# 16-берене. Айыл чарба жана токой чарба өндүрүшүнүн жоготууларынын, алынбай калган пайданын жана инфратүзүмүн камсыз кылууга кеткен чыгымдардын ордун толтуруу наркынын суммасын төлөө

- Документ: [Кыргыз Республикасынын Жер кодекси](https://aqlex.ai/kg/doc/230029465)
- Документтеги орду: 1-глава
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2025-жылдын 18-июлундагы № 149 "Кыргыз Республикасынын Жер кодекси" Кодекси
- Актынын түрү: Кодекс
- Номери: 149
- Кабыл алынган күнү: 18.07.2025
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 18.07.2025
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-16>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/3-47/edition/34746/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/230029465/st-16.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 18.07.2025 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Кыргыз Республикасынын Жер кодекси, 16-берене (18.07.2025 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-16

---

1. Айыл чарба жана токой чарба өндүрүшүнүн жоготууларынын жана алынбай калган пайданын ордун толтуруунун суммасы жер тилкесине болгон укук күбөлөндүрүүчү документ берилгенге чейин жаңы жер пайдалануучулар жана менчик ээлери тарабынан төлөнөт.

2. Айыл чарба жана токой чарба өндүрүшүнүн жоготууларынын жана алынбай калган пайданын орду жерлерди төмөнкүлөр үчүн которууда толтурулбайт:

1) айыл чарба багытындагы жерлерди сугаруу жана/же кургатуу үчүн арналган мелиоративдик системаларды куруу;

2) ыйгарым укуктуу орган тарабынан акысыз негизде берилүүчү короо-жай тилкеси үчүн пайдалануу;

3) саламаттык сактоо объекттерин, мектептерди, мектепке чейинки балдар, социалдык мекемелерди, анын ичинде маданият, искусство чөйрөсүнүн объекттерин, чакан жана ири гидроэлектр станцияларды инженердик жана транспорттук инфратүзүмдүк объекттерин, көрүстөндөрдү куруу;

4) республикалык жана/же жергиликтүү бюджеттердин эсебинен жүргүзүлүүчү автомобилдик, магистралдык жолдорду куруу, реконструкциялоо жана оңдоп-түзөө;

5) электр берүү линияларын, энергетикалык курулмаларды, анын ичинде энергиянын кайра жаралуучу булактарын, мунай түтүктөрүн жана башка түтүк өткөргүчтөрдү пайдалануу менен куруу;

6) республикалык жана/же жергиликтүү бюджеттердин эсебинен жүргүзүлүүчү аскердик, жаратылышты коргоо жана тарыхый-маданий багыттагы объекттерди (мамлекеттик жаратылыш коруктарын, мамлекеттик биосфералык коруктарды, мамлекеттик жаратылыш парктарын, дендрологиялык жана зоологиялык парктарды, ботаникалык бакчаларды, мамлекеттик комплекстүү корукчаларды, мамлекеттик жаратылыш жана археологиялык эстеликтерди, микрокоруктарды, биосфералык аймактардын жана/же резерваттардын өзөк зоналарын, геопарктардын негизги зоналарын, жергиликтүү маанидеги өзгөчө корголуучу жаратылыш аймактарынын өзөк зоналарын, токой чарба мекемелерин, археологиялык жана тарыхый-архитектуралык объекттерди, мемориалдык парктарды түзүү) куруу;

7) Кыргыз Республикасынын мамлекеттик чек арасынын линияларын жана чек ара инфратүзүмүнүн объекттерин (имараттарды, жайларды, курулмаларды) куруу;

8) Кыргыз Республикасынын аэропортторун куруу жана аэропортторунун аймактарын кеңейтүү;

9) республикалык жана/же жергиликтүү бюджеттердин эсебинен дене тарбия-ден соолукту чыңдоочу комплекстерин куруу;

10) республикалык жана/же жергиликтүү бюджеттердин эсебинен ишке ашырылуучу суу чарба курулмаларын куруу;

11) мамлекеттик маанидеги объекттерди куруу чөйрөсүндө жана/же Кыргыз Республикасынын жарандарын турак жай менен камсыз кылуунун мамлекеттик программасын ишке ашыруунун алкагында Министрлер Кабинети тарабынан аныкталуучу мамлекеттик милдеттерди ишке ашыруу;

12) Кыргыз Республикасы катышуучусу болуп саналган, мыйзамда белгиленген тартипте күчүнө кирген эл аралык келишимдерди аткаруу;

13) жерге мунапыс берүү объектине болгон укукту бекитүү.

3. Ушул беренеге ылайык түшкөн каражаттар Министрлер Кабинети тарабынан аныкталган максаттарга пайдаланылат.

---

Мурунку берене: [15-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-15)  
Кийинки берене: [17-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230029465/st-17)