3-берене. Негизги түшүнүктөр

Ушул Мыйзамда төмөнкү негизги түшүнүктөр пайдаланылат:

1) предметтерди жана документтерди изилдөө - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл маалыматтарды алуу максатында предметтерди жана документтерди изилдөө;

2) контрчалгындоо иш-чарасы - чалгындоо-бүлүндүрүү иш-аракеттерин аныктоого, алдын алууга жана бөгөт коюуга багытталган ачык жана жашыруун иш-аракеттер;

3) контролдонуучу жеткирүү (текшерүүчү жеткирүү) - жашыруун байкоо жүргүзүү жана документтештирүү максатында чалгындоо-бүлүндүрүү иш-аракеттерин жүзөгө ашыруу үчүн пайдаланылуучу товарлардын же предметтердин контролдонуп өткөрүлүүсүн жолго коюу;

4) контрчалгындык камсыз кылуу - чалгындоо-бүлүндүрүү иш-аракеттеринен коргоонун контрчалгындоо чараларынын тутуму;

5) почта жөнөтүүлөрүн, телеграфтык, электрондук жана башка билдирүүлөрдү контролдоо - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл маалыматтарды табуу максатында белгилүү бир кат-кабарларды конспиративдүү карап чыгуу;

6) адамга же бир жайга жашыруун аудио- жана (же) видеоконтроль жүргүзүү - видео-, аудиотехниканы, атайын техникалык каражаттарды пайдалануу менен, контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл видео жана сөз жүзүндөгү маалыматты конспиративдүү контролдоо, ошондой эле анын мазмунун материалдык алып жүрүүчүгө жазып түшүрүү;

7) сурамжылоо - сурамжыланган адамдын сөздөрүнөн контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл маалыматтарды ачык же жашыруун алуу;

8) маалыматты жана маалымдамаларды расмий алуу - документтерди, материалдарды, санарип ресурстарын түздөн-түз изилдөө жолу менен контрчалгындоо ишинин милдеттерин чечүү үчүн маанилүү болгон маалыматтарды алуу, жеке жана юридикалык жактарга суроо-талаптарды жөнөтүү;

9) инсанды окшоштуруп аныктоо - инсанды өзгөрбөгөн жекече белгилери боюнча, ушуга тете ыктымалдуулуктун жетиштүү деңгээлинде инсандын өздүгүн таанууга мүмкүндүк берүүчү башка ыкмалардын жардамы менен инсанды аныктоо жана идентификациялоо;

10) жайларды, имараттарды, курулмаларды, жергиликтүү участокторду жана транспорт каражаттарын текшерүү - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл маалыматтарды алуу максатында жайларды, имараттарды, курулмаларды, транспорт каражаттарын жана башка объекттерди, ошондой эле уюмдардын аймактарын, жергиликтүү участокторду ачык же жашыруун кароо;

11) телекоммуникациялык тарамдарда ыкчам издөө - атайын техникалык каражаттардын жардамы менен телекоммуникациялык тарамдар аркылуу берилүүчү маалыматтан чалгындоо-бүлүндүрүү иш-аракеттеринин белгилерин аныктоо боюнча конспиративдүү иш-аракеттер;

12) ыкчам киргизүү - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн ыкчам кызматкердин же контрчалгындоо ишин жүргүзүүгө ыйгарым укуктуу органдарга көмөк көрсөтүүчү адамдын ыкчам кызыкчылык жараткан объектинин чөйрөсүнө кирүүсү боюнча өз ара байланыштагы иш-аракеттердин жыйындысы, же болбосо конспиративдүү уюмду (юридикалык жакты) түзүү;

13) ыкчам байкоо жүргүзүү - ыкчам-техникалык каражаттардын жардамы менен конспиративдүү, тутумдуу, түздөн-түз, көрүнөө же кыйыр түрдө кабыл алуу жана контрчалгындоо ишинин милдеттерин чечүү үчүн маанилүү болгон көрүнүштөрдү, окуяларды, жосундарды, фактыларды, процесстерди жазып түшүрүү;

14) ыкчам эксперимент - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл болгон маалыматтарды алуу максатында атайын түзүлгөн, толук башкарылуучу же контролдонуучу шарттарда контрчалгындоо ишинин объектине конспиративдүү байкоо жүргүзүү;

15) ыкчам аныктоо - кызмат адамдарын шифрленген сурамжылоо, маалыматтарды жана маалымдамаларды жашыруун алуу, документтер менен таанышуу жолу менен контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл болгон маалыматтарды конспиративдүү чогултуу;

16) маалыматтарды чогултууга, иштеп чыгууга, берүүгө, сактоого жана телекоммуникацияларга арналган түзүлүштөрдөн маалыматты ыкчам алуу - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл болгон маалыматтарды компьютерлерден, аппараттык-программалык комплекстерден жана маалыматтарды чогултууга, иштеп чыгууга, берүүгө, сактоого жана телекоммуникацияларга арналган башка түзүлүштөрдөн техникалык каражаттар жана (же) программалык камсыз кылуу менен жашыруун алуу;

17) текшерүү үчүн сатып алуу - чалгындоо-бүлүндүрүү иш-аракетин жүзөгө ашыруу үчүн пайдаланылуучу предметтерди жана буюмдарды сатып алуунун жасалма түзүлгөн кырдаалы;

18) пайдалануучулардын жана (же) пайдалануучулук түзүлмөлөрдүн ортосундагы туташуулар же пайдалануучулук түзүлмөнүн жайгашкан жери жөнүндө маалыматтарды алуу - телекоммуникациялык сервистерди пайдалануучулардын кириш жана чыгыш чалуулары (туташуулары) жөнүндө маалыматты, ошондой эле телекоммуникациялардын операторлорунан башка маалыматтарды алып коюу;

19) телефон жана башка сүйлөшүүчү түзүлүштөр аркылуу жүргүзүлгөн сүйлөшүүлөрдү тыңшоо жана жаздыруу - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл болгон маалыматтарды табуу максатында телефон жана башка сүйлөшүүчү түзүлүштөр аркылуу жүргүзүлгөн сүйлөшүүлөрдү конспиративдүү угуп контролдоо, үн жаздыруучу, атайын техникалык каражаттардын жардамы менен материалдык алып жүрүүчүдөгү алардын мазмунун аныктоо;

20) чалгындоо-бүлүндүрүү иш-аракеттери - чет мамлекеттердин атайын кызматтары, эл аралык, чет өлкөлүк жана башка уюмдар, айрым адамдар тарабынан Кыргыз Республикасынын улуттук коопсуздугуна зыян келтирүүчү маалыматты табуу жана (же) коомдук мамилелерге, мамлекеттик органдарга жана башка уюмдарга таасир этүү, ошондой эле мындай иш үчүн шарттарды жана өбөлгөлөрдү түзүү боюнча иштер;

21) салыштырып изилдөө үчүн үлгүлөрдү чогултуу - контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн зарыл материалдык маалымат алып жүрүүчүлөрдү табуу жана алуу;

22) атайын техникалык каражаттар - контрчалгындоо иш-чараларын өткөрүүнүн жүрүшүндө, анын ичинде телекоммуникациялык тарамдарда маалымат табуу жана документтештирүү үчүн атайын жана (же) программалык функцияларга ээ түзүлүштөр, аппаратура, программалык камсыз кылуу, аспаптар, жабдуулар, ошондой эле конструктивдүү өзгөчөлүктөр;

23) телекоммуникациялык тарамдардан маалыматты алуу - контрчалгындоо ишинин милдеттерин чечүү үчүн кандай болбосун телекоммуникациялык тарамдар боюнча берилүүчү сигналдардын ар кандай түрлөрүн техникалык каражаттардын жардамы менен алуу, кайра өзгөртүү жана жазып белгилөө;

24) конспиративдүү ишканаларды жана уюмдарды түзүү - түзүлүүсүн (пайдаланууну) жашыруун сыр кылып сактоо менен контрчалгындоо ишинин милдеттерин аткаруу үчүн ишканаларды же уюмдарды (коммерциялык жана коммерциялык эмес уюмдарды, менчик компанияларды, өкүлчүлүктөрдү, филиалдарды ж.б.) түзүү (пайдалануу);

25) объекттерди санариптик таануу - контрчалгындоо ишинин милдеттерин чечүү максатында учурдагы дайындар базасынын негизинде адамды автоматтык түрдө идентификациялоого же верификациялоого, транспорт каражатынын мамлекеттик каттоо номердик белгисин таанууга жөндөмдүү болгон атайын программалык камсыздоонун жардамы менен жүргүзүлүүчү иш-чара.

(Кыргыз Республикасынын 2026-жылдын 2-июлундагы № 101 Мыйзамынын редакциясына ылайык)