# 3-берене. Ушул Кодексте пайдаланылуучу терминдер жана аныктамалар

- Документ: [Салыктык эмес кирешелер жөнүндө](https://aqlex.ai/kg/doc/111820)
- Документтеги орду: 1-глава
- Толук аталышы: Кыргыз Республикасынын 2018-жылдын 10-августундагы № 90 "Салыктык эмес кирешелер жөнүндө" Кодекси
- Актынын түрү: Кодекс
- Номери: 90
- Кабыл алынган күнү: 10.08.2018
- Статусу: Күчүндө
- Редакциянын күнү: 06.08.2026
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/111820/st-3>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/111820/edition/1283385/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/111820/st-3.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 06.08.2026 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Салыктык эмес кирешелер жөнүндө, 3-берене (06.08.2026 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/111820/st-3

---

1. Ушул Кодексте пайдаланылуучу, Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын жарандык, үй-бүлөлүк, бажылык, салыктык жана башка тармактарынын институттары, терминдери жана аныктамалары бул мыйзам тармактарында пайдаланылган мааниде колдонулат.

2. Ушул Кодексте төмөнкүдөй терминдер, түшүнүктөр жана алардын аныктамалары колдонулат:

1) салыктык эмес кирешелердин администратору - салыктык эмес кирешелерди чегерүү, жыйноо, эсепке алуу, эсептөөнүн тууралыгын, алардын толук жана өз убагында төлөнүүсүн контролдоо боюнча бир же бир канча функцияларды жүзөгө ашыруучу, ошондой эле ашыкча төлөнгөн (өндүрүп алынган) салыктык эмес кирешелерди, алар боюнча туумдарды жана айыптарды кайтаруу (эсепке киргизүү) жөнүндө чечимдерди кабыл алуучу мамлекеттик орган же жергиликтүү өз алдынча башкаруу органы, ошондой эле анын түзүмдүк, ведомстволук бөлүмү;

2) салыктык эмес кирешелердин башкы администратору - карамагында салыктык эмес кирешелердин администраторлору бар, мыйзамдар менен аныкталган мамлекеттик орган, жергиликтүү өз алдынча башкаруунун аткаруу органы, ал эми карамагында администраторлор жок болсо алар салыктык эмес кирешелердин администратору болуп саналышат;

3) ыктыярдуу трансферттер - жеке жана юридикалык жактар тарабынан мамлекетке, бюджеттик мекемелерге жана жергиликтүү бюджеттерге кайтарымсыз өткөрүп берилүүчү мүлк, анын ичинде демөөрчүлүк жардам;

4) салыктык эмес кирешелер боюнча карыз - өнбөгөн калдыктын суммасы, ошондой эле туумдар менен санкциялардын тындырылбаган суммалары;

5) бюджеттик мекемелердин мүлкү - бюджеттик мекемелерге чарба жүргүзүү укугунда же оперативдүү башкаруу укугунда бекитилген кыймылсыз жана кыймылдуу мүлк;

6) өнбөгөн калдык - салыктык эмес кирешелер жөнүндө мыйзамдар менен белгиленген, өз мөөнөтүндө төлөнбөгөн салыктык эмес кирешенин суммасы;

7) салыктык эмес кирешелер - ушул Кодекс менен белгиленген, мамлекеттик бюджеттин кирешесине төлөнүүчү жана салыктар, бажы төлөмдөрү, мамлекеттик социалдык камсыздандыруу боюнча төгүмдөр жана расмий трансферттер болуп саналбаган жыйымдар, чегерүүлөр, төлөмдөр, анын ичинде, мамлекеттик жана муниципалдык кызмат көрсөтүүлөрдүн наркы;

8) пайдадан чегерүү - пайдадан жүзөгө ашырылуучу жана бюджетке түшүүчү төлөмдүн түрү;

9) өнүктүрүүгө чегерүүлөр - жергиликтүү маанидеги белгилүү бир тармакты өнүктүрүүгө жана инфратүзүмдү күтүүгө мамлекет тарабынан белгиленген милдеттүү төлөмдүн түрү;

10) чечим - ушул Кодекске ылайык, салыктык эмес кирешелердин администратору, башкы администратору же салык кызматынын органы тарабынан кабыл алынган, ушул Кодексте белгиленген тартипте талашуу мүмкүн болгон ченемдик эмес акт;

11) санкциялар - ушул Кодексте белгиленген жоболорду бузгандыгы үчүн колдонулуучу мүлктүк таасир берүүчү чаралар;

12) жыйым - уюмдардан жана жеке жактардан алынуучу төгүм, аны төлөө мамлекеттик органдар, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары жана башка ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдар жана кызмат адамдары тарабынан жыйымды төлөөчүлөргө карата юридикалык олуттуу аракеттерди жүзөгө ашыруу шарттарынын бири болуп саналат, буга белгилүү укуктарды берүү же уруксат (лицензия) берүү да кирет, же болбосо аны төлөө жыйым киргизилген аймактын чегинде ишкердик иштин айрым түрлөрүн жүргүзүү менен байланыштуу болуп саналат;

13) ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган - салыктык эмес кирешелер боюнча саясатты ишке ашыруучу мамлекеттик орган.

---

Мурунку берене: [2-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/111820/st-2)  
Кийинки берене: [4-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/111820/st-4)