# 80-берене. Медициналык күбөлөндүрүү

- Документ: [Кыргыз Республикасынын айрым мыйзам актыларына (Кыргыз Республикасынын Аба кодексине, Кыргыз Республикасынын Бюджеттик кодексине, Салыктык эмес кирешелер жөнүндө Кыргыз Республикасынын кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө](https://aqlex.ai/kg/doc/230032032)
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2025-жылдын 1-октябрындагы № 206 "Кыргыз Республикасынын айрым мыйзам актыларына (Кыргыз Республикасынын Аба кодексине, Кыргыз Республикасынын Бюджеттик кодексине, Салыктык эмес кирешелер жөнүндө Кыргыз Республикасынын кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө" Мыйзамы
- Актынын түрү: Закон
- Номери: 206
- Кабыл алынган күнү: 01.10.2025
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 01.10.2025
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/230032032/st-80>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/4-5640/edition/37956/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/230032032/st-80.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 01.10.2025 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Кыргыз Республикасынын айрым мыйзам актыларына (Кыргыз Республикасынын Аба кодексине, Кыргыз Республикасынын Бюджеттик кодексине, Салыктык эмес кирешелер жөнүндө Кыргыз Республикасынын кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө, 80-берене (01.10.2025 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/230032032/st-80

---

1. Авиация персоналынын ден соолугунун абалын баалоо үчүн медициналык күбөлөндүрүү жарандык авиация органы тарабынан тастыктамаланган жарандык авиациянын медициналык мекемеси тарабынан жүргүзүлөт.

2. Аба кемесинин экипажы, аба кыймылын башкаруу диспетчерлери өздөрүнүн кызматтык милдеттерин жарандык авиациянын медициналык мекемеси берген, ден соолугунун абалы боюнча алардын иштөөгө жарамдуулугун күбөлөндүрүүчү медициналык корутунду болгон учурда гана аткарат.

3. Жарандык авиациянын медициналык мекемесин тастыктамалоо тартиби, ден соолук абалын текшерүүнүн жол-жоболору, медициналык күбөлөндүрүүнүн тартиби жана мезгилдүүлүгү, ошондой эле авиация персоналына берилүүчү медициналык корутундунун формасы Кыргыз Республикасынын Авиациялык эрежелеринде белгиленет.";

37) 83-берене төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"83-берене. Аба кемесинин экипаж мүчөлөрүнүн жарандыгы

1. Кыргыз Республикасынын жарандык аба кемелеринин экипажынын курамына Кыргыз Республикасынын жарандары кирет.

2. Кыргыз Республикасынын коммерциялык аба ташууларды жүзөгө ашыруучу, авиациялык иштерди аткаруучу авиакомпанияларынын жарандык аба кемесинин экипажынын курамына жарандык авиация органы тарабынан таанылган чет өлкөлүк жарандар төмөнкү учурларда кириши мүмкүн:

1) аба кемесинин тибине кайра даярдоо программасына ылайык Кыргыз Республикасынын жарандарынын авиация персоналын милдеттүү кайра даярдоо менен учуу экипажынын мүчөлөрү - Кыргыз Республикасынын жарандары жок аба кемесинин тибин өздөштүрүү;

2) Кыргыз Республикасында эксплуатациялануучу аба кемесинин тибиндеги кайра даярдалган учуу экипажын окутуу жана машыктыруу.

3. Эксплуатант менен чет өлкөлүк жарандын ортосунда эмгек келишимин түзүү мөөнөтү эки жылдан ашпоого тийиш.

4. Аба кемелеринин учуу экипажынын чет өлкөлүк мүчөлөрү Кыргыз Республикасынын Авиациялык эрежелерине ылайык башка мамлекет тарабынан берилген авиация персоналынын күбөлүктөрүн Кыргыз Республикасынын жарандык авиация органында таануу жол-жобосунан өтүүгө тийиш.";

38) 86-беренеде:

а) 3-бөлүктө "коргоо жаатында" деген сөздөр алып салынсын;

б) 4-бөлүктө "Өкмөтү" деген сөз "Министрлер Кабинети" деген сөздөргө алмаштырылсын;

39) 88-беренеде "чектелген мөөнөткө" деген сөздөр алып салынсын;

40) 89-берененин 2-бөлүгү күчүн жоготту деп таанылсын;

41) 90-берененин 2-бөлүгүндө "Өкмөт" деген сөз "Министрлер Кабинети" деген сөздөргө алмаштырылсын;

42) 94-берене төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"94-берене. Объекттерди, курулмаларды же орнотмолорду курууну макулдашуу

1. Аэродромдун аймагына же анын чектеринен тышкары аба кемелеринин учууларынын коопсуздугуна тоскоолдук катары таасир этүүчү объекттерди, курулмаларды же орнотмолорду куруу Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген талаптарга ылайык Кыргыз Республикасынын жарандык авиация органынын жана ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдарынын макулдугу алынгандан кийин жүзөгө ашырылат.

2. Макулдашуу объекттин менчик ээсинин же ээлик кылуучунун эсебинен мындай тоскоолдукта маркирлөөнү жайгаштыруу милдетин тапшырат.

3. Аэродромго жакын жайгашкан аймактагы чектелген курулуш чөлкөмү жана объекттерди жана курулмаларды курууга макулдук алуу эрежелери, ошондой эле мындай объекттерде жана курулмаларда маркирлөөнү жайгаштыруу эрежелери Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында аныкталат.";

43) 98-берененин 1-бөлүгү төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"1. Аэродромдун аймагында иш жүргүзүүчү аэродромдун эксплуатанты, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары, юридикалык жактар аэродромдо жана анын айланасында канаттуулардын топтолуусун азайтууга багытталган иш-чаралардын комплексин Кыргыз Республикасынын Авиациялык эрежелеринин талаптарына ылайык аткарат.";

44) 102-берененин 2-бөлүгүндө "жана Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан ыйгарым укук берилген мамлекеттик орган" деген сөздөр алып салынсын;

45) 107-берененин 5-бөлүгү күчүн жоготту деп таанылсын;

46) 109-берене төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"109-берене. Аэропорттун кызмат көрсөтүүлөрүнө акы төлөө

1. Ички аба каттамдары боюнча аэропорттун кызмат көрсөтүүлөрүнүн тизмеги жана кызмат көрсөтүүлөрүнө акы төлөөнүн өлчөмү жарандык авиация органы жана Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан ыйгарым укук берилген монополияга каршы жөнгө салуу жаатындагы мамлекеттик орган менен алдын ала макулдашуу боюнча аэропорттун эксплуатанты тарабынан аныкталат.

2. Эл аралык аба ташуулары боюнча аэропорттун кызмат көрсөтүүлөрүнүн тизмеги жана кызмат көрсөтүүлөрүнө акы төлөөнүн өлчөмү жарандык авиация органы менен алдын ала макулдашуу боюнча аэропорттун эксплуатанты тарабынан аныкталат.

3. Кыргыз Республикасынын кызыкчылыгында, ошондой эле улуттук жана мамлекеттик коопсуздукту камсыз кылуу кызыкчылыгында Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин чечимине ылайык учууларды жүзөгө ашырган жердеги тейлөөнү пайдалануучуларга карата Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан белгиленген учурларды кошпогондо, жердеги тейлөөнү пайдалануучулар аэропорттун кызмат көрсөтүүлөрүнө акы төлөйт.";

47) 110-берененин 1-бөлүгү төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"1. Жарандык авиация уюму жана башка мамлекеттик органдар авиациялык иштин натыйжасында пайда болушу мүмкүн болгон тышкы факторлор менен байланышкан авиациялык ызы-чуудан жана кыймылдаткычтардын зыяндуу агындыларынан айлана-чөйрөнү коргоо боюнча чара көрөт.";

48) 117-беренеде:

а) 1-бөлүктө:

- биринчи абзацта "инспекторлору" деген сөз "териштирүүчүлөрү" деген сөзгө алмаштырылсын;

- 1-пунктта "чексиз" деген сөз "эркин жана чексиз" деген сөздөргө алмаштырылсын;

- 3-пункт төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"3) бардык тиешелүү материалдарга, далилдерге, анын ичинде борттук өзү жазгычтарга жана аба кыймылынын кызматтарынын жазууларына тоскоолдуксуз жеткиликтүүлүк мүмкүнчүлүгүнө жана аларды контролдоого, алардын мазмунун, ошондой эле ар кандай башка жазуулардын мазмунун пайдаланууга;";

- төмөнкүдөй мазмундагы 8-пункт менен толукталсын:

"8) тиешелүү материалдарды, далилдерди деталдуу изилдөөнү кечиктирбестен жүргүзүүгө жана териштирүүгө токтоосуз киришүүгө.";

б) 2-бөлүк төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"2. Авиациялык кырсыкты же инцидентти териштирүү үчүн териштирүү боюнча орган териштирүү боюнча органдын териштирүүчүлөрүнөн жана көз карандысыз эксперттерден турган териштирүү боюнча комиссияны түзөт жана токтоосуз териштирүүгө киришет.";

в) төмөнкүдөй мазмундагы 4-бөлүк менен толукталсын:

"4. Ар тараптуу жана объективдүү териштирүү үчүн териштирүү боюнча орган тарабынан түзүлгөн териштирүү боюнча комиссияга териштирүү жүргүзүүдө көз карандысыздык жана аны жүргүзүү боюнча чексиз ыйгарым укуктар берилет.";

49) 122-берененин 2-бөлүгүндө "Өкмөт" деген сөз "Министрлер Кабинети" деген сөздөргө алмаштырылсын;

50) 138-берене төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"138-берене. Аба кемесинин эксплуатантын тастыктамалоо

1. Аба кемелеринин эксплуатантынын тастыктамасы Кыргыз Республикасында катталган, менчигинде же ижаралоо шартында (экипажсыз) коммерциялык аба ташууларын аткаруу үчүн учууга жарактуу экиден кем эмес аба кемеси, коммерциялык жүк ташуулары үчүн учууга жарактуу бир аба кемеси бар, ошондой эле ушул аба кемесин учуу жана техникалык эксплуатациялоо жана учууларды аткарууну камсыз кылуу үчүн зарыл болгон уюштуруучулук түзүмү, даярдалган персоналы, жабдуулары, имараты, курулмалары бар юридикалык жакка берилет.

2. Эксплуатанттын тастыктамасын жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктү алуу үчүн арыз ээси жарандык авиация органына белгиленген формадагы арызды эксплуатанттын тастыктамасын берүү боюнча колдонмого ылайык тастыктама талаптарына жана тастыктамалоо шарттарына шайкештигин тастыктаган документтер менен жиберет.

3. Эксплуатанттын тастыктамасын же авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктү алуу үчүн арыз ээси жарандык авиация органына тастыктамаланган аба кемелери, аба кемелерин учуу, техникалык эксплуатациялоо жана учууларды аткарууну камсыз кылуу үчүн зарыл болгон, даярдалган персоналы, документтери, жабдуулары, имараттары, курулмалары бар экендигин көрсөтүүгө тийиш, ошондой эле Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык милдеттүү камсыздандырууну жүзөгө ашырат.

4. Алгачкы тастыктамалоодо арыз ээси пландалган ишти жүзөгө ашыруу жана учуулардын коопсуздугун жана авиациялык коопсуздукту камсыз кылуу үчүн авиация персоналын кесиптик даярдоого, аба кемелеринин учууга жарактуулугун сактоого, жабдууларды, каражаттарды сатып алууга финансылык ресурстарды бөлүүнү, эмгек акы төлөө фондун жана башка чыгымдарды камтыган иштин кеңири финансылык-экономикалык планын берет.

5. Иштин финансылык-экономикалык планы эксплуатанттын тастыктамасын алууга талапкер болгон юридикалык жактын менчик ээси (катышуучулары, акционерлери) тарабынан бекитилет. Жетиштүү финансылык ресурстардын болушу арыз ээсинин банктык эсебинин акыркы үч ай үчүн тиешелүү үзүндү көчүрмөсү менен тастыкталат.

6. Эксплуатантка эксплуатанттын тастыктамасында жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктө белгиленген эксплуатациялык талаптарды жана чектөөлөрдү бузууга тыюу салынат. Бир эле аба кемесинин эки жана андан көп эксплуатанттын тастыктамаларында жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктөрүндө болушуна жол берилбейт. Аба кемелерин эксплуатанттын колдонуудагы тастыктамасы жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүгү жок эксплуатациялоого тыюу салынат.

7. Эксплуатанттын тастыктамасын жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктү башка адамга берүүгө болбойт.

8. Жарандык авиация органы эксплуатанттын тастыктамасынын жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктүн колдонулушун эксплуатанттын тастыктамасын берүү боюнча колдонмонун жоболоруна ылайык, ошондой эле төмөнкүдөй учурларда токтотуп турат:

1) эксплуатант тастыктамалоо талаптарын жана чектөөлөрдү сактабаганда;

2) Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын талаптарына ылайык камсыздандыруу камсыз кылынбаганда;

3) инспекциялык, анын ичинде чет мамлекеттердеги текшерүүлөрдө аныкталган, учуулардын коопсуздугуна жана авиациялык коопсуздукка таасир эткен бузуулар табылганда;

4) эксплуатант жазуу жүзүндө арыз берген учурда. Жарандык аба кемелеринин эксплуатантынын тастыктамасынын жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктүн колдонулушун токтотуп туруунун тартиби Кыргыз Республикасынын Авиациялык эрежелеринде жана Эксплуатанттын тастыктамасын берүү боюнча колдонмодо аныкталат.

9. Эгерде аба кемесинин эксплуатанты аныкталган шайкеш келбестиктерди жана (же) бузууларды белгиленген мөөнөттө жойбосо, жарандык авиация органы эксплуатанттын тастыктамасын жана (же) авиациялык иштерди аткарууга күбөлүктү жокко чыгарат. Эксплуатант коммерциялык аба ташууларын алты айдан ашык токтоткон учурда жарандык авиация органы эксплуатанттын тастыктамасын токтотуп турат.

10. Жалпы багыттагы авиациянын жеңил жана өтө жеңил аба кемесин жеке же юридикалык жактар тарабынан эксплуатанттын тастыктамасы жок эксплуатациялоонун шарттары Кыргыз Республикасынын Авиациялык эрежелеринде эскертилет.

11. Жетекчинин кызмат ордуна же башка кызматтык позицияга карабастан, арыз ээсинин/аба транспортунун иштеп жаткан эксплуатантынын жарандык авиация органынын ченемдик актыларында аныкталуучу кызматтык позицияларын аба транспортунун иштеп жаткан башка эксплуатантынын/эксплуатанттын тастыктамасын алууга башка арыз берүүчүнүн же башка авиациялык ишкананын кызматтык позициялары менен айкалыштырууга жол берилбейт.

12. Аба кемесинин эксплуатантынын тастыктамасын берүүнүн, өзгөртүүлөрдү киргизүүнүн, колдонулушун токтотуп туруунун же жокко чыгаруунун тартиби Кыргыз Республикасынын Авиациялык эрежелеринде белгиленет.

13. Кыргыз Республикасынын аймагында чет өлкөлүк жеке жана юридикалык жактардын катышуусу менен авиакомпанияларды түзүүгө авиакомпаниядагы чет өлкөлүк жеке же юридикалык жактардын катышуу үлүшү авиакомпаниянын уставдык капиталынын 49 пайызынан ашпаган шартта жол берилет.";

51) 139-берененин 2 бөлүгү төмөнкүдөй редакцияда баяндалсын:

"2. Тастыктамалоодо аба кемесинин эксплуатанты жарандык авиация органына Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте күбөлөндүрүлгөн, мамлекеттик же расмий тилдердеги ижара келишимин бардык зарыл документтерди тиркөө менен берет. Келишимде аба кемесин ижаралоо тиби, техникалык тейлөөнүн, камсыздандыруунун, учуулардын коопсуздугун жана учуу эксплуатациясын камсыз кылуу үчүн жоопкерчиликтин шарттары камтылууга тийиш.".

---

Мурунку берене: [12-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230032032/st-12)  
Кийинки берене: [2-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230032032/st-2)
