# 143-берене. Санарип кол тамга каражаттары

- Документ: [Кыргыз Республикасынын](https://aqlex.ai/kg/doc/230029914)
- Документтеги орду: 17-глава
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2025-жылдын 31-июлундагы № 178 Кыргыз Республикасынын Санарип Кодекси
- Актынын түрү: Кодекс
- Номери: 178
- Кабыл алынган күнү: 31.07.2025
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 31.07.2025
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/230029914/st-143>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/3-48/edition/35412/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/230029914/st-143.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 31.07.2025 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Кыргыз Республикасынын, 143-берене (31.07.2025 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/230029914/st-143

---

1. Санарип кол тамгасын түзүү жана текшерүү, кол тамга ачкычтарын жана кол тамганы текшерүү ачкычтарын түзүү үчүн санарип кол тамга каражаттары колдонулушу керек, алар:

1) ага кол коюлгандан кийин кол коюлган санарип документин өзгөртүү фактысын аныктоого мүмкүндүк берет;

2) санарип кол тамгаларынан же аны текшерүү ачкычтарынан кол тамга ачкычын иш жүзүндө эсептеп чыгаруунун мүмкүн эместигин камсыз кылышат.

2. Санарип кол тамгасын түзүүдө санарип кол тамга каражаты:

1) санарип жазмасына кол коюучу адамга анын мазмунун көрсөтүшү керек;

2) маалыматка кол коюучу адам тарабынан санарип кол тамгасын түзүү боюнча операция тастыкталгандан кийин гана санарип кол тамгасын түзүшү керек;

3) санарип кол тамгасы түзүлгөндүгүн так жана ачык көрсөтүшү керек.

3. Санарип кол тамгасын текшерүүдө санарип кол тамга каражаты:

1) санарип кол тамгасы менен кол коюлган санарип документинин мазмунун көрсөтүшү керек;

2) санарип кол тамгасы менен кол коюлган санарип документине өзгөртүүлөр киргизилгендигин же киргизилбегендигин көрсөтүшү керек;

3) анын кол тамга ачкычын колдонуу менен санарип документтерине кол коюлган жакты көрсөтүшү керек.

4. Мамлекеттик жашыруун сырларды түзүүчү маалыматтарды камтыган санарип документтеринде санарип кол тамгасын түзүүгө арналган же мамлекеттик жашыруун сырларды камтыган санарип ресурсунда пайдаланууга арналган санарип кол тамга каражаттары тиешелүү жашырындуулук деңгээлиндеги маалыматтарды коргоо боюнча талаптарга шайкештигине милдеттүү сертификациялоодон өтүүгө тийиш.

5. Купуя маалыматты камтыган санарип документтеринде санарип кол тамгаларын түзүүгө арналган санарип кол тамга каражаттары мындай маалыматтын купуялуулугун бузбашы керек.

6. Ушул берененин 2 жана 3-бөлүктөрүнүн талаптары санарип кол тамгаларын автоматтык түрдө (адамдын катышуусуз) түзүү же текшерүү үчүн пайдаланылуучу санарип кол тамга каражаттарына карата колдонулбайт.

---

Мурунку берене: [142-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230029914/st-142)  
Кийинки берене: [144-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230029914/st-144)