:

2. Ведомство аскер кызматчыны аскердик окуу жайга (мындан ары ЖОЖ) __________________________________________________________________ _______________________________________________________________________

(ЖОЖдун, мамлекеттин аталышы) ____________________________________ окуу мөөнөтү менен окууга жиберет. (окуунун мөөнөтүн көрсөтүү)

3. Аскер кызматчы ________________________________________________ _____________________________________ адистиги боюнча окууга жиберилет.

Окуу ошол ЖОЖдо кабыл алынган окуу программаларына ылайык ________ _________________________________________ тилинде өтөт.

4. Ведомство:

- чет мамлекеттер менен түзүлгөн келишимдерге, макулдашууларга жана протоколдорго ылайык, ЖОЖго окууга жиберилүүчү аскер кызматчынын окуусуна байланыштуу бардык чыгымдарын төлөйт (чет өлкөдөгү ЖОЖдо окууда);

- ЖОЖдо окуп жаткан аскер кызматчыны, Кыргыз Республикасынын жана окуп жаткан өлкөнүн аракеттеги мыйзамдарына ылайык социалдык жана укуктук коргоону ишке ашырат (чет өлкөдөгү ЖОЖдо окууда);

- окутуунун белгиленген ченемдери жана шарттарына ылайык акчалай үлүштү камсыздайт;

- окутуунун белгиленген ченемдери жана шарттарына ылайык азык-түлүк жана буюм менен камсыздоону ишке ашырат;

- аскер кызматчыларга жана алардын үй-бүлөлөрү үчүн аракеттеги мыйзамдар менен каралган укуктарды, социалдык кепилдиктерди, компенсацияларды жана артыкчылыктарды камсыздайт;

- аскер кызматчынын өзүн күбөлөндүргөн документтерди берет.

5. ЖОЖду аяктагандан кийин Ведомство аскер кызматчысын алынган же окшош адистигине ылайык андан аркы аскердик кызматты өтөөсү үчүн, Ведомствонун кошуундарына, бөлүктөрүнө жана мекемелерине жөнөтөт.

6. Аскер кызматчы өз ыктыяры менен төмөнкүлөргө милдеттеме алат:

- Аскердик Антка бекем болууга, өз элине жан-дили менен кызмат кылууга, Кыргыз Республикасынын Конституциясын жана Мыйзамдарын сактоого;

- аскер кызматчысынын жогорку наамын ар-намыс менен алып жүрүүгө, Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн намысын жана күжүрмөн даңкын сактоого;

- окуп жаткан өлкөнүн мыйзамдарын сактоого, анын элинин каада-салттарын сыйлоого, андагы чет элдик жарандар үчүн бекитилген жашоонун жана орун алмаштыруунун эрежелерин аткарууга (чет өлкөдөгү ЖОЖдо окууда);

- Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн Жалпы аскердик уставдарынын талаптарын катуу жана так аткарууга;

- аскердик тартипти сактоого, башчылардын буйруктарын, тескемелерин жана талаптарын аткарууга;

- жашыруун документтерди жана аскер техникасын колдонуунун ЖОЖдо бекитилген тартибин, окуунун жүрүшүндө алынган жашыруун маалыматтарды сактоого;

- аскер кийиминин формасын кийүүнүн эрежелерин сактоого, өзүн тыкан алып жүрүүгө, аскер кызматчыларга карата, анын ичинде чет мамлекеттеги ЖОЖдо окууда, окуп жаткан өлкөнүн Куралдуу Күчтөрүнүн аскер кызматчыларына тиешелүү болгон аскердик саламдашуулардын эрежелерин аткарууга;

7. Мындан сырткары аскер кызматчылары төмөнкүлөргө милдеттүү:

- ЖОЖдо бекитилген ички тартиптин бардык эрежелерин аткарууга;

- ЖОЖдо белгиленген талаптарга жана тартиптерге ылайык казармаларда (жатаканаларда, мейманканаларда) жашоого;

- окутуу программалары (сабактардын жүгүртмөсү) менен каралган бардык окуу сабактарына катышууга, белгиленген мөөнөттө окуу тапшырмаларын аткарууга, экзамен жана зачетторду тапшырууга;

- окуу жабдуусуна, окуу китептерине жана окуу усулдарына, курал-жарактарга, аскер техникасына жана башка мүлктөргө аяр мамиле кылууга, окуу жана туруучу жайларда тартипти жана тазалыкты кармоого;

- окуу жана турак жайларында өрт коопсуздугунун белгиленген талаптарын сактоого;

- поезддерде жол жүрүүдө, учактарда учууда, эс алууга жана стажировкага кетип жатканда, окуу аяктаганга чейин команда боюнча улук адамдын көрсөтмөлөрүн аткарууга;

- ЖОЖго өргүүлөрдөн өз убагында кайтып келүүгө. Аскер кызматчысынын ЖОЖго кезектеги өргүүдөн өз убагында кайтып келүүгө мүмкүн болбогон жагдайларда, ал пайда болгон жагдайлар жөнүндө Ведомствого билдирме менен алдын ала билдирүүгө жана кезектеги өргүүдөн кечигүүсүнүн себептерин ырастаган документтерди көрсөтүүгө милдеттүү;

- аскер кызматчыларга жана жарандарга, ал эми чет мамлекеттик ЖОЖдо окууда чет мамлекеттердин аскер кызматчыларына жана жарандарына сый мамилени көрсөтүүгө, коомдук тартипти бузууга жол бербөөгө;

- ЖОЖду аяктагандан кийин, жазма буйрукта көрсөтүлгөн мөөнөттүн ичинде Ведомствонун жетекчилигинин карамагына келүүгө жана аскердик кызматты Кыргыз Республикасынын аракеттеги мыйзамдарына жана башка нормативдик укуктук актыларына ылайык Ведомствонун кошуундарында, бөлүктөрүндө жана мекемелеринде улантууга милдеттүү.

8. (КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

9. Аскер кызматчы Кыргыз Республикасынын мыйзамдары жана башка нормативдик укуктук актылары менен белгиленген аскер кызматчылардын бардык жалпы, кызматтык жана атайын милдеттерди аткарууга өз ыктыяры менен милдеттеме алат.

10. Ведомство окуп жаткан аскер кызматчысына карата төмөнкүлөргө укуктуу:

- кезектеги аскердик наамдарды ыйгарууга;

- Кыргыз Республикасынын аракеттеги мыйзамдарына ылайык аскердик наамды төмөндөтүүгө жана калыбына келтирүүгө;

- бул контракт боюнча аскер кызматчылары милдеттерин, ошондой эле окуп жаткандардан талап кылынуучу ЖОЖдун талаптарын аткарбаган учурда аскер кызматчысынын ЖОЖдо окуусун бир тараптуу токтотууга;

- аскер кызматчылардын жетишүүсүнүн абалына, аскердик тартибине жана турмуш-тиричилигинин шарттарына көзөмөл жүргүзүүнү ишке ашырууга;

- Кыргыз Республикасынын аракеттеги мыйзамдарына ылайык аскер кызматчыларын жоопкерчиликке тартууга.

11. Аскер кызматчысы төмөнкүлөргө укуктуу:

- Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн Жалпы аскердик уставдарына жана Кыргыз Республикасынын башка нормативдик укуктук актыларына ылайык жеке же жазуу түрүндө өтүнүч, даттануу, арыздар жана сунуштар менен кайрылууга;

- ЖОЖдун командачылыгына үй-бүлөлүк, жеке же башка маанилүү кырдаалдар боюнча кыска мөөнөттөгү өргүүлөрдү берүү жөнүндө өтүнүүгө;

- ЖОЖдо белгиленген талаптарга жана тартиптерге ылайык сабактардан бошогон убакта жарандык кийим кийүүгө;

- ЖОЖдо белгиленген талаптарга жана тартиптерге ылайык ЖОЖдон сырткары бошонуп жүрүүгө.

12. Ведомство төмөнкүлөргө жооп берет:

- ушул контракт боюнча өзүнүн милдеттерин аткарууга;

- аскер кызматчысын окуган жерине өз убагында жөнөтүүгө, ошондой эле белгиленген тартипте акчалай үлүшүн төлөп берүүгө;

- окутуунун белгиленген ченемдерине жана шарттарына ылайык ЖОЖго иш сапарга жөнөтүү күнүнө азык-түлүк жана буюм-мүлк менен камсыз кылууга;

- аскер кызматчысын бардык зарыл болгон документтер менен камсыз кылууга.

13. Аскер кызматчы:

- ушул контрактка кол коюлган күнгө карата Кыргыз Республикасынын жарандыгынан башка жарандыгы жок экенин, ошондой эле ЖОЖдо окуу убагында жана андан аркы Ведомствонун кошуундарында, аскердик бөлүктөрүндө жана мекемелеринде кызмат өтөөсүндө ушул контракт колдонулган мезгилде башка мамлекеттин жарандыгын кабыл алуу ниети жок экендигин аныктайт;

- бул контракт боюнча милдеттерин, ошондой эле окуп жаткандардан талап кылынуучу ЖОЖдун талаптарын толук аткарат.

14. Чет мамлекеттин ЖОЖунан чыгарылган аскер кызматчынын жана анын үй-бүлө мүчөлөрүнүн жол киресин төлөө, ден соолугунун абалы боюнча чыгарылгандардан тышкары (эгерде кабыл алуучу тарап тарабынан каралбаса) жеке каражаттардын эсебинен ишке ашырылат.

15. (КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

16. Бул контракт, ЖОЖдо окуган мөөнөтүн кошуу менен он жылга түзүлгөн жана ЖОЖдо окуган бардык мезгилде жана ЖОЖду бүткөндөн кийин бардык мөөнөттүн аралыгында аракетте болот.

17. Ушул контракт төрт нускада түзүлдү (мамлекеттик жана расмий тилдерде), мында ар бир нуска юридикалык күчкө ээ:

- биринчи нуска аскердик бөлүктүн (мекеменин) иш жүргүзүүсүндө өзүнчө делого көктөлөт;

- экинчи жана үчүнчү нускалары аскер кызматчынын өздүк делосуна кошулат;

- төртүнчүсү аскер кызматчыда болот.

18. Ушул контракт тараптар ага кол койгон күндөн баштап күчүнө кирет.

19. (КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомуна ылайык күчүн жоготту)

20. Тараптардын колдору:

Ведомство үчүн _______________________________________________________________________ (кызмат адамынын кызматы, аскердик наамы, колу, аты-жөнү) 20__-жылдын ___-_____________ (М.О., күнү-айы) Аскер кызматчы ___________________________________________________ _______________________________________________________________________ (аскер кызматчынын аскердик наамы, колу, аты-жөнү)

20__-жылдын ___-_____________

Ушул контракт өзүнүн аракетин ____________________________________ (Кыргыз Республикасынын _______________________________________________________________________ мыйзамдарына ылайык контракттын иштөөсүн токтотуунун негизи) байланыштуу _________________________________________________ токтотту. (контракттын иштөөсүнүн токтогон күн-айы)

21. Кошумча жобо.

Кошумча жобо (окууга жиберүүчү жарандын мыйзамдуу өкүлдөрү үчүн (атасы же энеси, багып алган адамы, камкордук көргөн же көзөмөл кылган адам)

Бул контракттын шарттары менен жаран _____________________________ ____________________________________________ таанышты. (колу, аты-жөнү) 20__-жылдын ___-________________ Кошумча жобо (он сегиз жаш курагына толо элек жарандар үчүн) Мен, _____________________________________________________________ (жарандын аты-жөнү) ушуну менен окуу жөнүндө бул Контракттын милдеттемелерин толук көлөмдө өзүмө алам жана жашым 18ге толгондо ушул Контрактка кол коюуга милдеттеме алам. жаран ____________________________________________________________ (колу, аты-жөнү) 20__-жылдын ___-________________

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2011-жылдын 25-апрелиндеги № 180 токтому менен бекитилген Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө, башка аскердик түзүлүштөрүндө жана мыйзам менен аскердик кызмат каралган мамлекеттик органдарында жоокерлердин, сержанттардын жана старшиналардын кызматтарында контракт боюнча аскердик кызматты өтөө тартиби жөнүндө Жобого 3-тиркеме

МИЛДЕТТЕМЕ

Мен, ____________________________________________________________ (атасынын же энесинин, багып алган, камкордук көргөн же көзөмөл кылган адамынын аты-жөнү) Кыргыз Республикасынын жараны (паспорттун сериясы ________, № ________, ___________________________ берилген), ________________________________ дареги боюнча жашайм, _________________________________________________ (окууга кетип бара жаткан жарандын аты-жөнү) (паспорттун сериясы ____________, № __________, _____________ берилген) _______________________________________________________________________ (кандай тууган болоорун көрсөтүү) _______________________________________________________________________ (мамлекетти жана аскердик окуу жайдын аталышын көрсөтүү) аскер окуу жайында окууга жазуу түрүндөгү макулдугумду берем. Окуу жөнүндө Контракттын шарттары менен тааныштым жана ___________ _______________________________________________________________________ (окууга кетип бара жаткан жарандын аты-жөнү) он сегиз жаш курагына толгонго чейин окуу жөнүндө Контрактта сүйлөшүлгөн шарттардын ал тарабынан сакталышына кепилдик берем. (Төртүнчү абзац КР Өкмөтүнүн 2020-жылдын 14-январындагы № 8 токтомуна ылайык күчүн жоготту) Арыз Ведомствонун өкүлү барында кол коюлган (Ведомствого жеке өзүнүн келүү мүмкүнчүлүгү жок учурда нотариус тарабынан күбөлөндүрүлөт). Ведомство үчүн _________________________________________________________ (кызмат адамынын кызматы, аскердик наамы, колу, аты-жөнү) 20__-жылдын ___-_____________ (М.О., күнү-айы) Жаран: ___________________________________________________________ (колу, аты-жөнү) 20__-жылдын ___-_____________