30-берене. Мамлекеттик мергенчилик контролду жана көзөмөлдү жүзөгө ашыруучу кызмат адамдарынын укуктары жана милдеттери

1. Аңчылык жана мергенчилик чарбасы чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдын мамлекеттик мергенчилик контролду жана көзөмөлдү жүзөгө ашыруучу кызмат адамдары мамлекеттик мергенчилик инспекторлору болуп саналышат.

2. Мамлекеттик мергенчилик инспекторлор төмөнкүлөргө укуктуу:

1) иши аңчылык ресурстарын пайдалануу (олжолоо, чогултуу жана кайра иштетүү) же аларга башка таасир көрсөтүү менен байланышкан ишканаларга, мекемелерге, уюмдарга Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте барууга, өзүлөрүнүн кызматтык милдеттерин аткаруу үчүн зарыл болгон документтер жана материалдар менен таанышууга;

2) жаныбарлар дүйнөсүнүн объекттерин сактоо, көбөйтүү жана пайдалануу чөйрөсүндө мыйзамдардын талаптарынын юридикалык жана жеке жактар тарабынан сакталышын, аңчылыкты пайдалануучулар тарабынан мергенчилик чарба ишин жүргүзүү жөнүндө келишимдердин шарттарынын сакталышын белгиленген тартипте текшерүүгө;

3) табылган кемчиликтерди жана тартип бузууларды четтетүү жөнүндө жазма буйруктарды чыгарууга;

4) айлана-чөйрөнү коргоо жана жаратылышты пайдалануу чөйрөсүндө табылган мыйзамдарды бузуулар боюнча протоколдорду түзүүгө;

5) жеке тинтүүнү жана буюмдарын карап чыгууну жүргүзүп, укук бузуучуларды кармоону жүзөгө ашырууга, укук бузууларды жасоо предметтерин же куралдарын (анын ичинде мыйзамсыз олжолонгон жаратылыш объекттерин) алын коюуга, транспорт каражаттарына текшерүүнү жүзөгө ашырууга;

6) жаныбарлар дүйнөсүнүн объекттерин сактоо, көбөйтүү жана пайдалануу чөйрөсүндөгү администрациялык укук бузуулар жөнүндө иштерди кароого, күнөөлүүлөргө айып акыларды жана башка администрациялык жазаларды салууга, жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүнө келтирилген зыяндын ордун толтуруу жөнүндө доолорду коюуга, зарыл болгондо күнөөлүү адамдарды жоопкерчиликке тартуу үчүн иштерди укук коргоо жана сот органдарына өткөрүп берүүгө;

7) кызматтык милдеттерин аткарууда кызматтык жана жарандык атылуучу куралды жана атайын каражаттарды жана жабдууну Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында белгиленген тартипте сактоого, алып жүрүүгө жана колдонууга;

8) Кыргыз Республикасынын Өкмөтү тарабынан бекитилген жобого ылайык айырмалык белгилери бар формалык кийим кийип жүрүүгө;

9) Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын талаптарын бузуу менен жүзөгө ашырылуучу жаныбарлар дүйнөсүнүн ресурстарын пайдалануу боюнча жумуштарды жүргүзүүгө тыюу салууга;

10) жаратылыш ресурстарын коргоо жана пайдалануу, жаратылышты коргоо багытындагы орнотмолорду жана курулмаларды эксплуатациялоо стандарттарын, ченемдерин жана эрежелерин одоно же такай бузуу менен жүзөгө ашырылган ишти жана жаратылыштык ресурстарды пайдаланууну тыюуга, токтотуп коюуга;

11) республиканын аймагында жашаган (өсүп-чоңойгон) жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүнүн объекттерине зыян келтириши мүмкүн болгон жаныбарларды жана өсүмдүктөрдү алып келүүгө, алып чыгууга, кое берүүгө, жайгаштырууга жана кайра аклиматташтырууга тыюу салууга;

12) ушул Мыйзамдын жана айлана-чөйрөнү коргоо жана жаратылышты пайдалануу боюнча башка ченемдик укуктук актылардын аткарылышына багытталган башка чараларды көрүүгө;

13) мамлекеттик экологиялык экспертиза дайындоого жана анын корутундуларынын аткарылышына контролду камсыз кылууга.

3. Мамлекеттик мергенчилик инспекторлор төмөнкүлөргө милдеттүү:

1) кызматтык милдеттерин аткарууда Кыргыз Республикасынын колдонуудагы мыйзамдарынын талаптарын сактоого;

2) текшерилип жаткан жактарга карата сыпайы мамиле жасоого;

3) аңчылыкты пайдалануучулардын кызматкерлеринин өндүрүштүк мергенчилик контролун жүзөгө ашыруу боюнча ишине жана коомдук мергенчилик контролун жүзөгө ашырып жаткан адамдарга көмөк көрсөтүүгө.