# 41-берене. Куралды колдонуу

- Документ: [Кыргыз Республикасынын улуттук коопсуздук органдары жөнүндө](https://aqlex.ai/kg/doc/112389)
- Документтеги орду: 6-глава
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2022-жылдын 5-июлундагы № 57 "Кыргыз Республикасынын улуттук коопсуздук органдары жөнүндө" Мыйзамы
- Актынын түрү: Закон
- Номери: 57
- Кабыл алынган күнү: 05.07.2022
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 28.07.2026
- Акыркы өзгөртүү: [Закон КР от 28 июля 2026 года № 133 "О внесении изменений в некоторые законодательные акты Кыргызской Республики в сфере охраны государственной границы и государственной охраны"](https://aqlex.ai/kg/doc/230049032)
- Редакцияларды салыштыруу: <https://aqlex.ai/kg/doc/112389#diff=40023..56725>
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/112389/st-41>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/112389/edition/1176665/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/112389/st-41.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 28.07.2026 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Кыргыз Республикасынын улуттук коопсуздук органдары жөнүндө, 41-берене (28.07.2026 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/112389/st-41

---

1. Кызматкерлер куралды жана аларга ок-дарыларды дайыма сактоого, алып жүрүүгө, колдонууга укуктуу.

2. Кызматкерлер куралды төмөнкү учурларда колдонот:

1) эгерде бул кол салуу жарандардын, кызматкерлердин жана башка адамдардын өмүрүнө жана ден соолугуна коркунуч жараткан зомбулук менен коштолсо, аларды коргоо үчүн;

2) атайын каражаттарды, куралды, ок дарыларды, жардыргыч заттарды, жардыруучу каражаттарды, атайын жүктөрдү, транспорт каражаттарын, аскердик техниканы жана куралдын башка түрлөрүн тартып алуу аракетине бөгөт коюу үчүн;

3) улуттук коопсуздукту камсыз кылуу, коомдук тартипти сактоо жана кылмыштуулукка каршы күрөшүү боюнча кызматтык милдеттерин же коомдук парзын аткарып жаткан кызматкерлерге жана башка адамдарга топтошкон же куралдуу кол салуунун, ошондой эле алардын өмүрүнө же ден соолугуна коркунуч туудурган башка кол салуунун мизин майтаруу үчүн;

4) (Кыргыз Республикасынын 2026-жылдын 28-июлундагы № 133 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

5) барымтага алынган адамдарды бошотуу, террористтик жана башка кылмыштуу кол салууга бөгөт коюу үчүн;

6) улуттук коопсуздук органдарынын объекттерине, жарандардын турак жайларына, мамлекеттик жана коомдук органдардын, ишканалардын, мекемелердин жана уюмдардын имараттарына, жайларына, курулмаларына жана башка объекттерине, ошондой эле улуттук коопсуздук органдарынын аскердик же кызматтык наряддарына кол салуунун мизин майтаруу үчүн;

7) эгерде башка каражаттар менен бул адамды кармоого мүмкүн болбосо, жарандардын өмүрүнө жана ден соолугуна каршы кылмыш жасоонун үстүндө кармалган жана качып кетүүгө аракет жасаган адамды кармоо үчүн;

8) куралдуу каршылык көрсөткөн адамды, ошондой эле анда болгон куралды, ок-дарыларды, жардыргыч заттарды, жарылуучу түзүлүштөрдү, жарылуу коркунучу бар объекттерди (буюмдарды), уулуу же радиоактивдүү заттарды тапшыруу жөнүндө мыйзамдуу талапты аткаруудан баш тарткан адамды кармоо үчүн;

9) соттолгон, кылмышка шектелген, айыпталган адамдардын качып кетүүсүнө же кылмыш жасоого шектенүү боюнча кармалган адамдардын, камакка алуу түрүндө бөгөт коюу чарасы тандалган адамдардын кайтарып коштоодон качып кетүүсүнө бөгөт коюу үчүн, ошондой эле көрсөтүлгөн адамдарды күч менен бошотуу аракетине бөгөт коюу үчүн.

3. Кызматкерлер ошондой эле төмөнкү учурларда куралды колдонууга укуктуу:

1) жогору карай же башка коопсуз багытка ок чыгаруу менен алдын ала ок атуу, кооптонуу белги берүү же жардам чакыруу үчүн;

2) эгерде транспорт каражатын башкарып жаткан адам токтоо жөнүндө кызматкердин мыйзамдуу талабын аткаруудан баш тартса, качып кетүүгө аракет кылса, кызматкердин жана башка адамдардын өмүрүнө жана ден соолугуна же болбосо мүлкүнө коркунуч жаратса, аны бузуп токтотуу үчүн;

3) жарандардын, кызматкерлердин жана башка адамдардын өмүрүнө же ден соолугуна коркунуч туудурган жаныбарды зыянсыздандыруу үчүн;

4) турак жана башка жайларга мыйзамдуу кирүүгө тоскоол болуучу бекитүүчү түзүлмөлөрдү, элементтерди жана конструкцияларды бузуу үчүн.

4. Ок чыгаруу куралды колдонуу болуп саналат.

5. Эгерде башка ыкма жана каражат менен мындай кол салуунун же каршылык көрсөтүүнүн мизин майтарууга мүмкүн болбосо, кызматкердин же башка жарандардын өмүрүнө жана ден соолугуна коркунуч жараткан кол салуу, топтошуп кол салуу же болбосо куралдуу каршылык көрсөткөн учурларды копшогондо, аялдарга, майыптыгы ачык көрүнүп турган адамдарга, курагы айкын болгон же кызматкерге белгилүү болгон жашы жете электерге карата кызматкерге курал колдонууга тыюу салынат.

Террористтик актыга бөгөт коюу (четтетүү), барымтага алынгандарды бошотуу, топтошуп же куралдуу кол салуунун мизин майтаруу максатында курал колдонуу учурларын кошпогондо, эгерде курал колдонуунун натыйжасында кокус адамдар жабырланышы мүмкүн болсо, кызматкер адамдар кыйла топтолгон учурда курал колдонууга укуксуз.

6. Кызматкер ушул Мыйзамда аскердик техниканы жана куралдын башка түрлөрүн колдонууга уруксат берилген бардык учурларда курал колдонууга укуктуу.

(Кыргыз Республикасынын 2026-жылдын 28-июлундагы № 133 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

---

Мурунку берене: [40-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/112389/st-40)  
Кийинки берене: [42-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/112389/st-42)
