# 19-берене. Иш берүүчүнүн коопсуз эмгек шарттарын жана эмгекти коргоону камсыз кылуу боюнча милдеттери

- Документ: [Эмгекти коргоо жөнүндө](https://aqlex.ai/kg/doc/230046998)
- Документтеги орду: 3-глава
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2026-жылдын 5-июну № 82 "Эмгекти коргоо жөнүндө" Мыйзамы
- Актынын түрү: Закон
- Номери: 82
- Кабыл алынган күнү: 05.06.2026
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 05.06.2026
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/230046998/st-19>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/230046998/edition/54085/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/230046998/st-19.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 05.06.2026 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Эмгекти коргоо жөнүндө, 19-берене (05.06.2026 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/230046998/st-19

---

1. Уюмда коопсуз эмгек шарттарын жана аны коргоону камсыз кылуу боюнча милдеттер иш берүүчүгө жүктөлөт.

2. Иш берүүчү төмөнкүлөрдү камсыз кылууга милдеттүү:

1) имараттарды, курулмаларды, жабдууларды эксплуатациялоодо, чийки заттарды жана материалдарды өндүрүүдө колдонулуучу технологиялык процесстерди жүзөгө ашырууда кызматкерлердин коопсуздугун;

2) кызматкерлердин жекече жана жамааттык коргонуу каражаттарын колдонуусун;

3) ар бир жумуш ордунда эмгекти коргоо талаптарына ылайык келген эмгек шарттарын;

4) Кыргыз Республикасынын эмгек мыйзамдарына ылайык кызматкерлердин эмгек жана эс алуу режимин;

5) зыяндуу же кооптуу эмгек шарттарында, ошондой эле өзгөчө температуралык шарттарда аткарылуучу же булганууга байланышкан жумуштарда иштеген кызматкерлерге белгиленген ченемдерге ылайык атайын кийим, атайын бут кийим жана башка жекече коргонуу каражаттарын, сүт жана башка аларга тете тамак-аш азыктарын, жууп кетирүүчү жана зыянсыздандыруучу каражаттарды өз каражаттарынын эсебинен сатып алууну жана берүүнү;

6) ишти аткаруунун коопсуз методун жана ыкмаларын окутууну, эмгекти коргоо боюнча үйрөтүүдөн өткөрүүнү, жумуш орундарында такшалмадан өткөрүүнү жана кызматкерлердин эмгекти коргоо эрежелери жана ченемдери жөнүндө, анын ичинде электрондук форматта билимин текшерүүнү;

7) белгиленген тартипте окуудан, үйрөтүүдөн, такшалмадан жана эмгекти коргоо талаптары боюнча билимин текшерүүдөн өтпөгөн, ошондой эле талап кылынуучу жекече коргонуу каражаттарын пайдаланбаган адамдарды ишке киргизбөөнү;

8) жумуш орундарында эмгек шарттарынын абалына, ошондой эле кызматкерлердин жекече жана жамааттык коргонуу каражаттарын туура колдонуусуна контролду уюштурууну;

9) уюмда эмгекти коргоо боюнча иштерди андан ары сертификациялоо менен эмгек шарттары боюнча жумуш орундарын аттестациялоону жүргүзүүнү;

10) кызматкерлерди өз каражаттарынын эсебинен милдеттүү түрдө алдын ала (жумушка киргенде) жана мезгил-мезгили менен (эмгек ишинин жүрүшүндө) медициналык кароодон (текшерүүдөн) өткөрүүнү, ошондой эле Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте аталган медициналык кароодон өтүү учурунда алардын жумуш ордун (кызмат ордун) жана орточо эмгек акысын сактоо менен алардын өтүнүчү боюнча жана медициналык сунуштамаларга ылайык кезексиз медициналык кароодон (текшерүүдөн) өткөрүүнү;

11) кызматкерлерди милдеттүү медициналык кароодон өтпөгөн, ошондой эле медициналык каршы көрсөтмөсү болгон учурда алардын эмгек милдеттерин аткарууга жол бербөөнү;

12) кызматкерлерге жумуш орундарындагы шарттары жана эмгекти коргоо жөнүндө, ден соолугуна зыян келтирүү тобокелдигинин бар экендиги жана аларга тиешелүү компенсациялар жана жекече коргонуу каражаттары жөнүндө маалымдоону;

13) Министрлер Кабинети тарабынан аныкталуучу ыйгарым укуктуу мамлекеттик органга өз ыйгарым укуктарын жүзөгө ашыруу үчүн зарыл болгон маалыматтарды жана документтерди берүүнү;

14) авариялык кырдаалдардын алдын алуу, мындай кырдаалдар пайда болгондо кызматкерлердин өмүрүн жана ден соолугун сактоо, анын ичинде жабыр тарткандарга биринчи жардам көрсөтүү боюнча чараларды көрүүнү;

15) Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгилеген тартипте өндүрүштөгү күтүлбөгөн кырсыктарды жана кесиптик ооруларды териштирүүнү;

16) эмгекти коргоо талаптарына ылайык кызматкерлерди санитардык-тиричилик жана дарылоо-алдын алуу жактан тейлөөнү;

17) Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык Министрлер Кабинети тарабынан аныкталуучу ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын кызмат адамдарын, ошондой эле коомдук контролдоо органдарынын өкүлдөрүн уюмдагы эмгек шарттарын жана корголушун текшерүүлөрдү жүргүзүү, өндүрүштө болгон күтүлбөгөн кырсыктарды жана кесиптик ооруларды иликтөө үчүн тоскоолдуксуз киргизүүнү;

18) Министрлер Кабинети тарабынан аныкталуучу ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын кызмат адамдарынын жазма буйруктарын аткарууну жана коомдук контролдоо органдарынын сунуштарын мыйзамдарда белгиленген мөөнөттөрдө кароону;

19) кызматкерлерди өндүрүштөгү күтүлбөгөн кырсыктардан жана кесиптик оорулардан милдеттүү социалдык камсыздандырууну;

20) кызматкерлерди эмгекти коргоо талаптары менен тааныштырууну;

21) мамлекеттик статистика органдарына эмгек шарттарынын жана аны коргоонун абалы жана өндүрүштүк жаракат алуу жөнүндө бекитилген мамлекеттик статистикалык отчетту берүүнү;

22) эмгекти көп талап кылган, зыяндуу жана кооптуу жумуштарды механизациялаштыруунун жана автоматташтыруунун прогрессивдүү жана коопсуз техникаларын жана технологияларын, каражаттарын киргизүүнү, эскирген жана жаракат алууга кооптуулугу бар машиналарды, станокторду, механизмдерди, жабдууларды, технологияларды пайдалануудан чыгарууну;

23) кызматкердин өмүрүнө жана ден соолугуна коркунуч жаралган учурда кызматкерден алынган кабарламада көрсөтүлгөн жагдайларды четтетүү боюнча кечиктирилгис чараларды көрүүнү.

---

Мурунку берене: [18-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230046998/st-18)  
Кийинки берене: [20-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230046998/st-20)
