26-берене. Суу пайдалануучулардын укуктары жана милдеттери

1. Кыргыз Республикасынын суу ресурстары ушул Кодекстин жоболоруна ылайык пайдаланылат.

2. Суу ресурстарын пайдалануу төмөнкүлөрдү камтыйт:

1) жер үстүндөгү же жер астындагы суу объектилеринен суу алуу;

2) алынган сууну башка жакка жеткирүү үчүн ташуу;

3) сууну ичүү жана чарбалык-тиричилик муктаждыктар үчүн пайдалануу;

4) сууну короо-жай участокторун сугаруу үчүн пайдалануу;

5) сууну сугат жана малды сугаруу үчүн пайдалануу;

6) сууну электр энергиясын жана жылуулук энергиясын иштеп чыгаруу үчүн пайдалануу;

7) сууну өнөр жай жана агроөнөр жай максаттары үчүн пайдалануу;

8) сууну балык уулоо жана балык чарба иши үчүн пайдалануу;

9) сууну спорт жана ден соолукту чыңдоо максаттарына пайдалануу;

10) сууну плотиналардан жана башка суу чарба курулмаларынан төмөн бөгөө жана топтоо;

11) суу объектисиндеги суунун агымын буруу, чектөө же өзгөртүү;

12) суу объектисинин нугун, кылаасын, жээктерин, агымын же мүнөздөмөсүн өзгөртүү, анын ичинде андан шагылды жана башка материалдарды казып алуу;

13) шор баскан жерлерди тазалоо үчүн сууну пайдалануу;

14) суу объектилерин транспорт үчүн пайдалануу.

3. Суу пайдалануучулар төмөнкүлөргө милдеттүү:

1) сууну кирдетпестен жана булгабастан аяр пайдаланууга;

2) сууну пайдаланууга укуктар менен белгиленген шарттарды жана милдеттенмелерди, анын ичинде ушул Кодекстин бардык шарттарын, ошондой эле суу берүүгө келишимдеги шарттарды сактоого;

3) башка укуктуу суу пайдалануучулардын укуктарын бузбоого;

4) суу ресурстарын пайдалануу үчүн жыйымды белгиленген тартипте төлөөгө;

5) сууну пайдалануу боюнча статистикалык отчетту белгиленген тартипте берүүгө;

6) булактан жер үстүндөгү жана жер астындагы сууларды алуучу жерде (суу түтүгү өндүрүштүк аймакка киргизилген жерде) метрология боюнча ыйгарым укуктуу органда текшерүүдөн өткөн, алынган суунун көлөмүн эсепке алуу шаймандарын/түзүлүштөрүн жеке каражаттарынын эсебинен өз алдынча орнотууга;

7) тарыхый-маданий мурас объектилерине жана алардын коргоо зоналарына зыян келтирүүгө жол бербөөгө жана тарыхый-маданий мурас объекттерин изилдөөгө жеткиликтүүлүктү камсыз кылууга;

8) тарыхый-маданий мурас объектилери табылган учурда аларды тарыхый-маданий мурасты коргоо жана пайдалануу жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында каралган тартипте мамлекеттин менчигине өткөрүп берүүгө.

4. Суу пайдалануучулар төмөнкүлөргө укуктуу:

1) сууну ушул Кодекстин жоболоруна ылайык пайдаланууга;

2) суу ресурстарын башкаруу боюнча чечимдерди кабыл алууга катышууга;

3) алардын сууну пайдаланууга укуктары чектелген же жокко чыгарылган учурда ушул Кодексте аныкталган жоболорго ылайык компенсация алууга;

4) ушул Кодекстин жоболоруна ылайык суу ресурстарынын саны, сапаты жана пайдаланылышы жөнүндө маалыматка;

5) суу объектилерин эс алуу, туризм, спорттук жана ден соолукту чыңдоочу иш-чараларды өткөрүү үчүн пайдаланууга.