2006-2010-жылдарга Кыргыз Республикасынын токой чарбасын өнүктүрүү иш-аракеттеринин УЛУТТУК ПЛАНЫ (Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн токтому менен бекитилген)

Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн

2006-жылдын 27-сентябрындагы

№ 693 токтому менен

бекитилген

2006-2010-жылдарга Кыргыз Республикасынын

токой чарбасын өнүктүрүү иш-аракеттеринин

УЛУТТУК ПЛАНЫ

(Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн

2008-жылдын 11-апрелиндеги № 145 токтомунун

редакциясына ылайык)

Киришүү

Токой - татаал экологиялык процесстер менен адамзатка тартууланган

жаратылыштын кайталангыс белектеринин бири, ал жашоонун бардык формасын

колдоо жана экономикалык өнүгүү үчүн зарыл болуп саналат. Азыркы убакта

дүйнөлүк коомчулуктун алдында турган маанилүү маселелердин бири Плане-

танын биологиялык ар түрдүүлүгүн сактоо маселеси болуп саналат, ал то-

кой экосистемасынын маанисин кайра баалоо процесси менен коштолот. То-

кой адамзаттын индустриалдуу өнүгүшү үчүн ресурс булактары, товарлар

жана кызмат көрсөтүүлөр катары гана каралышын токтотту. Азыркы мезгилде

токой проблемаларын чечүүгө системалуу мамиле кылуу зарыл.

Кыргыз Республикасынын токойлорунун 90 процентке жакыны дењиз

дењгээлинен 700дөн 3600 метрге чейинки бийиктикте турат. Республиканын

бардык токойлору өзгөчө баалуу катары Кыргыз Республикасынын Токой ко-

дексине ылайык экологиялык, санитардык-гигиеналык ден соолукту чыњдоочу

жана башка коргоо функцияларын аткаруучу жаратылышты коргоочу болуп са-

налат.

Кыргыз Республикасынын Токой фонду 2003-жылдын 1-январындагы абал

боюнча 3321,5 мињ га, анын ичинде токой менен капталган аянт - 864, 4

мињ га же өлкөнүн жалпы аянтынын 4,32%ин түзөт. Кыргыз Республикасынын

Өкмөтүнө караштуу Курчап турган чөйрөнү коргоо жана токой чарбасы боюн-

ча мамлекеттик агенттикке бекитилген Токой фонду 3275,7 мињ га, анын

ичинде токой менен капталган аянт - 834,7 мињ га түзөт.

Кыргыз Республикасы аз токойлуу аймактарга киргендигине карабастан

кыргыз токойу айлана-чөйрөнүн абалын жөнгө салуу климаттык терс

өзгөрүштөрүн болтурбоо боюнча глобалдуу процесстерде уникалдуулукка жа-

на зор экологиялык мааниге ээ. Тоолордун беттеринде өсүү менен алар сел

агымдарын четтетүүгө көмөктөшүп, тоолордо көчкүлөрдүн жана кар

көчкүлөрүнүн топтолушуна тоскоолдук кылып, дарыялардагы сууларды жыл

ичинде бир калыпта кармоо менен алардын сакталышын жөнгө салат. Ошон-

дуктан Кыргызстан, ошондой эле дыйканчылыгы сугатка негизделген бүткүл

Борбордук Азия үчүн да кыргыз токойунун мааниси чоњ экендигин айтсак

ашыктык кылбайт.

Кыргыз Республикасынын токой чарбасы өлкөнүн экономикасында тар-

макты аныктоочу болуп саналбайт. Анын өлкөнүн экономикасына кошкон са-

лымы анча эмес, ањчылык жана токой чарбасынын өндүргөн дүњ продукциясы

97,6 млн. сомду же ИДПнын 0,09 процентин түзөт.

Токойдун социалдык-экономикалык маанисин жана биологиялык ар

түрдүүлүктү сактоо, климатта жөнгө салуу үчүн глобалдуу жагын эске алуу

менен 2004-жылы Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2004-жылдын 14-апре-

линдеги № 256 токтому менен бекитилген 2025-жылга чейин Кыргыз Респуб-

ликасынын токой тармагын өнүктүрүү концепциясынын жањы редакциясы жана

анын негизинде Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2004-жылдын 25-ноябрын-

дагы № 858 токтому менен бекитилген 2005-2015-жылдарга Кыргыз Республи-

касынын Улуттук токой программасы кабыл алынган.

2016-1010-жылдардын мезгилинде Кыргыз Республикасынын токой тарма-

ган өнүктүрүүнүн иш-аракеттеринин Улуттук планы Концепция менен Прог-

рамманын логикалык уландысы болуп саналат, ал 2000-2005-жылдардын мез-

гилине "Токой" мамлекеттик программасын талдоонун жана ага баа берүүнүн

базасында колдонуудагы укуктук контексттин чектеринде иштелип чыккан

жана бардык тиешелүү тараптардын сунуштарын чогултуу жана талдоо боюнча

эки жылдык иштин натыйжасы болуп саналат. Иш-аракеттердин планы кийинки

5 жылга токой секторун өнүктүрүүнүн стратегиялык багыттарын кыйла

кењири чагылдырат жана коюлган милдеттерди этаптуу аткарууну карайт.

Иш-чаралардын комплекстүү мүнөзү мамлекеттик жана мамлекеттик эмес ор-

гандардын, коомдук жана эл аралык уюмдардын мүмкүнчүлүктөрүн токойду

экосистемалык башкарууну ишке ашыруу үчүн планды жүзөгө ашырууга болу-

шунча топтоштурууга мүмкүндүк берет, анын натыйжасында өлкө токой сек-

торун туруктуу өнүктүрүү үчүн гарантияга ээ болот.

1.1. Иш-аракеттердин Улуттук планынын максаттары жана милдеттери

2006-2010-жылдарга иш-аракеттердин Улуттук планынын негизги макса-

ты (мындан ары - ИУП) 2006-2015-жылдарга Улуттук токой программасынын

максаттарына жетишүү жана милдеттерин аткаруу болуп саналат.

2006-2010-жылдарга иш-аракеттердин Улуттук планынын милдеттери:

1. Биологиялык ар түрдүүлүктү жана токойлорду сактоону камсыздоо.

2. Токой башкаруу системасын өркүндөтүү:

- контролдук жөнгө салуучу жана чарбалык функцияларды бөлүштүрүү;

- токой секторун башкаруу структурасын оптималдаштыруу;

- токой секторунун кызматкерлеринин статусун жогорулатуу;

- токой секторунда гендердик саясатты өркүндөтүү.

3. Токойлорду биргелешип башкарууга калкты жана жергиликтүү жама-

аттарды тартуу.

4. Токойлорду туруктуу башкаруу жана көп максаттуу пайдалануу нор-

маларын аныктоо.

5. Токой секторун каржылоо жана экономикалык реформа жүргүзүү сис-

темасынын натыйжалуулугун камсыз кылуу.

6. Токой илимин жана билим берүүнү өркүндөтүү.

7. Токой секторун өнүктүрүү жөнүндө маалыматтуулукту жогорулатуу.

1.2. ИУПтун инструменттери

2006-2010-жылдарга ИУПту пландаштыруунун жана башкаруунун инстру-

менттери алгачкы беш жылда Улуттук токой программасынын максаттарына

жетишүүгө мүмкүндүк берүүчү милдеттер жана натыйжалар болуп саналат.

ИУПтун мониторингинин инструменттери жүзөгө ашырылуучу иш-чаралар-

дын абалы жөнүндө калыс түрдө күбөлөндүрө турган көрсөткүч булактары

болуп эсептелет.

Белгиленген натыйжага жетишпей калуу коркунучун көрсөтүүчү тобокел

- инструмент жагымсыз, ошондой эле пландаштырылган натыйжалардан өзгөчө

ыњгайлуу четтеп кетүүлөргө жетишүү мүмкүндүктөрүн айкалыштыруу менен

мүнөздөлөт.

1.3. ИУПту ишке ашырууну маалыматтык-техникалык камсыздоо

1. Нормативдик укуктук камсыздоону төмөнкүлөр ишке ашырат:

- Кыргыз Республикасынын Жогорку Кењеши;

- Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Курчап турган чөйрөнү

коргоо жана токой чарбасы боюнча мамлекеттик агенттик.

2. Илимий-методикалык камсыздоону төмөнкүлөр ишке ашырат:

- Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын профессор

П.А.Ган атындагы Токой жана жањгак өстүрүү институту;

- Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Биология-

лык-кыртыш институту.

3. Маалыматтык-консультациялык камсыздоону төмөнкүлөр ишке ашырат:

- Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Курчап турган чөйрөнү

коргоо жана токой чарбасы боюнча мамлекеттик агенттиктин структуралык

подразделениелери;

- Жергиликтүү өз алдынча башкаруу боюнча мамлекеттик агенттик;

- Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясы;

- Кыргыз Республикасынын Өнөр жай, соода жана туризм министрлиги;

- Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Кыймылсыз мүлккө укук-

тарды каттоо боюнча мамлекеттик агенттик;

- Токой продуктуларын кайра иштетүүчү ишканалар жана коомдук уюм-

дар ассоциациясы;

- Эл аралык уюмдар жана долбоорлор.

4. Финансылык-техникалык камсыздоону төмөнкүлөр ишке ашырат:

- Кыргыз Республикасынын Экономика жана финансы министрлиги;

- Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Курчап турган чөйрөнү

коргоо жана токой чарбасы боюнча мамлекеттик агенттик;

- Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлиги;

- Кыргыз Республикасынын Айыл, суу чарба жана кайра иштетүү өнөр

жай министрлиги;

- Кыргыз Республикасынын Транспорт жана коммуникациялар министрли-

ги;

- жергиликтүү мамлекеттик администрациялар жана жергиликтүү өз ал-

дынча башкаруу органдары;

- жеке сектор (токой чарбасын жүргүзүү боюнча ижарачылардын, жама-

аттардын жана башкалардын жеке инвестициялары);

- эл аралык финансы институттары жана донорлор.

5. Кадрдык камсыздоону төмөнкүлөр ишке ашырат:

- Кыргыз Республикасынын Билим берүү, илим жана жаштар саясаты ми-

нистрлиги;

- Кыргыз Республикасынын Эмгек жана социалдык жактан коргоо ми-

нистрлиги;

- К.И.Скрябин атындагы Кыргыз агрардык университети;

- Кыргыз Республикасынын баштапкы кесиптик-техникалык билим берүү

системасынын окуу жайлары.

1.4. Иш-аракеттердин Улуттук планын ишке ашырууда негизги

катышуучулардын ролу

Иш-аракеттердин улуттук планын жүзөгө ашырууга төмөнкүлөр тартыл-

ган:

1. Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Курчап турган чөйрөнү

коргоо жана токой чарбасы боюнча мамлекеттик агенттик, программанын ко-

ординатору.

2. Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлиги калкты жа-

на аймактарды жаратылыштык жана техногендик мүнөздөгү өзгөчө кырдаал-

дардан коргоо боюнча иш-чараларды жүргүзүү менен иштейт.

3. Кыргыз Республикасынын Айыл, суу чарба жана кайра иштетүү өнөр

жай министрлиги сууну коргоону, коргоочу жана санитардык-гигиеналык

функцияларды аткаруучу токойлорду түзүүгө катышат.

4. Кыргыз Республикасынын Өнөр жай, соода жана туризм министрлиги

токой секторунда ишкердикти, соода жана туризмди өнүктүрүүгө катышат.

5. Кыргыз Республикасынын Транспорт жана коммуникациялар минист-

рлиги жолдордун, трассалардын жээктериндеги өсүмдүктөрдү сактоого жана

жашылдандырууга катышат жана коммуникациялык байланышты өнүктүрүүгө

көмөктөшөт.

6. Кыргыз Республикасынын Экономика жана финансы министрлиги ИУПту

ишке ашыруунун финансылык маселелерин жөнгө салат.

7. Кыргыз Республикасынын Билим берүү, илим жана жаштар саясаты

министрлиги - жаш адистерди максаттуу даярдоого жана токой тармагынын

адистеринин квалификациясын жогорулатуу курстарын уюштурууга колдоо

көрсөтөт.

8. Кыргыз Республикасынын Эмгек жана социалдык жактан коргоо ми-

нистрлиги баштапкы кесиптик-техникалык лицейлердин жана окуу жайлардын

базасында жаш адистерди максаттуу даярдоого колдоо көрсөтөт.

9. Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Кыймылсыз мүлккө укук-

тарды каттоо боюнча мамлекеттик агенттик жерди эсепке алуу жана берүү

боюнча маселелерди жөнгө салат.

10. Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясы фундаментал-

дык жана прикладдык изилдөөлөргө катышат.

11. Кыргыз Республикасынын Жергиликтүү өз алдынча башкаруу иштери

боюнча улуттук агенттиги токойлорду башкаруу боюнча мамлекеттик орган-

дардын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын (мындан ары -

ЖӨБ) биргелешкен иштерин уюштурууга катышат.

12. Жергиликтүү мамлекеттик администрациялар жана жергиликтүү өз

алдынча башкаруу органдары жер-жерлерде ИУПтун иш-чараларын ишке ашыру-

уга көмөктөшөт.

13. Жергиликтүү жамааттар жер-жерлерде ИУПтун иш-чараларын ишке

ашырышат (макулдашуу боюнча).

14. Токой пайдалануучулар жана коомдук уюмдар ассоциациясы ИУПтун

иш-чараларын аткарууга көмөктөшөт (макулдашуу боюнча).

15. Эл аралык уюмдар техникалык жардам көрсөтөт жана инвестицияло-

ого катышат.

милдеттеринин натыйжалары

1-милдет. Биологиялык ар түрдүүлүктү жана токойлорду сактоону

камсыздоо

Азыркы убакта биологиялык ар түрдүүлүктү сактоо жана токойлорду

туруктуу өнүктүрүү дүйнөлүк коомчулуктун биринчи кезектеги милдеттери

болуп саналат. Аны чечүү үчүн ар бир өлкө улуттук дењгээлде бир катар

чараларды көрүүгө жана чечимдерди кабыл алууга тийиш, алар жогорку ант-

ропотехногендик оорчулуктун шарттарында жаратылыш чөйрөсүн, ландшафт-

тарды, экосистемаларды, өсүмдүктөр менен жаныбарлардын түрлөрүн сактоо-

ну камсыз кылууга көмөктөшөт.

1-милдетти аткаруудан күтүлгөн натыйжалар:

1.1-таблица

2-милдет. Токой башкаруу системасын өркүндөтүү

Мамлекеттик саясаттын маанилүү артыкчылыктарынын бири мамлекетти

туруктуу экономикалык өнүктүрүүнүн натыйжалуу саясатын жүргүзүү үчүн

мамлекеттик башкаруунун бардык системасын өркүндөтүү жана фундаментал-

дык өзгөртүп кайра түзүү болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Прези-

дентинин милдетин аткаруучунун 2005-жылдын 21-июнундагы № 251 Жарлыгы

менен бекитилген Кыргыз Республикасында коррупцияга каршы күрөшүүнүн

мамлекеттик стратегиясынын 1.2-пунктуна ылайык мамлекеттик жана муници-

палдык органдар бир эле учурда контролдогон, көзөмөл жүргүзгөн жана

кызмат көрсөткөн функциялардын конфликттерин жоюу зарыл. Ушуга байла-

ныштуу контролдук жөнгө салуучу жана чарбалык функцияларды бөлүү, токой

секторун башкаруу структурасын оптималдаштыруу, токой секторунун кыз-

маткерлеринин статусун жогорулатуу жана токой секторунда гендердик сая-

сатты өркүндөтүү аркылуу токой башкаруу системасында институттук

өзгөртүп кайра түзүүлөрдү жүргүзүү зарыл.

2-милдетти аткаруудан күтүлгөн натыйжалар

2.1-таблица

3-милдет. Калкты жана жергиликтүү жамааттарды токойлорду

биргелешип башкарууга тартуу (ТББ)

Республиканын калкынын бир миллиондон ашыгы токой фондунун айма-

гында же ага жакын жашайт жана алардын социалдык абалы түздөн-түз то-

койго байланыштуу, ал турмуш дењгээлин жана айыл жерлериндеги социалдык

стандарттарды жогорулатууну камсыздоочу булактардын бири катары кара-

лат. Ушуга байланыштуу токойлорду туруктуу башкарууну камсыздоо, токой

ресурстарын сарамжалдуу пайдалануу, жакырчылыкты кыскартуу, жањы жумуш-

чу орундарын түзүү жана айыл жерлеринен калктын ички миграциясын чет-

тетүү, токойлорду пландаштыруунун жана башкаруунун жањы мамилесин кам-

сыз кылуу мамлекеттин, калктын жана жергиликтүү жамааттарын чечимдерди

бирдей укуктарда кабыл алуудагы өнөктөштүгүнө негизденүүгө тийиш.

4-милдет. Токойлорду туруктуу башкаруу жана көп максаттуу

пайдалануу нормаларын аныктоо

Токой экосистемасын сактоо токойлорду туруктуу башкаруу жана көп

максаттуу пайдалануунун техникалык нормаларын жана токой секторун ту-

руктуу өнүктүрүүнү камсыз кылуу, токойлуу ар кандай формацияларда токой

иштерин жүргүзүү үчүн алардын укуктук нормативдик базаларын

өркүндөтүүнү талап кылат.

4-милдетти аткаруудан күтүлгөн натыйжалар:

4.1-таблица

5-милдет. Экономикалык реформа жүргүзүүнүн натыйжалуулугун жана

токой секторун каржылоо системасын камсыздоо

Токой секторунда экономикалык реформа жүргүзүү токой ресурстарын

сарамжалдуу пайдаланууну камсыздоодо, жањы материалдык-техникалык база

түзүүдө, токой фондунун аймаганда же ага жакын жашаган калк үчүн жумуш-

чу орундарын уюштурууда турат.

Токой башкаруу жана токой пайдалануу системасын институттук

өзгөртүп кайра түзүү колдонуудагы финансы системасын түп тамырынан

өзгөртүүсүз мүмкүн эмес, анда токой системасын өнүктүрүүгө токой пайда-

лануудан түшкүн бардык финансылык каражаттарын реинвестирлөө жана токой

чарба иштерин бюджеттик каржылоо каралышы керек.

5-милдетти аткаруудан күтүлгөн натыйжалар:

5.1-таблица

6-милдет. Токой илимин жана токой боюнча билим алууну өркүндөтүү

Токой илими - токой секторун өнүктүрүүнү узак мөөнөттүү пландашты-

руунун негизи. Өз кезегинде токой сектору - токой илимин токойлорду

башкаруу, аларды коргоо, калыбына келтирүү жана пайдалануу боюнча прак-

тикалык иш-аракеттерге коштоочу болуп саналат.

Токой секторун өнүктүрүү токой түзүүнүн натыйжалуу системасын уюш-

туруу жана адистерди даярдоо жана квалификациясын жогорулатуунун сапат-

туу жањы дењгээлине чыгуу боюнча макулдашылган иш-аракеттерди иштеп чы-

гуу үчүн токойчулук тармагында Кыргыз Республикасынын билим берүү жана

илимий мекемелеринин потенциалын бириктирүү зарылдыгын эске алат.

6-милдетти аткаруудан күтүлгөн натыйжалар:

6.1-таблица

7. Токой секторун өнүктүрүү жөнүндө маалымдуулукту жогорулатуу

Концепциянын негизги стратегиялык багыттарынын бири калктын токой

тармагы жөнүндө маалымдуулугун жогорулатуу болуп саналат. Ушуга байла-

ныштуу маалыматтардын ачык-айкындуулугуна жана туура принциптерине не-

гизденген маалыматтарды жайылтуу саясатын жана экологиялык маалыматтар-

га жеткиликтүүлүккө жана чечимдерди кабыл алуу процессине катышууга ко-

омчулукка укук берүү саясатын ишке ашыруу зарыл.

баа берүү системасы

3.1. ИУПту аткаруу мониторинги

Мониторинг Иш-аракеттердин улуттук планынын иш-чараларын жүзөгө

ашыруунун жүрүшүнө дайыма байкоо жүргүзүү жана контролдоо процессин

камтыйт.

Мониторингдин негизги максаттары төмөнкүлөр болуп саналат:

- бекитилген программалык иш-чаралардын аткарылышына, күтүлгөн на-

тыйжаларга жетишүүгө, аларды ишке ашыруу мөөнөттөрүнө контролдук;

- өз учурунда жана толук каржылоого контролдук;

- жүргүзүлүүчү иш-чаралардын пландаштырылган иштерге ылайык кели-

шине контролдук.

ИУПтун аткарылышына мониторинг үчүн жооптуу Кыргыз Республикасынын

Өкмөтүнө караштуу Курчап турган чөйрөнү коргоо жана токой чарбасы боюн-

ча мамлекеттик агенттик болуп саналат.

3.2. ИУПтун аткарылышын баалоо

ИУПтун аткарылышына баа берүү анын максаттарына жетишүүнү аныктоо,

иш-чараларды жүзөгө ашыруунун натыйжалуулугун камсыздоо максатында

жүргүзүлөт.

Баалоо эки этапта жүргүзүлөт.

Биринчи этап. ИУПту аралык баалоо (2007-жылдын аягы - 2008-жылдын

башы) бардык таламдаш жактардын өкүлдөрүнөн турган жумушчу топ жүргүзөт

жана ИУПту ишке ашыруунун алгачкы эки жылындагы мониторингдин маалымат-

тарына негизденет, алардын базасында ИУПтун тандалып алынган максаттары

менен инструменттеринин тууралыгына, өткөн мезгилдеги ИУПтун иш-чарала-

рын жүзөгө ашыруунун натыйжалуулугуна талдоо жүргүзүлөт жана кийинки үч

жылдагы иш-чаралардын планына өзгөртүүлөрдү киргизүү үчүн рекомендация-

лар иштелип чыгат.

Экинчи этап. ИУПту толук баалоо (2010-жылдын аягы - 2011-жылдын

башы) көз карандысыз эксперттер тарабынан жүргүзүлөт жана ИУПту ишке

ашыруунун бүткүл беш жылдык мезгил үчүн мониторингдин маалыматтарына

негизденет, алардын базасында иш жүзүндө алынган натыйжалары менен ИУП-

тун иш-чараларынын күтүлгөн жыйынтыктарына баа берүү ишке ашырылат жана

кийинки ИУПту пландаштыруу үчүн рекомендациялар иштелип чыгат.

ИУПка баа берүүнүн натыйжалары Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө жа-

на ИУПту ишке ашырууга тартылган жактарга берилет.

милдеттерин жүзөгө ашыруу боюнча

иш-аракеттердин планы

Кыскартылган сөздөрдүн тизмеси:

КЧКТМА - Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө карашту Курчап турган

чөйрөнү коргоо жана токой чарбасы боюнча мамлекеттик агенттик.

ФСБ - Финансы саясаты башкармалыгы.

ТЧБ - токой чарбасы башкармалыгы.

ТЖБ - Токой жайгаштыруу башкармалыгы.

ТӨАРЖАБ - токойду өнүктүрүүнү жана ањчылык ресурстарын жөнгө салу-

уну аймактык башкаруу.

АКАРПЖБ - ањчылык көзөмөлү жана ањчылык ресурстарын пайдаланууну

жөнгө салуу башкармалыгы.

МЖУП - мамлекеттик жаратылыш улуттук паркы.

БА - биосфералык аймак.

ЭФМ - Кыргыз Республикасынын Экономика жана финансы министрлиги.

ТИМ - Кыргыз Республикасынын Тышкы иштер министрлиги.

ӨКМ - Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлиги.

АСКӨМ - Кыргыз Республикасынын Айыл, суу чарба жана кайра иш-

тетүүчү өнөржай министрлиги.

ИИМ - Кыргыз Республикасынын Ички иштер министрлиги.

БИЖСМ - Кыргыз Республикасынын Билим берүү, илим жана жаштар сая-

саты министрлиги.

ЭСКМ - Кыргыз Республикасынын Эмгек жана социалдык жактан коргоо

министрлиги.

Мамкаттоо - Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Кыймылсыз

мүлккө укуктарды каттоо боюнча мамлекеттик агенттик.

УИА - Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясы.

БКИ - Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Биоло-

гиялык-кыртыш таануу институту.

ТЖИ - Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын профес-

сор П.А.Ган атындагы Токой жана жањгакчылык институту.

КАУ - К.И.Скрябин атындагы Кыргыз агрардык университети.

ТЧККШП - Токой чарбасын колдоо Кыргыз-Швейцар программасы.

ЭКББ - Энергиянын калыбына келтирилүүчү булактарынын борбору.

ЖӨБО - жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары.

ЖЖ - жергиликтүү жамааттар.

КБ - коомдук бирикмелер.

ЖМК - жалпыга маалымдоо каражаттары.

ТББ - Токойлорду биргелешип башкаруу.

ЖАО - Жергиликтүү администрациялар органдары.

ФЛЕГ (FLEG) - Легалдаштыруу.

Тиркеме

ПЛАНДУУ ТАПШЫРМАЛАР

ТОКОЙ РЕСУРСТАРЫН КАЙРА ӨНДҮРҮҮ

Табигый жањыланууга көмөктөшүү

Республикада табигый жањыланууга көмөктөшүү: жеткиликсиз жањылан-

ган участкаларды колдонуу, жарым-жартылай отургузуу, табигый жањыланган

жерлери бар айрым участкаларды 10-15 жылга мал жайуудан жабуу ж.б. жолу

менен токой каптаган аянттарды көбөйтүүгө айкын мүмкүнчүлүктөр бар

Иш-аракеттердин улуттук планы - 8 мињ га аянтка табигый жањыланууга

көмөк көрсөтүүнүн ар жылкы көлөмүн аныктайт, 5 жылда - 40 мињ га аянт

жањыланат.

Республика боюнча табигый жањыланууга

көмөк көрсөтүү планы

ТОКОЙ ҮРӨНЧҮЛҮК ЧАРБАСЫН ӨНҮКТҮРҮҮ

Туруктуу токой үрөнү алынуучу

участкаларды түзүү планы

Республика боюнча үрөндөргө ар жылдык муктаждык болжол менен 75,0

тонна, анын ичинде:

- ийне жалбырактуу породалар - 2,8 тоона;

- мөмөданектүү породалар - 8 тонна;

- мөмөуруктуулар - 0,6 тонна;

- жањгак - 50 тонна;

- башка породалар - 13,6 тонна.

Уруктарга болгон ар жылкы керектөө: питомниктерге себүү үчүн

50-60-тонна; токой өсүмдүктөрүн себүүгө 4-8 тонна; токой өсүмдүктөрүн

толуктоого болжол менен 5 тонна. Мөмө берүүнүн мезгилдүүлүгүн эске алуу

менен облустар боюнча уруктарга болгон ар жылкы керектөө төмөнкүдөй:

Токой үрөнүн даярдоо боюнча ар жылдык тапшырмалар

ПИТОМНИК ЧАРБАСЫН ӨНҮКТҮРҮҮ

Иш-аракеттердин улуттук планы жыл сайын 25 млн. даана отургузулуу-

чу материалды өстүрүүнү карайт.

Отургузулуучу материалды жыл сайын өстүрүүнүн планы, мињ даана.

ТОКОЙ ӨСҮМДҮКТӨРҮН ОТУРГУЗУУ

Токой жайгаштыруу менен токой өсүмдүктөрү фондунун өлчөмү жана ага

ылайык он жылга токой өсүмдүктөрүн отургузуу көлөмү аныкталат. Ушул ма-

алыматтардын негизинде Иш-аракеттердин улуттук планы жыл сайын 2000 га

аянтка жана 5 жылга - 10 000 га аянтка токой өсүмдүктөрүн отургузууну

карайт.

Токой өсүмдүктөрүн отургузуу мамлекеттик токой фондунун жерлерине

жана мамлекеттик токой фондунан сырткары пландалат.

Облустар боюнча мамлекеттик токой фондунун

жерлерине токой өсүмдүктөрүн

отургузуу планы