# 22-берене. Бишкек, Ош шаарларынын жана облустук маанидеги шаарлардын мэрияларынын жер мамилелерин жөнгө салуу чөйрөсүндөгү компетенциясы

- Документ: [Кыргыз Республикасынын Жер кодекси](https://aqlex.ai/kg/doc/230029465)
- Документтеги орду: 2-глава
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2025-жылдын 18-июлундагы № 149 "Кыргыз Республикасынын Жер кодекси" Кодекси
- Актынын түрү: Кодекс
- Номери: 149
- Кабыл алынган күнү: 18.07.2025
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 18.07.2025
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-22>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/3-47/edition/34746/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/230029465/st-22.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 18.07.2025 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Кыргыз Республикасынын Жер кодекси, 22-берене (18.07.2025 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-22

---

1. Бишкек, Ош шаарларынын жана облустук маанидеги шаарлардын мэрияларынын компетенциясына төмөнкүлөр кирет:

1) муниципалдык менчикте турган жер тилкелерин шаардын чек араларында менчикке жана пайдаланууга берүү шаардын башкы планына, шаардын деталдуу пландаштырылышынын жана курулушунун долбооруна ылайык жүргүзүлөт;

2) Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында аныкталуучу жерге мунапыс берүү объекттерине менчик укугун бекитүү жөнүндө чечим кабыл алуу;

3) жерге мунапыс берүү объекттеринин тизмегин бекитүү;

4) Бишкек жана Ош шаарларынын муниципалдык менчигинде турган жер тилкесин ушул Кодекстин 29-беренесинде көрсөтүлгөн учурлардын тизмегине ылайык шаардын чек араларында жеке менчикке берүү;

5) мамлекеттик жайыт жерлерин башкаруу жана аларды пайдалануу боюнча иштерди уюштуруу, ошондой эле жайыттарды мөөнөттүү (убактылуу) пайдаланууга берүү жана шаардын административдик чек арасынын чектеринде аларды пайдалануу тартибин белгилөө;

6) жер жана шаар куруу кадастрын, жерге жайгаштыруу схемаларын жана долбоорлорун бекитүү;

7) жерди сарамжалдуу пайдалануу боюнча программаларды иштеп чыгуу жана аларды аткаруу;

8) жерлердин пайдаланылышына жана корголушуна контролду жүзөгө ашыруу;

9) долбоорлоо-изилдөө иштерин жүргүзүүгө уруксат берүү;

10) анча баалуу эмес айыл чарба жерлерин чарба жерлеринин кыйла баалуу түрлөрүнө, айыл чарба жерлеринин бирдей баалуу түрлөрүн бир түрдөн башкасына которуу;

11) жеке турак үй курууга бөлүнгөн жерлерди которууну кошпогондо, айыл чарба багытында турган жерлердин категориясындагы жайыттарды, чөп чабындыларын, айыл чарбалык эмес жерлердин түрлөрүн жерлердин башка түрлөрүнө же башка категорияларына которуу;

12) көрүстөндөргө, таштанды полигондоруна, ичүүчү суу менен камсыз кылуунун, саркынды сууларды чыгаруунун, тазалоочу курулмалардын, саламаттык сактоо, мектептер жана мектепке чейинки балдар мекемелеринин объекттерине, маданият жана искусство чөйрөсүндөгү объекттерге бөлүнүүчү жерлердин бардык категорияларын жана чарба жерлеринин түрлөрүн жерлердин башка категорияларына которуу;

13) запастагы жерлерди айыл чарба багытындагы жерлердин категориясына которуу;

14) калктуу конуштардын, өнөр жайдын, байланыштын, энергетиканын жана башка багыттагы жерлерди жерлердин башка категорияларына которуу;

15) ушул берененин 10-14-пункттарында көрсөтүлгөн жерлерди кошпогондо, Министрлер Кабинети тарабынан аныкталган тартипте өзгөчө баалуу айыл чарба жерлерин жана мамлекеттик токой, суу фондунун, коргоонун, транспорттун жер тилкелерин жана өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактарын жерлердин башка категорияларына которууга (трансформациялоого) макулдук берүү;

16) Айыл чарба жерлеринин мамлекеттик фондунун жерлерин мыйзамдарда белгиленген тартипте берилген мамлекеттик ыйгарым укуктардын чектеринде башкаруу;

17) мамлекеттик жана/же жергиликтүү маанидеги объекттерди жайгаштыруу максатында коомдук жана мамлекеттик муктаждыктар үчүн жерлерди алып коюу жөнүндө чечим кабыл алуу;

18) ушул Кодексте каралган жер мамилелерин жөнгө салуу чөйрөсүндөгү башка маселелерди чечүү.

2. Жайыттарды башкаруу жана аларды пайдаланууга берүү жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруучу органына берилген мамлекеттик ыйгарым укуктардын чектеринде жана Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте жүзөгө ашырылат.

Жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруучу органы жайыттарды башкаруу жана аларды пайдалануу боюнча ыйгарым укуктарды муниципалдык ишканаларга өткөрүп берүүгө укуктуу.

3. Айыл чарба жерлеринин мамлекеттик фондунун жерлерин башкаруу боюнча ыйгарым укуктарды жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарына өткөрүп берүү жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарына айрым мамлекеттик ыйгарым укуктарды берүүнүн тартиби жөнүндө мыйзамдарга ылайык жүзөгө ашырылат.

4. Жайыттардын абалына мониторинг жүргүзүү жана баа берүү жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруучу органына берилген мамлекеттик ыйгарым укуктардын чектеринде жана Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте жүзөгө ашырылат.

---

Мурунку берене: [21-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-21)  
Кийинки берене: [23-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-23)