Маалыматтарды иштеп чыгуу борборлорунун инфраструктурасына берилүүчү булуттук эсептөөлөргө талаптар (2-тиркеме Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин токтомуна)

2-тиркеме (Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин 2025-жылдын 29-декабрындагы № 846 токтомуна)

Маалыматтарды иштеп чыгуу борборлорунун инфраструктурасына берилүүчү булуттук эсептөөлөргө талаптар

1- глава. Жалпы жоболор

1. Ушул Маалыматтарды иштеп чыгуу борборлорунун (мындан ары – МИБ) инфраструктурасына берилүүчү булуттук эсептөөлөргө талаптар (мындан ары – Талаптар) санариптик технологиялык системалардын түрлөрү катары анын жайылтуу моделине карабастан булуттук эсептөөлөрдү, булуттук сервистерди, булуттук инфраструктураны түзүү жана аларга жеткиликтүүлүктү берүү принциптерин жөнгө салат.

2. Бул Талаптардын жоболору мамлекеттик бийлик, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары жана алардын мамлекеттик бюджеттен каржылануучу ведомстволук органдары, уюмдары, мекемелери үчүн, анын ичинде Өкмөттүк булут – “G-Cloud” (мындан ары – Өкмөттүк булут) инфраструктурасында булуттук эсептөөлөрдү берүүдө милдеттүү болуп саналат.

3. Бул Талаптар Кыргыз Республикасынын мамлекеттик сырларды коргоо жөнүндө мыйзамдарына ылайык мамлекеттик сырга кирген маалыматтарды камтыган санариптик маалыматтарды иштеп чыгуучу мамлекеттик жана муниципалдык МИБдердин инфраструктурасында берилүүчү булуттук эсептөөлөргө жайылтылбайт.

4. Бул Талаптарда төмөнкүдөй терминдер жана алардын аныктамалары колдонулат:

көчүрүлүү – санариптик ресурстарды булуттук инфраструктурадан же бир булуттук инфраструктурадан экинчисине көчүрүү мүмкүнчүлүгү; маалыматтардын көчүрүлүшү – маалыматтарды бир системадан экинчи системага кайра киргизүү зарылчылыгы жок эле өткөрүп берүү жөндөмдүүлүгү; булут мүмкүнчүлүктөрүнүн тиби – булуттук эсептөөлөрдүн болгон жана колдонулган ресурстарынын негизинде колдонуучуга берилген функционал; булуттук эсептөөлөр – тармактык жеткиликтүүлүк аркылуу масштабдалуучу жана ийкемдүү конфигурациялануучу жалпы физикалык же виртуалдык ресурстардын (булуттук сервистердин) мейкиндигин пайдалануу; булуттук эсептөөлөрдү жайылтуу модели – физикалык же виртуалдык ресурстарды башкарууга жана биргелешип пайдаланууга негизделген булуттук эсептөөлөрдү уюштуруу ыкмасы;

эсептөө ресурстары – эсептөө милдеттерин аткаруу жана компьютердик системалардын иштешин колдоо үчүн колдонулуучу жабдуулар, системалык программалык камсыздоо, эсептөө кубаттуулуктары, убактылуу жана туруктуу маалымат сактоо системалары сыяктуу физикалык жана виртуалдык компоненттердин жыйындысы; булуттук сервис – эсептөө ресурстарын жана тиешелүү сервистерди аралык режиминде берүү боюнча санариптик технологиялык системанын (маалыматтарды иштеп чыгуу борборунун) мүмкүнчүлүктөрү; контейнер – бирдиктүү программалык пакет, иштетүү үчүн файлдары бир образда турган обочолонгон процесстерди аткаруу үчүн чөйрө; образдардын репозиторийи – бул сервистерди контейнерлештирүү платформасынын функционалдык компоненти, ал микросервистерди жайылтуу үчүн зарыл болгон өзгөрүлбөс контейнер шаблондорунун (образдарынын) борборлоштурулган сактагычы болуп саналат жана мындай образдарга борборлоштурулган сактоону, версиялоону жана кирүүнү башкарууну камсыз кылат, ал оркестрация чакан системасы үчүн ишенимдүү булак катары кызмат кылат, ошондой эле жеткирилген программалык компоненттерди ишке киргизүүнүн алдында алардын коопсуздугун текшерүү үчүн контролдук чекит болуп саналат; микросервис – бул белгилүү бир функцияны же техникалык тапшырманы аткаруу үчүн арналган жана стандартташтырылган тармактык интерфейстер (API) аркылуу башка компоненттер менен өз ара аракеттенүүчү бөлүштүрүлгөн архитектуранын курамындагы автономдуу, көз карандысыз жайылтылуучу программалык компонент (модуль); башка терминдер жана алардын аныктамалары Кыргыз Республикасынын Санарип кодексинде (мындан ары – Санарип кодекси), ошондой эле аны ишке ашыруу үчүн кабыл алынган Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин ченемдик укуктук актыларында белгиленген маанилерде колдонулат.

2- глава. Булуттук эсептөөлөрдүн субъекттери, объекттери, принциптери

5. Булуттук эсептөөлөр чөйрөсүндөгү объекттер болуп төмөнкүлөр саналат:

1) санариптик маалыматтардын булагы катары санариптик ресурстар;

2) мамсервистерди кошо алганда, санариптик сервистер;

3) санариптик технологиялык системалар (анын ичинде маалыматтарды иштеп чыгуу борборлору);

4) булуттук сервистер.

6. Булуттук эсептөөлөр чөйрөсүндөгү мамилелердин субъекттери (катышуучулары) болуп төмөнкүлөр саналат:

1) булуттук эсептөөлөрдүн жана булуттук сервистердин колдонуучулары болуп саналган санариптик ресурстун, санариптик технологиялык системанын ээлери;

2) булуттук эсептөөлөрдүн жана булуттук сервистердин ээси (берүүчүсү, иштеп чыгуучусу).

7. Булуттук эсептөөлөр алардын инфраструктурасында жайгаштырылган объекттердин жана субъекттердин – берилүүчү булуттук сервистердин колдонуучуларынын үзгүлтүксүз ишин камсыз кылууга, санариптик туруктуулук боюнча чаралардын комплексин ишке ашыруунун эсебинен инциденттерден кийин аларды калыбына келтирүүгө тийиш, алар төмөнкүлөрдү камтыйт:

1) санариптик чөйрөдөгү укуктук мамилелердин объекттеринин бүтүндүгүн жана жеткиликтүүлүгүн, иштелип чыгуучу санариптик маалыматтардын купуялуулугун камсыз кылуу;

2) санариптик чөйрөдөгү инциденттерге мониторинг жүргүзүү жана алардын алдын алуу жана алар жөнүндө маалыматтар менен алмашуу;

3) тобокелдиктерди башкаруу системасынын негизинде санариптик чөйрөдөгү тобокелдиктерди башкаруу;

4) санариптик чөйрөдөгү укуктук мамилелердин субъекттеринин үзгүлтүксүз ишин камсыз кылуу үчүн зарыл болгон ресурстарды башкаруу.

8. Санариптик туруктуулук принцибин ишке ашырууга булуттук эсептөөлөрдүн ээси (берүүчүсү, иштеп чыгуучусу) төмөнкүлөрдүн эсебинен жетишет:

1) санариптик маалыматтарды, ресурстарды жана сервистерди мыйзамсыз жеткиликтүүлүктөн жана башка мыйзамсыз аракеттерден коргоо;

2) санариптик технологиялык системаларды аларга болгон мыйзамсыз жеткиликтүүлүктөн жана аларды эксплуатациялоонун бузулушунан коргоо;

3) объекттерге карата мыйзамсыз аракеттерди өз убагында табуу;

4) объекттер жана субъекттер үчүн жагымсыз кесепеттердин келип чыгышын алдын алуу;

5) объекттерге жана субъекттерге карата корголушун камсыз кылууну контролдоо;

6) бардык колдонуучулардын маанилүү иш-аракеттери жөнүндө маалыматтарды, системалардагы окуялар жөнүндө лог-файлдардын

жазууларын (логдоштуруу) сактоо, өзгөртүүлөрдөн жана үзгүлтүксүз талдоодон коргоо;

7) санариптик чөйрөдө инциденттерди болтурбоо үчүн зарыл болгон ресурстарды пландоо жана мындай инциденттерден кийин объекттерди калыбына келтирүү боюнча чараларды көрүү;

8) субъекттин ишин жагымсыз шарттарда улантуу мүмкүнчүлүгүн камсыз кылуу, анын ичинде айрым объекттерди убактылуу же биротоло пайдалануу мүмкүн болбой калган учурда, ошондой эле жогорку жүктөм болгон учурда;

9) инцидент болгон учурда аракеттердин тартибин аныктоочу эрежелерди/жол-жоболорду кабыл алуу, анын ичинде башка субъекттердин укуктарын коргоо, инциденттер жөнүндө кабарлоо максатында;

10) иштелип чыккан чаралардын натыйжалуулугун үзгүлтүксүз тестирлөө жана ырастоо;

11) Санарип кодекси жана киберкоопсуздукту камсыздоо чөйрөсүндөгү мыйзамдар менен белгиленген тобокелдиктерди, ресурстарды, киберкоопсуздукту башкаруу, жеке маалыматтарды коргоо боюнча башка чаралар.

3- глава. Булуттук эсептөөлөрдүн типтери, категориялары жана жайылтуу моделдери

9. Колдонулган ресурстардан улам, булуттук эсептөөлөрдүн ээси (берүүчүсү, иштеп чыгуучусу) булуттук эсептөөлөрдүн төмөнкү мүмкүнчүлүктөрүн берүүгө укуктуу:

1) тиркемелердин тиби, анда керектөөчү булуттук инфраструктура тарабынан берилген тиркемелердин бирин колдоно алат;

2) инфраструктуранын тиби, анда булуттук эсептөөлөрдүн колдонуучусу эсептөө ресурстарын, маалыматтарды сактоо ресурстарын же тармактык ресурстарды алат жана колдонот;

3) платформанын тиби, анда булуттук эсептөөлөрдүн колдонуучусу булуттук сервистердин оператору тарабынан колдоого алынган бир же бир нече программалоо тилдерин жана бир же бир нече аткаруу чөйрөлөрүн колдонуу менен керектөөчү тарабынан түзүлгөн же сатып алынган тиркемелерди орнотот, башкарат жана иштетет.

10. Булуттук эсептөөлөрдүн категориялары төмөнкүлөрдү өзүнө камтыйт:

1) маалымат алмашуу сервис катары (CaaS) [Communications as a Service (CaaS)] – колдонуучуга булуттук эсептөөлөр катары реалдуу убакытта өз ара аракеттенүү жана биргелешип иштөө мүмкүнчүлүгү берилген булуттук эсептөөлөрдүн категориясы,;

2) инфраструктура сервис катары (IaaS) [Infrastructure as a Service (IaaS)] – колдонуучуга булуттук инфраструктуранын мүмкүнчүлүктөрү булуттук эсептөө катары берилген булуттук эсептөө категориясы;

3) тармак сервис катары (NaaS) [Network as a Service (NaaS)] – колдонуучуга транспорттук байланыш жана ага байланыштуу тармактык мүмкүнчүлүктөр булуттук эсептөө катары берилген булуттук эсептөөлөрдүн категориясы;

4) платформа сервис катары (PaaS) [Platform as a Service (PaaS)] – колдонуучуга платформанын жана анын инфраструктурасынын мүмкүнчүлүктөрү булуттук эсептөө катары берилген булуттук эсептөөлөрдүн категориясы;

5) программалык камсыздоо сервис катары (SaaS) [Software as a Service (SaaS)] – колдонуучуга булутта колдонулган тиркемелердин мүмкүнчүлүктөрү булуттук эсептөө катары берилген булуттук эсептөөлөрдүн категориясы;

6) эсептөө сервис катары (CompaaS) [Compute as a Service (CompaaS)] – колдонуучуга программалык продуктуларды жайылтуу жана иштетүү үчүн зарыл болгон эсептөө ресурстарын алуу жана пайдалануу мүмкүнчүлүктөрү булуттук эсептөө катары берилген булуттук эсептөөлөрдүн категориясы;

7) маалыматтарды сактоо сервис катары (DSaaS) [Data Storage as a Service (DSaaS)] – колдонуучуга маалыматтарды сактоо системаларын берүү жана пайдалануу мүмкүнчүлүктөрү жана ага байланыштуу мүмкүнчүлүктөр булуттук эсептөө катары берилген булуттук эсептөөлөрдүн категориясы.

11. Жеке булуттук эсептөөлөрдүн ээлери (берүүчүлөрү, иштеп чыгуучулары) ушул Талаптарда каралбаган булуттук эсептөөлөрдүн жана булуттук сервистердин башка категорияларын сунуштоого укуктуу.

4- глава. Булуттук эсептөөлөрдү жайылтуу үчүн негизги талаптар

12. Булуттук эсептөөлөрдү туура жайылтууну, эксплуатациялоону жана коштоону камсыз кылуучу милдеттүү техникалык жана уюштуруу-укуктук талаптар аудит жүргүзүү, киберкоопсуздук талаптарына ылайык келүү, жеткиликтүүлүк, башкарылуучулук, ишенимдүүлүк, көчүрүлүү жана көрсөтүлүүчү сервистердин Санарип кодексине, Кыргыз Республикасынын киберкоопсуздукту камсыз кылуу чөйрөсүндөгү мыйзамдарына ылайык келишин камсыз кылууга багытталган.

13. Ушул талаптарды аткаруу Өкмөттүк булуттун инфраструктурасында булуттук сервистерди көрсөтүүчү булуттук

эсептөөлөрдүн ээлери (берүүчүлөрү, иштеп чыгуучулары), ошондой эле мамлекеттик булуттук сервистердин ээлери (берүүчүлөрү, иштеп чыгуучулары) үчүн милдеттүү болуп саналат.

14. Булуттук эсептөөлөрдү жайылтууда аудит жүргүзүү үчүн техникалык мүмкүнчүлүк каралышы керек, бул үчүн кадимки эсептөөлөр булуттук эсептөөлөрдүн жана булуттук эсептөөлөрдү башкарууну камсыз кылуучу санариптик технологиялык системалардын иштеши жана пайдаланылышы менен байланышкан зарыл болгон маалыматтарга, лог-файлдарга жана журналдарга мониторинг жүргүзүүнү жана кийин жеткиликтүүлүктү камсыз кылууга тийиш. Окуялар журналдары, анын ичинде кирүү журналдары, кеминде 1 жыл сакталууга тийиш, ал эми критикалык маалыматтык инфраструктурага тиешелүү санариптик ресурстар жана санариптик технологиялык системалар үчүн – кеминде 3 жыл. Лог-файлдар борборлоштурулган түрдө чогултулуп, мониторинг системасына өткөрүп берилүүгө тийиш.

15. Булуттук эсептөөлөр колдонуучулардын суроо-талабы боюнча жогорку жеткиликтүүлүк жана масштабдоо касиеттерине ээ болууга тийиш.

16. Булуттук эсептөөлөрдү жайылтууда ээси (берүүчүсү, иштеп чыгуучусу) сервистерди калыбына келтирүү үчүн техникалык жана уюштуруучулук мүмкүнчүлүктү, тейлөөнүн зарыл болгон деңгээлин камсыз кылуу жана колдоо жөндөмдүүлүгүн караштырышы керек.

17. Булуттук эсептөөлөрдүн ээси (берүүчүсү, иштеп чыгуучусу) идентификацияны/аутентификацияны жана жеткиликтүүлүктү (тиешелүү укуктарды берүү), ошондой эле анын инфраструктурада жайгаштырылган санариптик маалыматтардын бүтүндүгүн, берилүүчү сервистердин бузулууларга туруктуулугун, булуттук эсептөөлөрдүн үзгүлтүксүздүгүн, белгиленген мезгилдүүлүк менен аудит жүргүзүүнү, киберкоопсуздук боюнча талаптардын аткарылышына мониторинг жүргүзүүнү, анын ичинде критикалык маалыматтык инфраструктурага карата колдонулуучу талаптарды, инциденттерге жооп кайтарууну жана колдонуучуга (санариптик ресурстардын/кызматтардын/ технологиялык системалардын ээсине) билдирүүнү камсыз кылышы керек.

18. Тиешелүү булуттук сервистерди көрсөтүү колдонуучу менен булуттук эсептөөлөрдүн ээсинин (берүүчүсүнүн, иштеп чыгуучусунун) ортосундагы өз ара мамилелерди, сервистерди берүү шарттарын, ээсинин (берүүчүсүнүн, иштеп чыгуучусунун) эрежелерин, тараптардын жоопкерчилигин жана башка шарттарды аныктоочу макулдашуунун (сервистин деңгээли жөнүндө макулдашуу же колдонуучу макулдашуу) негизинде жүзөгө ашырылат.

Макулдашуу (пайдалануу макулдашуусу) колдонуучуну идетификациялоого мүмкүндүк берген каалаган формада түзүлүшү

мүмкүн, ошондой эле макулдашуунун түзүлгөн фактысын жана ал түзүлгөн шарттарды тастыктай алат.

5- глава. “G-Cloud” Өкмөттүк булуттун булуттук

эсептөөлөрүн жана булуттук сервистерин берүүнүн өзгөчөлүктөрү

19. Өкмөттүк булуттун техникалык оператору (мындан ары – булуттук эсептөөлөрдүн берүүчүсү) Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан аныкталат.

20. Өкмөттүк булуттун булуттук эсептөөлөрүнүн берүүчүсү маалыматтарды берүүнүн стандарттык протоколдору, интерфейстери же платформалык чечимдер аркылуу маалыматтарды иштеп чыгуу борборлорунун инфраструктурасына кең тилкелүү кайталанган жеткиликтүүлүктү камсыз кылат.

21. Булуттук сервистер булуттук эсептөөлөрдүн жеткиликтүүлүгүн жана көптөгөн ар кандай санариптик түзүлүштөрдү колдонуу менен жеткиликтүүлүккө суроо-талаптын кайсы жеринен болбосун физикалык жана виртуалдык ресурстарга жеткиликтүүлүктү камсыз кылууну эске алуу менен иштелип чыгышы керек.

22. Булуттук сервистерди жана булуттук эсептөөлөрдү берүүдө пайдалануучулардын, ошондой эле укук коргоо органдарынын, жеке маалыматтар чөйрөсүндөгү тармактык жөнгө салуучунун же Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген ыйгарым укуктарынын алкагында соттордун суроо-талабы боюнча катталган окуялар жөнүндө санариптик жазуулар менен деталдаштырылган отчетторду түзүү жана жүктөө боюнча техникалык мүмкүнчүлүктү кошкондо, кирүү субъекттеринин аутентификациясына, маалыматтарды иштеп чыгуу (окуу, модификациялоо, жок кылуу) боюнча операцияларга жана системанын конфигурациясын өзгөртүүгө байланыштуу бардык окуяларды автоматтык түрдө каттоо (жазуу) камсыз кылынууга тийиш.

23. Өкмөттүк булуттун булуттук эсептөөлөрүнүн берүүчүсү зарылдыгына жараша, бирок 6 айда бир жолудан көп эмес, субъекттер тарабынан булуттук эсептөөлөрдү колдонууда ишке ашырылган бардык процесстерге, суроо-талаптарга жана башка аракеттерге талдоо жүргүзөт, булуттук эсептөөлөрдү оптималдаштыруу үчүн негиз болуп кызмат кылган булуттук сервистердин сапатын жана жеткиликтүүлүгүн баалайт.

Талдоо жүргүзүү жана сервистин сапатын жана жүктөмүн (талап кылынышын) баалоо методикасы Өкмөттүк булуттун берүүчүсү тарабынан өз алдынча аныкталат жана кеминде төмөнкүлөрдү камтышы керек:

1) өндүрүмдүүлүк жана жеткиликтүүлүк көрсөткүчтөрүн өлчөө, анын ичинде сервистин орточо жана максималдуу жооп кайтаруу

убактысы, отчеттук мезгил үчүн жеткиликтүүлүк пайызы, баш тартуулардын жана критикалык инциденттердин саны, инциденттерден кийин калыбына келтирүү убактысы;

2) колдонуучулардын тейлөө сапатын баалоо, анын ичинде кайрылуулардын саны жана мүнөзү, өтүнмөлөрдү иштеп чыгуунун орточо убактысы жана белгиленген мөөнөттө аткарылган суроо- талаптардын үлүшү;

3) жүктөмдү жана сервиске болгон талапты талдоо, анын ичинде активдүү колдонуучулардын саны, колдонулган эсептөө ресурстарынын көлөмү (борбордук процессор, оперативдүү эс тутум, маалымат сактагыч, тармактык трафик), жүктөмдүн өзгөрүү динамикасы жана ресурстарды пайдалануунун натыйжалуулугу;

4) булуттук эсептөөлөрдүн архитектурасынын натыйжалуулугун жана оптималдуулугун баалоо, анын ичинде масштабдоо жана жүктөмдү тең салмактоо механизмдерин пайдалануу, резервдөө жана иштебей калууга туруктуулуктун даражасы, ашыкча болуу деңгээли жана эксплуатациялык параметрлердин сервистин деңгээли жөнүндө макулдашуулардын жана ички стандарттардын талаптарына шайкештиги;

5) талдоонун жыйынтыктары боюнча тыянактары менен отчетту даярдоо, ал архитектураны оптималдаштыруу, ресурстарды кайра бөлүштүрүү жана булуттук эсептөөлөрдүн иштөө натыйжалуулугун жогорулатуу, Өкмөттүк булуттун инфраструктураны өнүктүрүү жана модернизациялоо боюнча сунуштарды камтыйт.

24. Өкмөттүк булут колдонуучуга керектүү булут сервисин автоматтык (адамдын катышуусу жок) режимде же Өкмөттүк булуттун булуттук эсептөөлөрүн берүүчүсү менен минималдуу өз ара аракеттенүү аркылуу алуу мүмкүнчүлүгүн камсыз кылууга тийиш.

25. Өкмөттүк булут технологиялык да, уюштуруучулук-укуктук да деңгээлдерде берилүүчү булут сервистеринде талап кылынган өзгөртүүлөрдү тез жана ийкемдүү жөндөө мүмкүнчүлүгүн камсыз кылууга тийиш, анын ийкемдүүлүгүн, масштабдуулугун жана үзгүлтүксүздүгүн берүүчү функционал менен камсыздалууга тийиш.

26. Булуттук эсептөөлөрдүн максималдуу масштабдуулугу жана ийкемдүүлүгү Өкмөттүк булуттун булуттук эсептөөлөрүнүн берүүчүсү тарабынан талап кылынган мезгилдүүлүк менен булуттук мейкиндикти көбөйтүү зарылдыгын эске алуу менен булуттук инфраструктуранын техникалык мүмкүнчүлүгүн эске алуу аркылуу белгиленет.

27. Мамсервистерди берүүгө тартылган бардык мамлекеттик санариптик ресурстар жана санариптик технологиялык системалар аларды көчүрүүгө (миграцияга) даярдыгына жараша Мамлекеттик булутка жайгаштырылууга тийиш.

28. Өкмөттүк булуттун булуттук эсептөөлөрүнүн берүүчүсү анын инфраструктурасын ачууда төмөнкү булуттук сервистерди ишке ашырууга милдеттүү (бирок алар менен эле чектелбестен):

1) инфраструктура сервис катары (IaaS);

2) платформа сервис катары (PaaS);

3) программалык камсыздоо сервис катары (SaaS);

4) маалыматтарды сактоо сервис катары (DSaaS).

29. Мамлекеттик санариптик ресурстарды жана санариптик технологиялык системаларды Өкмөттүк булутка көчүрүү (миграциялоо) процессинде берүүчү субъекттерге санариптик ресурстарды жана технологиялык системаларды Өкмөттүк булутка жайгаштырууга даярдоодо зарыл болгон консультациялык жана практикалык жардам көрсөтүүгө милдеттүү.

30. Санариптик ресурсту же санариптик технологиялык системаны Өкмөттүк булутка өткөрүүнүн критерийлери, шарттары жана тартиби берүүчү тарабынан аныкталат.

31. Базалык (уникалдуу) санариптик ресурстарга тиешелүү жана иштөө жөндөмдүүлүгүн же санариптик маалыматтарды жоготуу тобокелдиги бар мамлекеттик санариптик ресурстарды жана санариптик технологиялык системаларды көчүрүү (миграциялоо) шарттары жана тартиби Өкмөттүк булутка өткөрүү (миграциялоо) башталган учурда милдеттүү түрдө резервдик көчүрмө жасалууга (аларда камтылган санариптик маалыматтардын резервдик көчүрмөлөрүн милдеттүү түрдө түзүүгө) тийиш.

32. Мамсервистерди берүү процесстерине катышкан, Өкмөттүк булутка көчүрүү (миграциялоо) үчүн шарттарга жана критерийлерге ылайык келбеген мамлекеттик санариптик ресурстардын жана санариптик технологиялык системалардын ээлери (берүүчүлөрү, иштеп чыгуучулары) булуттук эсептөөлөр менен шайкеш келген жана микросервистик архитектуранын негизинде санариптик ресурстарды жана санариптик технологиялык системаларды этап-этабы менен иштеп чыгууга жана эксплуатациялоого киргизүүгө милдеттүү.

33. Өкмөттүк булутка көчүрүү (миграциялоо) үчүн шарттарга жана критерийлерге ылайык келбеген мамлекеттик санариптик ресурстардын жана санариптик технологиялык системалардын ээлери (берүүчүлөрү) булуттук эсептөөлөр менен шайкеш келген жаңы ресурстар жана системалар ишке киргизилгенге чейин алардын иштешин колдоого жана коопсуздугун камсыздоого милдеттүү.

Мамлекеттик санариптик ресурстарды жана санариптик технологиялык системаларды булуттук эсептөөлөр менен шайкеш келбегендиктен Өкмөттүк булутка көчүрүүдөн баш тартылган учурдан тартып 3 (үч) жыл өткөндөн кийин, мындай ресурстардын жана системалардын ээлери (берүүчүлөрү, иштеп чыгуучулары) аларды

мамлекеттик бюджеттин каражаттарынын эсебинен модернизациялоого жана андан ары өнүктүрүүгө укуксуз.

34. Мамлекеттик санариптик ресурстарды жана санариптик технологиялык системаларды Өкмөттүк булутка көчүрүүнүн (миграциялоонун) жалпы мөөнөтү Өкмөттүк булуттун берүүчүсү алардын булуттук эсептөөлөрүн пайдаланууга даяр экендигин аныктаган учурдан тартып 3 (үч) жылдан ашык эмести түзөт.

6- глава. “G-Cloud” Өкмөттүк булуттун эталондук архитектурасы

35. Мамлекеттик санариптик ресурстарды жана технологиялык системаларды жайылтуу жана көчүрүү (миграция) аяктагандан кийин, Өкмөттүк булут булут чөйрөсүнүн эталондук архитектурасына жана анын компоненттерине, анын ичинде Санарип кодексине ылайык келген жалпыга таанылган эл аралык практиканын негизине ылайык келиши керек.

36. Булуттук чөйрөнүн эталондук архитектурасы бир катар функционалдык сегменттерди кароого тийиш, анын ичинде:

1) DevOps принциптери боюнча булуттук чөйрөсүн башкаруу системасы, ал төмөнкү инструменттерди камтыйт, бирок алар менен чектелбейт:

− булуттук чөйрөнүн сервистерин башкаруу; − системалардын мониторинги жана жүктөлүшү; − булуттук чөйрөнүн жаңы сервистерин үзгүлтүксүз ишке киргизүү; − булуттук чөйрөнүн сервистерин тестирлөө инструменттери; − көз карандылыкты башкаруу (булуттук чөйрөнүн сервистери, маалыматтар, тиркемелер); − булуттук чөйрөнү иштеп чыгуунун үзгүлтүксүздүгү; − булуттук чөйрөнүн ресурстарын үзгүлтүксүз камсыз кылуу;

2) булуттук чөйрөнүн инфраструктуралык элементтери, ага төмөнкүлөр кирет:

– физикалык инфраструктура;

– сактоо системалары;

– тармактык инфраструктура;

– инфраструктуранын коопсуздук элементтери;

– инфраструктуралык элементтердин өндүрүмдүүлүгүн башкаруу;

3) сервистерди контейнерлештирүү платформасын:

– контейнерлерди башкаруу;

– контейнерлерди оркестрлөө;

– образдар репозиторийи;

– контейнердик сервистердин коопсуздугу;

– жүктөмдү тең салмактоочу;

4) булуттун ажырагыс бөлүгү болушу жана конкреттүү сервистин функционалы үчүн берилиши мүмкүн болгон кошумча сервистер.

37. Контейнердик чөйрө көп микросервистерди аларды эң оптималдуу башкаруу куралдары менен бир эле учурда ишке киргизүү мүмкүнчүлүгүн камсыз кылышы керек.

38. Өкмөттүк булут мамсервистерди иштеп чыгуу, тестирлөө, башкаруу жана ишке киргизүү үчүн колдонулган ар түрдүү тейлөө деңгээлинде кеминде 3 (үч) булуттук сервиске ээ болушу керек.

39. Өкмөттүк булутту эталондук архитектурага ылайык өнүктүрүү санариптик маалыматтардын, ресурстардын, технологиялык системалардын, мамсервистердин ээлери (берүүчүлөрү, иштеп чыгуучулары) болуп саналган мамлекеттик органдар менен өз ара аракеттенүү аркылуу ишке ашырылат.

7- глава. Корутунду жоболор

40. Булуттук эсептөөлөрдүн санариптик туруктуулугун камсыз кылуу боюнча чараларды бузуу Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жоопкерчиликке алып келет.

41. Булуттук эсептөөлөрдүн санариптик технологиялык системаларга санкцияланбаган кошулуусунун, алардын ишине кийлигишүүнүн же аларды бузуунун натыйжасында келтирилген зыян, мындай системанын ээсине (берүүчүсүнө, иштеп чыгуучусуна) зыян келтирген жак тарабынан толук көлөмдө орду толтурулат.

42. Булуттук эсептөөлөрдүн субъекттеринин ушул Талаптарда көрсөтүлбөгөн укуктук мамилелери Санарип кодексине ылайык жөнгө салынат.