# 13-берене. Саламаттык сактоо уюмдарынын укуктары жана милдеттери

- Документ: [Кыргыз Республикасында жарандардын саламаттыгын сактоо жөнүндө](https://aqlex.ai/kg/doc/230000918)
- Документтеги орду: 2-глава
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2024-жылдын 12-январындагы № 14 "Кыргыз Республикасында жарандардын саламаттыгын сактоо жөнүндө" Мыйзамы
- Актынын түрү: Закон
- Номери: 14
- Кабыл алынган күнү: 12.01.2024
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 23.01.2026
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/230000918/st-13>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/4-5260/edition/1939/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/230000918/st-13.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 23.01.2026 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Кыргыз Республикасында жарандардын саламаттыгын сактоо жөнүндө, 13-берене (23.01.2026 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/230000918/st-13

---

1. Медициналык-санитардык жардам көрсөтүүчү саламаттык сактоо уюмдары төмөнкүлөргө укуктуу:

1) улуттук, мамлекеттик программаларды ишке ашырууга катышууга;

2) түзүлгөн келишимдерге ылайык Бирдиктүү төлөөчү тутумунда өз убагында жана толук финансылык эсептешүү алууга;

3) медициналык-санитардык жардам алуу үчүн кайрылган жарандардан алардын саламаттыгы, медициналык ишти жүзөгө ашырып жаткан башка уюмдар тарабынан жүргүзүлгөн дарылоонун жыйынтыктары тууралуу керектүү маалыматтарды алууга;

4) жаранды текшерген же дарылаган башка уюмдардан маалыматтарды анын макулдугу менен сурап алууга;

5) убактылуу эмгекке жарамсыздык баракчаларын, туулгандыгы, өлгөндүгү жөнүндө маалымкаттарды жана башка медициналык документтерди саламаттык сактоо чөйрөсүндөгү Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте берүүгө;

6) адамга айлана-чөйрөнүн зыяндуу таасири жөнүндө маалыматты алууга;

7) кесиптик медициналык коомдук уюмдарды түзүүгө же кирүүгө;

8) менчигинин түрүнө карабастан саламаттык сактоо уюмдарынан инфекциялык жана инфекциялык эмес оорулардан жабыр тарткан адамдардын аныкталган саны жөнүндө керектүү анык маалыматты алууга;

9) заманбап медициналык илимдин жетишкендиктерин саламаттык сактоо практикасына киргизүүгө.

2. Медициналык-санитардык жардам көрсөтүүчү саламаттык сактоо уюмдары төмөнкүлөргө милдеттүү:

1) ишин өзүнүн уставына (жобосуна) ылайык жүргүзүүгө;

2) керектүү көлөмдөгү жеткиликтүү, өз убагындагы, квалификациялуу медициналык жардамды бөлүнгөн материалдык жана финансылык ресурстарга ылайык камсыздоого;

3) тез жана кечиктирилгис медициналык жардам көрсөтүүгө;

4) адекваттуу абалдагы бейтапты медициналык жардам көрсөтүүнүн тиешелүү деңгээлине өз убагында кайра жөнөтүүгө жана жеткирүүнү камсыздоого;

5) экстремалдык шарттарда (эпидемиялар, өзгөчө кырдаалдар, согуштук абал, табигый кырсыктар, жетүүгө кыйын болгон жана кооптуу шарттарда иштөө) иштөөгө даярдыкты камсыздоого;

6) айланадагылар үчүн коркунуч жараткан ооруларды алдын алуу, дартын аныктоо жана дарылоо боюнча атайын алдын алуучу медициналык иш-чараларды жүргүзүүгө;

7) санитардык-гигиеналык жана эпидемияга каршы режимди сактоого;

8) саламаттык сактоонун байланышкан кызматтары менен өз ара аракеттенүүгө жана алардын ортосундагы укук улантуучулукту камсыздоого;

9) сергек жашоо образын пропагандалоону жана калкты санитардык-гигиеналык тарбиялоо боюнча иш-чараларды жүргүзүүгө;

10) калкты флюрографиялык текшерүүнү тиешелүү мөөнөттөрдө жүргүзүүгө;

11) цитологиялык текшерүүнү жүргүзүүгө;

12) инфекциялык оорулар жана инфекциялык эмес оорулар боюнча тобокелдик тобундагы адамдарга динамикалуу байкоо жүргүзүүгө, ал эми оорулар аныкталган учурда аларды тиешелүү адистерге жеткире текшерүү үчүн жөнөтүүгө;

13) паллиативдик жардам көрсөтүүгө;

14) оорулар боюнча эсепке алууну жана отчеттуулукту туура жүргүзүүнү камсыздоого;

15) инфекциялык оорунун жана инфекциялык эмес оорунун эпидемиологиясына, ошондой эле калктын ооруга чалдыгуусун азайтуу боюнча иш-чаралардын натыйжалуулугуна системалуу талдоо жүргүзүүгө;

16) балдарды, өзгөчө отуз алты айга чейинки курактагы балдарды жалаң эмчек менен эмизүүнү коргоо жана пропагандалоо боюнча мамлекеттик саясатты иштеп чыгууга жана ишке ашырууга ушул Мыйзамда белгиленген тартипте катышууга;

17) перинаталдык өлүмгө, ымыркайлардын жана энелердин өлүмүнө аудит жүргүзүүгө.

3. Психиатриялык/наркологиялык стационардын администрациясы жана медициналык персоналы бейтаптардын жана алардын мыйзамдуу өкүлдөрүнүн ушул Мыйзамда каралган укуктарын жүзөгө ашыруу үчүн шарттарды түзүүгө, анын ичинде төмөнкүлөргө милдеттүү:

1) өкүлчүлүктүү жана аткаруу бийлигинин органдарына, сотко, прокурорго, ошондой эле адвокатка бейтаптардын кат жазышуулары, даттанууларын жана арыздарын жөнөтүү үчүн шарттарды түзүүгө;

2) бейтап психиатриялык стационарга ыктыярдуу эмес тартипте келип түшкөн учурдан тартып 24 сааттын ичинде анын туугандарына, мыйзамдуу өкүлүнө же анын көрсөтмөсү боюнча башка адамга кабарлоо боюнча чараларды көрүүгө;

3) бейтаптын туугандарына же мыйзамдуу өкүлүнө, ошондой эле анын көрсөтмөсү боюнча башка адамга анын ден соолугунун абалынын өзгөрүүлөрү жана аны менен болгон өзгөчө окуялар тууралуу маалымдоого;

4) стационардагы бейтаптардын коопсуздугун камсыздоого, аманат жиберүүнүн жана сырттан берилгендердин ичин контролдоого;

5) мыйзамда белгиленген тартипте аракетке жөндөмсүз деп таанылган, бирок мындай өкүлү жок бейтаптарга карата мыйзамдуу өкүлдүн функцияларын аткарууга;

6) динге ишенген бейтаптарга диний ырым-жырымдарды аткарууда психиатриялык стационардагы башка бейтаптардын кызыкчылыгы үчүн сакталууга тийиш болгон эрежелерди, динге ишенгендердин жана атеисттердин абийиринин эркиндигине болгон укуктарын жүзөгө ашырууга көмөктөшүүгө дин кызматкерин чакыруу тартибин белгилөөгө жана түшүндүрүүгө;

7) ушул Мыйзамда белгиленген башка милдеттерди аткарууга.

4. Психоневрологиялык мекеменин администрациясы социалдык камсыздоо же атайын окутуу үчүн ошол мекемеде жашаган адамдарды алардын ал жерде андан ары кармалуусу, ошондой эле алардын аракетке жөндөмсүздүгү жөнүндө чечимди кайра кароо мүмкүндүгү тууралуу маселени чечүү максатында врач-психиатрдын катышуусу менен врачтык комиссия тарабынан бир жылда бирден кем эмес жолу күбөлөндүрүү жүргүзүүгө милдеттүү.

---

Мурунку берене: [12-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230000918/st-12)  
Кийинки берене: [14-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/230000918/st-14)