# 18-берене. Карын энелик ыкманы колдонуу

- Документ: [Жарандардын репродуктивдик укуктары жана аларды ишке ашыруудагы кепилдиктери жөнүндө](https://aqlex.ai/kg/doc/111191)
- Документтеги орду: 3-глава
- Толук аталышы: КР 2015-жылдын 4-июлундагы № 148 "Жарандардын репродуктивдик укуктары жана аларды ишке ашыруудагы кепилдиктери жөнүндө" Мыйзамы
- Актынын түрү: Закон
- Номери: 148
- Кабыл алынган күнү: 04.07.2015
- Статусу: Күчүн жоготкон
- Редакциянын күнү: 12.01.2024
- Күчүн жоготуунун негизи: [Закон КР от 12 января 2024 года № 14 "Об охране здоровья граждан в Кыргызской Республике"](https://aqlex.ai/kg/doc/230000918)
- Тексттин тили: кыргыз тили
- aqlex'теги барагы: <https://aqlex.ai/kg/doc/111191/st-18>
- Расмий булак: <https://cbd.minjust.gov.kg/4-2012/edition/929276/ru>
- Башка тилдеги тексти (Markdown): <https://aqlex.ai/doc/111191/st-18.md>

> Текст расмий булактын маалыматы боюнча 12.01.2024 редакциясында берилди. Бул юридикалык кеңеш эмес: юридикалык маанилүү аракеттер үчүн расмий жарыялоо менен салыштырыңыз.
>
> Кантип шилтеме берүү керек: Жарандардын репродуктивдик укуктары жана аларды ишке ашыруудагы кепилдиктери жөнүндө, 18-берене (12.01.2024 редакциясы) - https://aqlex.ai/kg/doc/111191/st-18

---

1. Жарандар медициналык көрсөткүчтөр боюнча карын энелик ыкмасын пайдалануу аркылуу ата-эне болуу укугуна ээ.

2. Карын энелик ыкманы пайдалануу нотариалдык жактан күбөлөндүрүлгөн келишимдин негизинде гана болушу мүмкүн. Эгерде карын эне никеде турса, келишим түзүүгө жубайынын макулдугу керек. Келишим жубайлар же алардын таламдарын билдирген адамдар менен эмбрионду көтөрүп жүрүү жана баланы төрөө максатында эмбрионду салууга макулдугун берген аялдын (карын эненин) ортосунда, баланын төрөлүү мөөнөтүнө карабастан түзүлөт.

3. Жашы 20дан 40ка чейинки, өзүнүн эң жок дегенде бир биологиялык баласы бар, психикалык жана соматикалык жактан ден соолугу таза, медициналык-генетикалык консультациядан өткөн аял карын эне боло алат.

4. Карын эне жаңыдан гана боюна бүткөндө (12 жумага чейин) медициналык көзөмөлдө турууга, үзгүлтүксүз көрүнүп турууга жана дарыгердин сунуштамаларын так аткарууга, өзүнүн ден соолугунун абалына дайыма кам көрүүгө, тамеки чегүүдөн, баңги каражаттарын, психотроптук заттарды жана алкоголду керектөөдөн баш тартууга, жубайлардан бөлөк жашаган учурда кош бойлуулуктун өтүшү тууралуу аларга айтып турууга милдеттүү.

5. Карын энеге эмбрионду салууга макулдук берген жубайлар, келишимге ылайык, кош бойлуулук, төрөт мезгилинде жана төрөттөн кийинки мезгилде анын ден соолугун чыңдоого байланышкан материалдык чыгымдарды көтөрүшөт.

6. Өз ара никеде турушкан жана боюна көтөрүп жүрүү максатында башка аялга эмбрионду салуу келишимин түзгөн адамдар, бала төрөлгөн учурда жарандык абалдын актыларын жазуу китебине анын ата-энелери болуп жазылышат.

7. Карын эне менен келишим түзгөн жубайлар жарандык абалдын актыларын жазуу китебине аны өздөрүнүн атына каттаткан учурга чейин баладан баш тартууга укугу жок.

8. Бала өлүү төрөлгөндө, же болбосо карын эне менен келишим түзгөн адамдар баладан баш тарткан учурда, алар карын энеден ага медициналык кызмат көрсөтүүлөрдү төлөп берүү менен байланышкан кандайдыр-бир материалдык чыгымдарды, ошондой эле эгерде сыйакы болсо ал сумманы кайра талап кылууга укуксуз.

9. Кийин балага жана анын ата-энесине карата ар кандай аракеттери үчүн карын эне Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык жоопкерчилик тартат.

10. Карын энелик ыкманы колдонуу тартибин жана шарттарын Кыргыз Республикасынын Өкмөтү бекитет.

---

Мурунку берене: [17-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/111191/st-17)  
Кийинки берене: [19-берене](https://aqlex.ai/kg/doc/111191/st-19)