Кыргыз Республикасынын Окмотунун « Кыргыз Республикасынын 2004-жылдын 9 айындагы социалдык- экономикалык онугушунун жыйынтыктары жонундо» Токтому

Бишкек шаары, Окмот Уйу

2004-жылдын 26-ноябры, № 865

КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН ОКМОТУНУН ТОКТОМУ

(Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2005-жылдын 25-майынын № 198 редакциясында)

Кыргыз Республикасынын 2004-жылдын 9 айындагы социалдык-

экономикалык онугушунун жыйынтыктары жонундо

Кыргыз Республикасынын Окмоту ушул жылдын январь-сентябрында

экономиканын осушунун дурус тенденциясы улантылгандыгын белгилейт.

Макроэкономикалык туруктуулук жана кызмат корсотуулор менен товарларды

ондуруунун коломдорунун кобойушу камсыздалган.

Отчеттук мезгилде Кыргыз Республикасынын Окмоту тарабынан 2003-

2005-жылдарга Кедейчиликти кыскартуунун улуттук стратегиясынын

максаттары менен милдеттерин, Социалдык мобилизация жана акыйкат

башкаруу жылын откоруу боюнча иш-аракеттердин программасын аткаруу

боюнча иштер улантылды.

Салмакталган жана макулдашылган акча-кредит жана салыктык-

бюджеттик саясат инфляцияны томонку денгээлде карман турууга мумкундук

берет. Ушул жылдын башталышынан тартып инфляция 0,2 процентти тузду.

Мында азык-тулук товарларына баанын индекси 0,8 процентов томондоду.

Ошол эле убакта азык-тулук эмес товарларга баанын индекси 0,9

процентке, акы толотуучу кызматгарга - 1,2 процентке жогорулады.

Сомдун туруктуу алмашуу курсу сакталууда.

Коммерциялык банктар тарабынан реалдуу секторду кредиттоо

коломдору кыйла осту. Алсак, ушул жылдын 9 айында берилген

кредиттердин колому откон жылдын тиешелуу мезгилине салыштырганда 61

процентке кобойгон. Тартылган депозиттердин колому 24 процентке

кобойгон.

Мамлекеттик бюджеттин кирешелери 2004-жылдын 9 айында 14,7 млрд.

сомду тузду же откон жылдын ушундай мезгилине Караганда 10,9 процентке

коп.

Мамлекеттик бюджеттин чыгымдары 12,1 млрд. сомду тузду, бул откон

жылдын 9 айына Караганда 13,1 процентке коп. Чыгымдар боюнча такталган

план 86,3 процентке аткарылган.

Алдын ала маалыматтар боюнча ушул жылдын 9 айында республикалык

бюджетке 12,5 млрд. сом суммасында ресурстар тушкон.

Республикалык бюджеттин учурдагы чыгымдары 2004-жылдын январь-

сентябрында (мамлекеттик карызды жоюуга багытталган чыгымдарды

кошпогондо) 9725,0 млн. сомду тузду. Бул откон жылдагы денгээлден 11,4

процентке коп.

Учурдагы чыгымдарды каржылоодо корголгон статьялар артыкчылыктуу

болуп саналды, алар 2004-жылдын январь-сентябрында 6577,9 млн. сомго

каржыланды же 2003-жылдын ушундай мезгилине Караганда 14,4 процентке

коп.

Республикалык бюджеттен эмгек акы боюнча чыгымдарды каржылоо откон

жылдын ушундай мезгилине салыштырганда 14,8 процентке кобойгон. Ушул

жылдын 9 айынын аралыгында субвенциялар, пенсияларды толоо жана Кыргыз

Республикасынын Социалдык фондуна усток толомдор, категориялык

гранттар оз учурунда каржыланган.

Ошону менен бирге медициналык камсыздандырууга, медикаменттерге

жана тамак-ашка, атап айтканда окуу жайларына жана баштапкы кесиптик

билим беруу уюмдарына чыгымдар жетишсиз коломдо каржыланган.

Тышкы экономикалык иш-аракетти активдештируу жана ынгайлуу

конъюнктура тышкы соода жугуртуусунун осушуно комоктошту. 2004-жылдын

январь-августунда ал 39,5 процентке оскон. Мында экспорт 41,2

процентке, импорттук беруулор - 38,1 процентке кобойгон.

Алар жугуртуу коломдорунун кыйла кобойушу КМШга катышкан

мамлекеттер, анын ичинде Россия Федерациясы менен - 1,5 эсеге,

Казакстан Республикасы - 1,4 эсеге, Туркменстан Республикасы - 2 эсеге

кобойтууго жетишилди. Тышкы сооданын мындай осушуно ата мекендик

ондуруштогу товарларды экспорттоону илгерилетуудо орун алган

чектоолорду жана тоскоолдуктарды алып салуу боюнча Кыргыз

Республикасынын Окмотунун активдуу иши комоктошту.

Отчеттук мезгилде соода оноктоштору менен тышкы байланыштарды

кенейтуу жана чындоо боюнча иштер улантылды. Монголия Республикасы,

Молдова Республикасы, бир катар Борбордук Азиялык мамлекеттер жана

Америка Кошмо Штаттары менен транспорт, туризм, соода жана капиталдык

салымдар жагындагы макулдашууларга кол коюлду. Иран Ислам

Республикасы, Казакстан Республикасы жана Финляндия Республикасы менен

соода жана инвестициялар жагындагы макулдашууларга да кол коюлган.

ДСУга кируу жонундо Сауд Аравиясы менен эки тараптуу суйлошуулор

аяктап, натыйжада Кыргызстан озунун товарлары учун бир катар тарифтик

женилдиктерди алды, бул Сауд Аравиясына экспоргту кобойтууго

комоктошот.

Ушул жылдын январь-сентябрында откон жылдын тиешелуу мезгилине

салыштырмалуу ИДПнын осушу 7 процентти тузду. Онор жай ондурушунун

колому 9,2 процентке, айыл чарба продукциясын дун чыгаруу - 3,9

процентке, кызмат корсотуулордун колому - 9,8 процентке осту.

Товарларды чыгаруунун жана кызмат корсотуулордун кобойушу

республиканын экономикасына инвестициялардын осушуно комокчу болду.

Ушул жылдын январь-сентябрында капиталдык салымдар откон жылдын

тиешелуу мезгилине салыштырганда 8,9 процентке кобойду. Чет олколук

тике инвестициялардын кобойушундо он тенденциялар сакталууда. Алсак, I

жарым жылдыкта алардын колому откон жылдын ушундай мезгилине

салыштырганда 51 процентке осуп, реинвестицияланган пайданын колому

9,8 эсеге кобойгон.

Электр энергетикасында 0,2 процентке, кен казып алуу онор жайында

-61,9 процентке, металлургиялык комплексте - 9,6 процентке ондуруш

коломдорунун кобойушу байкалган.

Онор жай ондуруш коломдорунун осушу ушул жылдын январь-сентябрында

Жалалабат (12,1 процент), Ысыккол (8,8 процентке), Нарын (27,8

процентке), Ош (19,8 процентке), Талас (4 процентке), Чуй облустарынын

(12,8 процентке) жана Бишкек шаарынын (15,4 процентке) чарбакер

субъекттери тарабынан камсыз кылынды.

Онор жай ондуруш коломдорунун томондошу Баткен облусунда (9,3

процентке) жана Ош шаарында (9,4 процентке) белгиленген.

Айыл чарба продукциясын онор жайлык кайра иштетуу коломунун

кобойушунун дурус тенденциясы улантылууда. Ушул жылдын январь-

сентябрында осуш 8,9 процентти тузгон.

Тамак-аш азыктарын ондуруу коломдору Чуй (26,3 процентке), Баткен

(4,5 процентке), Нарын (21,9 процентке), Жалалабат (17,6 процентке),

Талас облустарында (40,3 процентке), Бишкек (21,3 процентке) жана Ош

шаарларында (27,8 процентке) оскон. Томондоо Ысыккол (9,3 процентке),

Ош облустарында (17,5 процентке) белгиленген.

Ошону менен бирге текстиль жана тигуу ондурушундо кыйла начар

кырдаал сакталууда. 2004-жылдын 9 айында тармакта продукция чыгаруу 12

процентке кыскарган.

Мурдагы СССРдин Тышкыэкономбанкында, атап айтканда "Завод сверл"

акционердик коомунда токтотулган айрым ишканаларга финансы

каражаттарын толоо маселеси толук денгээлде чечилген эмес.

Айыл чарбасында кузгу талаа жумуштары аяктоодо. 2004-жылдын 15-

октябрына карата абал боюнча дан буурчак осумдукторун жана дандык

жугоруну кошо алганда эгиндин дун жыйымы 1855,0 миц тоннаны тузду же

2003-жылдын тиешелуу мезгилинен 5,0 процентке коп. Жашылча, май,

бакча, момо-жемиш осумдуктору жана картошка откон жылдагыдан коп

жыйналды. Пахта жана тамеки жалбырагын жыйноо жогорку темп менен

журуудо. Жалпысынан республика боюнча 2003-жылдагы ушундай мезгилге

Караганда пахта (28,9 процентке) жана тамеки (60 процентке) коп

жыйналган.

Кыргыз Республикасынын Окмоту тарабынан кузгу талаа жумуштарын

оптималдуу мооноттордо аяктоо боюнча чаралар корулгон. Бул максатта

мамлекеттик резервден 2,5 мин тонна дизель отуну брондон чыгарылып,

2005-жылдын 1-декабрына чейин толоо моонотундо процентсиз товардык-

кредит турундо айылдык товар ондуруучулорго берилген.

Ошондой эле, кийин 2005-жылдын тушумунон кайтаруу шартында

дыйкандар менен фермерлер, анын ичинде республикадагы табигый

кырсыктардан жапа чегишкендер учун Япония Окмотунун гранттарынын

линиясы боюнча берилген кредиттерди жана бюджеттик ссудаларды толоо

}qeahmem 10,0 миц тонна коломундо айыл чарба осумдукторунун уронун

топтоо тууралуу чечим кабыл алынган.

Айыл чарба продукцияларын сатып откорууго жардам корсотуу боюнча

чаралар корулуп жатат. Тоо буурчакты сатып откоруу маселелери

чечилуудо, Казакстан Республикасына картошка берууго келишимдер

тузулуп жатат.

2004-жылдын 9 айында чекене соода жугуртуу 12,3 процентке осту.

Соода коломдору бардык региондордо кобойду. Ошондой эле калкка акы

толотуучу кызматтардын колому (20,4 процентке) оскон. Мындай тенденция

калктын жашоо денгээлин жогорулатуу корсоткучторунун бири болуп

саналат.

Каржылоонун бардык булактарынын эсебинен капиталдык салымдардын

колому 7127,4 млн. сомду тузду. Электр энергетикасында негизги

капиталга инвестициялар 50 процентке кобойду. 34 комплекстуу

трансформатордук подстанциялар пайдаланууга тапшырылды. Камбар-Ата ГЭС-

П курууга негизги капиталда 69,2 млн. сом инвестиция пайдаланылып,

60,4 млн. сом суммасында подряддык иштер аткарылды, ушундай эле

корсоткуч Уч-Коргон ГЭСинде тийиштуу турдо - 6,7 жана 1,3 млн. сомду,

Шамалды-Сай ГЭСинде - 4,3 жана 3,3 млн. сомду, Таш-Комур ГЭСинде - 2,9

жана 1,5 млн. сомду тузду.

Отчеттук мезгилде жалпы билим беруучу мектептерди курууга 216,8

млн. сом пайдаланылды же откон жылдын ушундай мезгилине Караганда бул

1,3 эсеге коп. Жеке турак уйлорду куруу 18,9 процентке кобойду.

Экономикадагы жандануу социалдык чойродогу кырдаалды жакшыртууга

комоктошту. Калктын реалдуу акчалай кирешелери 2004-жылдын 9 айында

откон жылдын ушундай мезгилине салыштырганда 4,3 процентке кобойду.

Орточо айлык эмгек акы 2004-жылдын 8 айында 13,2 процентке осту жана

минималдуу керектоо бюджетинин наркы 22 процентке ашып кетти.

Пенсиялардын базалык болугу 11,3 процентке жогорулап, Улуу Ата

Мекендик согуштун катышуучуларына жана майыптарына, аскер

кызматчыларына курагы жана майыптуулугу боюнча пенсияларга устоктор

кобойду. Билим беруу жана саламаттык сактоо кызматкерлерине эмгек акы

30 процентке кобойду.

Санаториялык-курорттук дарыланууга толомдорду жана жолдомолорду

пайдаланбагандык, комур, дары-дармек учун компенсацияларды,

коммуналдык кызмат корсотуулорго, жылуулук энергиясына, жаратылыш

газына, байланыш жана транспорт кызматына толоо чыгымдарын жоюу учун

толомдорду эске алганда Улуу Ата Мекендик согуштун ардагерлерине жана

катышуучуларына берилуучу женилдиктер толук коломдо каржыланган. Ушул

жылдын башынан бери 526 майыптар коляскасы болунгон.

Эмгекке жарамдуу иштебеген калктын саны 2004-жылдын 1-октябрына

карата 88,7 мин адамды тузгон, анын ичинде расмий статусу бар

жумушсуздар - 58,1 мин адам (экономикалык жактам активдуу калктын 2,9

процента), алардан 3,9 мин адам жумушсуздук боюнча пособие алышат.

Ушул жылдын сентябрь айына карата 2,7 мин адам ишке орноштурулган,

алардан 51,2 проценти - аялдар.

Бардыгы болуп республика боюнча 2004-жылдын 9 айында 69,4 мин

жумушчу орду, анын ичинен Ишке орноштурууга комоктошуу жана окутуу

фондунун каражаттарынын эсебинен 15,7 мин жумушчу орду тузулгон жана

калыбына келтирилген, 1,4 мин жумушсуз жаран чакан кредиттерди

алышкан, 3,9 мин жумушсуз адамдар кесиптик окутууга жиберилген. Акы

толонуучу коомдук иштерге 2,4 мин адам тартылган.

2004-жылдын 9 айында 21 бизнес-инкубатор, анын ичинде Талас - 5,

Ош - 4, Жалалабат - 4, Чуй - 3, Ысыккол - 2, Баткен - 2, Нарын

облустарында - 1 бизнес-инкубатор тузулгон.

Эмгек мыйзамдарынын сакталышын контролдоо жана козомолдоо ишке

ашырылган, бир катар региондук семинар-кенешмелер откорулуп, анда

эмгекти коргоо маселелери жана шарттары каралган. Ушул жылдын 9 айында

эмгекти коргоо боюнча мамлекеттик инспекторлор тарабынан ишканалар

менен уюмдарды 1,3 минге жакын текшеруулор откорулгон. Натыйжада

эмгекти коргоо нормаларын жана шарттарын 7,6 мин бузуулар аныкталган.

Тузулгон кырдаал ишканалар менен уюмдарда эмгекти коргоо кызматтарын

калыбына келтируу зарылдыгын корсотуп турат.

Кыргыз Республикасынын Президенти А.А.Акаевдин Кыргызстандын

калкына жана Кыргыз Республикасынын Жогорку Кенешине 2004-жылдын 26-

октябрындагы кайрылуусунда аныкталган милдеттерди чечуу, социалдык-

экономикалык онугуунун дурус тенденцияларын бекемдоо максатында Кыргыз

Республикасынын окмоту токтом кылат:

1. Министрликтер, мамлекеттик комитеттер, администрациялык

ведомстволор, мамлекеттик комиссиялар, жергиликтуу мамлекеттик

администрациялар, Бишкек жана Ош шаарларынын мэриялары:

- Кыргыз Республикасынын Президентинин "2004-жылды социалдык

мобилизация жана акыйкат башкаруу жылы" деп жарыялоо жонундо 2003-

жылдын 27-декабрындагы № 418 жана облустук мамлекеттик

администрациялардын, Бишкек жана Ош шаарларынын жергиликтуу оз алдынча

башкармалыктарынын, администрациялык ведомстволордун, уюмдардын

жетекчилеринин катышуусу менен болгон Кыргыз Республикасынын Окмотунун

2004-жылдын 7-февралындагы кенейтилген заседаниесинде, Кыргызстандын

калкына жана Кыргыз Республикасынын Жогорку Кенешине кайрылуусунда

аныкталган милдеттерди аткаруу боюнча таасирдуу чараларды корушсун;

- ОКН, ККУС жана "Кыргыз Республикасында 2010-жылга чейин

мамлекеттик башкарууну децентралдаштыруунун жана жергиликтуу оз

алдынча башкарууну онуктуруунун" улуттук стратегиясында белгиленген

милдеттерди чечууну оз иш-аракеттериндеги артыкчылыктуу багыттар деп

эсептешсин;

- 2004-жылдын жыйынтыгы боюнча ИДПнын кеминде 7 процентке орточо

жылдык осушун камсыз кылышсын.

2. Кыргыз Республикасынын Айыл, суу чарба жана кайра иштетуу онор

жай министрлиги, облустук мамлекетгик администрациялар, Бишкек жана Ош

шаарларынын мэриялары:

- айыл чарба продукцияларын ондуруу жана кайра иштетуу боюнча 2004-

жылдын болжолдуу корсоткучторун камсыз кылуу боюнча бардык зарыл

чараларды корушсун;

- учурдагы куздук себууну жургузуу программасын аткаруу учун

толоого жондомдуу чарбакер субъекттер боюнча товардык кредиттерди

болуштуруу боюнча Республикалык мамлекеттик комиссиянын протоколуна

ылайык куздук буудайдын сорттуу уронун оперативдуу болуштурууну жана

алынган товардык кредиттин максаттуу пайдаланылышын катуу контролдоону

камсыз кылышсын;

- Япония Окмотунун гранты жана бюджеттик ссуда боюнча урончулук

чарбаларынын жана башка чарбакер субъекттердин карыздарын толоо

эсебине 2005-жылдын жаздык себуу учун айыл чарба осумдукторунун уронун

мамлекеттик урон фондунда топтоо боюнча кечиктирилгис чараларды

корушсун;

- Кыргыз Республикасынын Экономикалык онуктуруу, онор жай жана

соода министрлиги, Республикалык универсалдуу агроонор жай биржасы

жана жергиликтуу мамлекеттик администрациялар менен бирдикте айыл

чарба продукцияларын жана аны кайра иштетуу продуктуларын тышкы

рынокко чыгаруу боюнча иштерди активдештиришсин;

- айыл чарба продукцияларын экспорттук беруулорду уюштуруу

болугундо "Бишкек контракттары" регион аралык товар жонотуучу

системанын натыйжалуу ишин камсыз кылышсын.

3. (Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2005-жылдын 25-майынын № 198 жараша алып салынды)

4. Кыргыз Республикасынын Экономикалык онуктуруу, онор жай жана

соода министрлиги:

- КНСтен бошотулууга тийиш болгон алтын казып алуу ишканалар айлык

моонотто аныктасын жана Кыргыз Республикасынын Окмотунун кароосуна

белгиленген тартипте киргизсин;

тиешелуу министрликтер, мамлекеттик комитеттер жана

администрациялык ведомстволор менен бирдикте аткаруу бийлик

органдарындагы болуп откон структуралык озгортуулорду эске алуу менен

чет олколор менен кызматташуу боюнча окмоттор аралык комиссиялардын

кыргыз болугунун курамына 2004-жылдын 1-декабрына чейин белгиленген

тартипте озгортуу киргизилсин;

- Кыргыз Республикасынын Тышкы иштер министрлиги менен бирдикте

Кыргыз Республикасынын чет олколордогу соода окулдорунун

аккредитацияланган олколордогу иштерин талкуулоо, Кыргыз

Республикасынын чет олколор менен активдуу кызматташуусуна тоскоолдук

кылган проблемаларды аныктоо учун 2005-жылдын биринчи кварталынын

аягына чейин соода окулдорунун кенешмесин откорсун;

тиешелуу министрликтер, мамлекеттик комитеттер жана

администрациялык ведомстволор жана мамлекеттик комиссиялар менен

бирдикте 2005-жылдын биринчи кварталынын аягына чейин Кыргыз

Республикасынын тышкы экономикалык саясатынын концепциясынын долбоорун

жеткире иштеп чыксын жана Кыргыз Республикасынын Окмотуно караштуу

Экономикалык саясат боюнча кенештин кароосуна белгиленген тартипте

киргизсин;

тиешелуу министрликтер, мамлекеттик комитеттер жана

администрациялык ведомстволор, мамлекеттик комиссиялар облустардын

мамлекеттик администрациялары, Бишкек менен Ош шаарларынын мэриялары

жана текстиль тармагынын ишканалары республиканын текстиль тармагын

кайра жаратуу жонундо эки айлык моонотто сунуш даярдасын жана

киргизсин.

5. Кыргыз Республикасынын Окмотуно караштуу Геология жана

минералдык ресурстар боюнча мамлекеттик агентство "Кыргызалтын"

акционердик коому менен бирдикте "Кумтор" кенинде алтын казып алуунун

денгээлин кошумча эки проценттик кобойтуу боюнча чараларды корсун.

6. Кыргыз Республикасынын Окмотуно караштуу Энергетика боюнча

мамлекеттик агентствосу "Электр станциялары" ачык акционердик коому

менен бирдикте Камбар-Ата ГЭС-1 жана ГЭС-2 курулуштарын буткоруу

боюнча Кыргыз Республикасынын Окмотунун жана россиянын "ЕЭС Россия"

акционердик коомунун ортосундагы Макулдашуунун долбоорун даярдоону

тездетсин.

7. Кыргыз Республикасынын Финансы министрлиги:

- Кыргыз Республикасынын Президентинин "Билим беруу жана

саламаттык сактоо кызматкерлерине эмгек акынын олчомдорун жогорулатуу

жонундо" 2004-жылдын 12-октябрындагы № 349 Жарлыгына ылайык социалдык

чойронун бюджеттик мекемелеринин кызматкерлерине эмгек акыны

жогорулатууга багытталган каражаттарды 2004-жылдын IV кварталында оз

убагында каржылоону камсыз кылсын;

Кыргыз Республикасынын Эмгек жана социалдык жактан коргоо

министрлигинин баштапкы кесиптик билим беруу мекемелерине "Тамак-аш"

статьясы боюнча бир айлык моонотто карыздарды жойсун.

8 Кыргыз Республикасынын Эмгек жана социалдык жактан коргоо

министрлиги 2004-жылдын IV кварталынын аягына чейин:

- 2005-2008-жылдарга ишке орноштуруунун улуттук программасын иштеп

чыгууну аяктасын жана Кыргыз Республикасынын Окмотунун

кароосуна берсин;

- менчигинин туруно карабастан бардык ишканаларда жана уюмдарда

эмгекти коргоо кызматтарын тузуу жонундо сунуш даярдасын жана Кыргыз

Республикасынын Окмотунун кароосуна киргизсин.

9 Министрликтер, мамлекеттик комитеттер, администрациялык

ведомстволор, мамлекеттик комиссиялар, жергиликтуу мамлекеттик

администрациялар жана жергиликтуу оз алдынча башкаруу органдары:

- Кыргыз Республикасынын Президентинин "Кыргыз Республикасында

ишкердикти онуктуруу учун шарттарды жакшыртуу боюнча чаралар жонундо"

2001-жылдын 15-сентябрындагы № 273 Жарлыгынын Кыргыз Республикасынын

Эмгек жана социалдык жактан коргоо министрлиги менен ишкердик

чойросундогу ченемдик-укуктук актылардын долбоорлорунун макулдашуу

болугунун аткарылышына контролдукту кучотушсун;

Кыргыз Республикасынын Президентинин "Аткаруу бийлигинин

борбордук органдарынын структураларын андан ары оркундотуу боюнча

чаралар жонундо" 2004-жылдын 7-февралындагы № 39а Жарлыгына ылайык

ченемдик-укуктук актыларды жана ведомстволук документтерди "Кыргыз

Республикасында техникалык жонго салуунун негиздери жонундо" Кыргыз

Республикасынын Мыйзамына ылайык келтируу учун аларды ревизия

жургузууну камсыз кылышсын.

10. Бул токтомдун аткарылышын контролдоо Кыргыз Республикасынын

Премъер-министринин Аппаратынын башкармалыктарына жана болумдоруно

жуктолсун.

Премьер-министр Н.Танаев