Кара-Бүргөн айыл аймагынын айылдык кеңешинин ««CAMP Алатоо» коомдук фондунун көрсөтмөсүнүн негизинде Кара-Бүргөн айыл аймагындагы жайыттарды пайдалануунун 2026-жылга карата планын бекитүү жөнүндө» Токтому

КАРА-БҮРГӨН АЙЫЛ АЙМАГЫНЫН АЙЫЛДЫК КЕӉЕШИ ТОКТОМ КЕЗЕКТЕГИ ЧОГУЛУШТУН III СЕССИЯСЫ

2026-жылдын 21-апрели № 3/6

«CAMP Алатоо» коомдук фондунун көрсөтмөсүнүн негизинде Кара-Бүргөн айыл аймагындагы жайыттарды пайдалануунун 2026-жылга карата планын бекитүү жөнүндө

Кыргыз Республикасынын “Жергиликтүү мамлекеттик администрация жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары жөнүндө” Мыйзамына, Кыргыз Республикасынын “Жайыттар жөнүндө” Мыйзамына, ошондой эле Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин 2025-жылдын 30-майындагы №301 токтомуна ылайык, ошондой эле жаратылыш ресурстарын туруктуу пайдалануу, жайыттардын деградациясын алдын алуу, мал чарбачылыгын өнүктүрүү жана экологиялык коопсуздукту камсыз кылуу максатында, «CAMP Алатоо» коомдук фондунун жайыттарды туруктуу башкаруу боюнча көрсөтмөлөрүнүн жана сунуштарынын негизинде Кара-Бүргөн айылдык кеңеши ТОКТОМ кылат:

1.Кара-Бүргөн айыл аймагынын жайыттарды пайдалануунун 2026-жылга карата планы тиркемеге ылайык бекитилсин.

2.Кара-Бүргөн айыл өкмөтүнө төмөндөгүлөр милдеттендирилсин:

-жайыттарды пайдалануу планын аткаруу боюнча тиешелүү уюштуруу иштерин жүргүзүү; -жайыттардын абалына мониторинг жүргүзүү жана анын жыйынтыгы боюнча маалыматтарды айылдык кеңешке берип туруу; -жайыттарды мыйзамсыз пайдаланууга жол бербөө боюнча көзөмөлдү күчөтүү; -жайыт пайдалануучулар арасында түшүндүрүү иштерин уюштуруу милдеттендирилсин. -жайыттарды пайдалануу маршруттарын жана мөөнөттөрүн тактоо; -малдын жайытка болгон жүктөмүн эсепке алуу; -жайыт пайдалануучулар менен өз ара кызматташууну күчөтүү;

3. «CAMP Алатоо» коомдук фонду тарабынан сунушталган туруктуу жайыт башкаруу боюнча усулдук көрсөтмөлөрдү жана тажрыйбаларды колдонуу сунушталсын.

4. Токтом каттоодон өткөрүлсүн жана Кыргыз Республикасынын ченемдик укуктук актыларынын мамлекеттик реестрине киргизүү үчүн Нарын областтык юстиция башкармалыгына жөнөтүлсүн.

5. Бул токтомдун аткарылышын көзөмөлдөө милдети бюджет, экономика, муниципалдык менчик, айыл чарбасы, инвестиция, ишкердик иш жана тышкы экономикалык байланыш боюнча туруктуу комиссиясына жүктөлсүн

Төрага

Б. Кемелов

Бекитилди Кара-Бүргөн айыл аймагынын айылдык кеңешинин 3-сессиясынын №3/6 токтому менен 21-апрель 2026-жыл

_______________________

Кыргыз Республикасы Нарын областы Ак-Талаа району Кара-Бүргөн айыл аймагы

ЖАЙЫТТАРДЫ ПАЙДАЛАНУУНУН 2026-ЖЫЛГА КАРАТА ПЛАНЫ

Кара-Бүргөн 2026

МАЗМУНУ

1. ЖАЙЫТТЫ ПАЙДАЛАНУУ ПЛАНЫ 3

1.1. Жайыттарды пайдалануу мезгили 4

1.2. Жайыттын абалына мониторинг жана баалоо жүргүзүү чаралары 4

1.3. 2026 жылга карата шарттуу мал башынын иш жүзүндөгү саны 5

1.4. Жайыттарды пайдалануунун учурдагы жана пландалган системасы 7

2. ЖАЙЫТТАРДЫ, ЖАЙЫТ ИНФРАСТУКТУРАСЫН ЖАНА МАЛ ЧАРБАСЫН ЖАКШЫРТУУ ЖАНА ӨНҮКТҮРҮҮ БОЮНЧА ИШ АРАКЕТТЕРДИН ПЛАНЫ 14

2.1. Жайыттарды, жайыт инфраструктурасын жана мал чарбасын жакшыртуу жана өнүктүрүү боюнча иш аракеттердин планы 14

2.2. Жайыттарды пайдалануу планынын финансылык бөлүгү 14

2.3. Жайыттарды пайдалануунун ар жылдык планынын аткарылышына мониторинг жана баалоо 16

3. ЖАЙЫТТАРДЫ ПАЙДАЛАНУУ РЕЖИМИ ЖАНА БУЗУУ ҮЧҮН ЖООПКЕРЧИЛИК 18

3.1. Ички эрежелери 18

3.2. Мал жаюу эрежелерин бузгандыгы үчүн жоопкерчилик 18

1. ЖАЙЫТТЫ ПАЙДАЛАНУУ ПЛАНЫ

План Кыргыз Республикасынын “Жайыттар жөнүндө” Мыйзамына жана башка нормативдик укуктук актыларга негизделип Кара-Бүргөн АА учун иштелип чыкты. Пландын максаты:жайыттын абалын жакшыртуу; жайкы жана алыскы жайыттарга барууну жогорулатуу; кышкы тоюту жана ветеринардык алдын алуу иш-аракеттерди өнүктүрүү менен малдын ооруларын азайтуу; сүт саап алууга жана малдын салмагын жогорулатууга, өз кезегинде мал чарбасынын өнүгүшүнө, коомчулуктун мүчөлөрүнүн кирешелерин жогорулатууга, жакырчылыкты кыскартууга, климаттын өзгөргөн шартында жайыт пайдалануучулардын таламдарын коргоого шарт түзөт. Табл. 1 Айыл өкмөтүнүн иш аракеттеринин графиги

№

Иш-чаралар

Айлар

Жооптуулар

I

II

III

IV

V

VI

VII

VIII

IX

X

XI

XII

1

Жергиликтүү коомдоштуктун жылдык чогулушу

МИ/Айыл өкмөтү

2

А/А малды саноо

Айыл өкмөтү

3

Сезон боюнча жайылып жүргөн малдын санын тактоо

МИнын жайыт боюнча адиси

4

Жайыттарды башкаруу жана пайдалануу планын иштеп чыгуу, жергиликтүү жамааттын чогулушунда талкуулоо, райондук агрардык өнүктүрүү башкармалыгында макулдашуу

МИ

5

Жайыттарды башкаруу жана пайдалануу боюнча пландарын жергиликтүү кеңештин сессиясында бекитүү

МИ

6

Жайыт пайдалануучулар менен келишим түзүү, жайыт билеттерин берүү

МИ

7

Жайыт участоктордун абалына мониторинг жана баалоо жүргүзүү

МИнын жайыт боюнча адиси

8

Ветеринардык алдын ала иш чаралардын аткарылышына көзөмөл

Айыл өкмөтү, Вет. Адис

9

Жайыт инфраструктурасын жакшыртуу иш чаралары

МИ

10

Малды көчүрүүнү уюштуруу

МИнын жайыт боюнча адиси

11

Жайыт жыйымдарын чогултуу

МИ

1.1. Жайыттарды пайдалануу мезгили

Малды жайыттарга көчүрүү графиги Кыргызгидрометтин аба ырайы тууралуу божомолдорун (айлык божомол, 5 суткага божомол жана аба ырайы боюнча шашылыш билдирүүлөрдүн божомолу) эске алуу менен түзүлөт. Жайыт үчүн бир айга божомол, жумуш учурунда 5 суткалык божомолдун жана аба ырайы боюнча шашылыш билдирүүлөрдүн божомолу менен такталат. Аба ырайы боюнча шашылыш билдирүүлөр болгон учурда аба ырайынын бузулушунун (катуу жаан, кар, шамал) кесепетин кыскартуу иш аракеттери жүргүзүлөт. Мал жаюу графиги мал жаюу схемасынын ажырагыс бөлүгү болуп эсептелет. Жайыттар жана башка мал жаюуга ылайыктуу жерлер мал жаюу мөөнөттөрү, малды колдо багуу боюнча төмөндөгү мезгилдерге бөлүнөт: Табл. 2 Жайыттарды пайдалануу мезгили

Мезгил

Мал жаюу/колдо багуу мөөнөттөрү

Күндүн саны

Эскертүү

Баштап

Чейин

Жаз

1.04.2026

31.05.2026

61

Жаз мезгилинен күз мезгилине чейин мал жайыттарда жана мал жайылуучу участоктордо жайылат. Малды жайытка жаюунун жалпы узактыгы 275 күндү түзөт.

Жай

1.06.2026

30.09.2026

122

Күз

01.10.2026

31.12.2026

92

Кыш

1.01.2026

31.03.2026

90

Кыш мезгилинде, б.а. 90 күн, мал адатта короодо багылат.

1.2. Жайыттын абалына мониторинг жана баалоо жүргүзүү чаралары

Жайыттын абалына мониторинг жана баалоо (мындан ары - МжБ) ар бир мезгилде, жайыттагы өсүмдүктөрдүн максималдуу өсүү убагында өткөрүлүшү керек. Бир нече жыл удаа мал жаюу графигине көзөмөл жасоо, жайыттардын абалына мониторинг жана баалоо, айыл өкмөтүнүн жайыттарды башкаруу жана пайдалануу боюнча чечим кабыл алууга эң негизги маалымат булагы, инструменти болуп саналат. Табл. 3 2026 ж. МжБ өткөрүү убактысы

№

Мониторинг жана баалоо жүргүзүү үчүн тандалган участок

МжБ жүргүзүү убактысы

Жооптуулар

Январь

Февраль

Март

Апрель

Май

Июнь

Июль

Август

Сентябрь

Октябрь

Ноябрь

Декабрь

1

Ой-Талаа

2

Жайыл-Булак

3

Тегерек

1.3. 2026 жылга карата шарттуу мал башынын иш жүзүндөгү саны

Айылдык аймакта жыл сайын малдын санынын эсеби жүргүзүлөт. 2026 жылдын 1-январына карата малдардын шартуу башы эсептелет. (Табл. 4). Ал малдын бир нече түрүн камтыйт. Негизинен жергиликтүү фермерлер сүт жана эт багытындагы уйларды жана эт багытындагы кой-эчкилерди кармашат. Сүт базарга сатылат.

Табл. 4

№

Малдын түрү

Саны

Коэффициент

ШМБ саны

Айырма, %

Стат

Факт

Стат

Факт

1

ИИМ

2420

2878

1

2420

2878

18,9

2

Кой/Эчки

13294

13817

0,2

2658,8

2763,4

3,9

3

Жылкы

2173

2036

1

2173

2036

-6,3

4

Топоз

21

124

1

21

124

490,5

Баардыгы:

7272,8

7801,4

126,8

Статистикалык маалыматтарга ылайык, айыл өкмөтү боюнча 2026-жылы шарттуу мал башынын (ШМБ) саны 7272,8 башты түзөт. Ал эми калк арасындагы сурамжылоонун жана жеринде жүргүзүлгөн байкоолордун негизинде, учурдагы фактикалык көрсөткүч 7801,4 баш деңгээлинде. Натыйжада, статистикалык жана реалдуу маалыматтардын ортосундагы айырма 26,8 %ды түзөт. Бул көрсөткүчтөрдүн төмөндөшү акыркы жылдардагы кургакчыл мезгилдер менен байланыштуу. Натыйжада, жайыттардын түшүмдүүлүгү азайып, тоюттун баасы кымбаттагандыктан, калк арасында малдын санынын кыскарышы байкалууда. Табл. 5 Жайыт пайдалануучулардын тизмеси

#

Ф.И.О.

Уй

Кой

Жылкы

Топоз

ШМБ

2.

Исмаилов Кенжебек

60

489

20

177,8

3.

Калматов Арзымкан

20

480

36

152

4.

Чылымдаев Бактыбек

70

570

3

187

5.

Жанузаков Эркинбек

200

560

120

432

6.

Беккелдиев Мирлан

80

411

56

218,2

7.

Беккелдиев Улан

80

456

70

114

355,2

8.

Тентигенов Фархат

33

456

50

174,2

9.

Болотбек уулу Курманбек

120

430

100

306

10.

Туркбаев Алтынбек

50

1200

5

295

11.

Шамшыбеков Мурат

60

420

80

224

12.

Көкөев Эмилбек

50

450

100

240

13.

Тиленбаев Марс

60

600

50

230

14.

Малаев Турсунбай

50

480

20

166

15.

Төлөнбай уулу Илич

100

650

66

296

16.

Абдраимов Чынгызбек

55

650

70

10

265

17.

Топчубеков Кылычбек

150

60

210

18.

Жунусов Бакытбек

30

620

2

156

19.

Дуйшеев Нурбек

560

560

20.

Топчубеков Жылдызбек

50

600

100

270

21.

Исаков Касымбек

80

630

50

256

22.

Калдашов Суранчы

90

655

65

286

23.

Секиев Бактыбек

70

450

50

210

24.

Султантөрөев Көчкөнбай

80

550

33

223

25.

Ормонов Жанболот

60

470

80

234

26.

Чымбаев Омуркул

30

480

30

156

27.

Мусабаев Таалайбек

50

500

40

190

28.

Бусурманов Масеилбек

60

560

80

252

Бардыгы

2398

13817

1436

124

6721,4

Табл. 6 Жайытка чыккан элдин малы (кесүү, айдап койгон, ээн жүргөн)

#

Ф.И.О.

Уй

Кой

Жылкы

Топоз

ШМБ

1

Жаны Тилек

80

150

230

2

Кара-Бургон

300

300

600

3

Акчий

100

150

250

БАРДЫГЫ:

480

0

600

0

1080

28.1. Жайыттарды пайдалануунун учурдагы жана пландалган системасы

Кара-Бүргөн АА көпчүлүк жайыт участоктору 4 мезгил колдонулат, ал эми айрым участоктордо мал жыл бою жайылат. Жайыттан сырткары жайыт пайдалануучулар түшүм жыйналып алынгандан кийин аңыздарды да мал жаюу үчүн колдонушат. Баалоонун жыйынтыгы менен жайыттардын сыйымдуулугу сезондор боюнча аныкталган. Табл. 7 Жайыттарды пайдалануунун учурдагы жана пландалган системасы

Жайыт участоктору

Ф.И.О.

Уй

Кой

Жылкы

Топоз

ШМБ

Бардыгы, ШМБ

Сыйым, ШМБ

Басым

ЖАЗДОО

Уч. "Ой-Талаа"

Тиленбаев Марс

60

600

50

230

702

332,8

2,11

Болотбек уулу Курманбек

120

430

100

306

Малаев Турсунбай

50

480

20

166

Уч. "Кошан"

Шамшыбеков Мурат

60

420

80

224

519

360,3

1,44

Туркбаев Алтынбек

50

1200

5

295

Уч. "Айгы-Булак" (Айгыр-Булак)

Тентигенов Фархат

33

456

50

174,2

174,2

291,5

0,60

Уч. "Жайып Булак"(Жайыл Булак)

Беккелдиев Улан

80

456

70

114

355,2

542,2

336,3

1,61

Чылымдаев Бактыбек

70

570

3

187

Уч. "Кок-Жар"

Калматов Арзымкан

20

480

36

152

370,2

314,9

1,18

Беккелдиев Мирлан

80

411

56

218,2

Уч. "Жан-Чукур"

Жанузаков Эркинбек

200

560

120

432

672

710,3

0,95

Көкөев Эмилбек

50

450

100

240

Уч. "Чекенин Таласы"

Исмаилов Кенжебек

60

489

20

177,8

177,8

16,3

10,91

Уч. "Ак-Сарай"

КараБургон айыл-ойдо Кесуу

70

70

70

78

0,90

Уч. "Баш-Коо" (Бошкээ)

КараБургон айыл-Кунбатыш тарабы Кесуу

70

70

70

59,2

1,18

Уч. "Ача-Добо

КараБургон айыл-кун-чыгыш тарабы Кесуу

80

80

80

49,3

1,62

Уч. "Кара-Добо

КараБургон айыл-кун батыш тарабы Кесуу

80

80

80

122,8

0,65

Уч. "Таш-Булак" (Тош-Булак)

Төлөнбай уулу Илич

100

650

66

296

296

27,5

10,76

Уч. "Найотан" (Майстан)

Абдраимов Чынгызбек

55

650

70

10

265

631

78,9

8,00

Чымбаев Омуркул

30

480

30

156

Топчубеков Кылычбек

150

60

210

Уч. "Кара-Талаа"

Жаны Тилек айыл Кесуу

80

80

80

6,6

12,12

Уч. "Кайырма"

Жунусов Бакытбек

30

620

2

156

538

48,7

11,05

Бусурманов Масеилбек

60

560

80

252

Акчий айыл Кесуу

100

30

130

Уч. "Туура-Суу"

Дуйшеев Нурбек

560

560

560

171,8

3,26

Уч. "Шоронун-Талаасы"

Топчубеков Жылдызбек

50

600

100

270

270

66,7

4,05

Уч. "Баба-Чал"

Исаков Касымбек

80

630

50

256

542

79,4

6,83

Калдашов Суранчы

90

655

65

286

Уч. "Сары-Бел"

Секиев Бактыбек

70

450

50

210

857

340,3

2,52

Мусабаев Таалайбек

50

500

40

190

Султантөрөев Көчкөнбай

80

550

33

223

Ормонов Жанболот

60

470

80

234

БААРДЫГЫ:

2878

13817

1466

124

7231,4

Жайыт участоктору

Ф.И.О.

Уй

Кой

Жылкы

Топоз

ШМБ

Бардыгы, ШМБ

Сыйым, ШМБ

Басым

ЖАЙЛОО

Уч. "Ак-Шыйрак"

Исмаилов Кенжебек

60

489

20

177,8

177,8

1114,1

0,16

Уч. "Кара-Тоо"(Кара-Гоо)

Калматов Арзымкан

20

480

36

152

152

461,5

0,33

Уч. "Кашка-Суу"

Чылымдаев Бактыбек

70

570

3

187

769

1762,7

0,44

Элдин айдап койгон малы

150

150

Жанузаков Эркинбек

200

560

120

432

Уч. "Тегерек"

Беккелдиев Мирлан

80

411

56

218,2

218,2

100,1

2,18

Уч. "Арча" (Уч-Арча)

Беккелдиев Улан

80

456

70

114

355,2

355,2

1051

0,34

Уч. "Жамандаба"

Тентигенов Фархат

33

456

50

174,2

174,2

607,7

0,29

Уч. "Уулча-Булак"

Болотбек уулу Курманбек

120

430

100

306

601

1932,7

0,31

Туркбаев Алтынбек

50

1200

5

295

Уч. "Уй-Булак"

Шамшыбеков Мурат

60

420

80

224

464

777,5

0,60

Көкөев Эмилбек

50

450

100

240

Уч. "Кайракы"

Тиленбаев Марс

60

600

50

230

396

917,2

0,43

Малаев Турсунбай

50

480

20

166

Уч. "Арпа" (УДП)

Төлөнбай уулу Илич

100

650

66

296

3864

3925,7

0,98

Абдраимов Чынгызбек

55

650

70

10

265

Топчубеков Кылычбек

150

60

210

Жунусов Бакытбек

30

620

2

156

Дуйшеев Нурбек

560

560

Топчубеков Жылдызбек

50

600

100

270

Исаков Касымбек

80

630

50

256

Калдашов Суранчы

90

655

65

286

Секиев Бактыбек

70

450

50

210

Султантөрөев Көчкөнбай

80

550

33

223

Ормонов Жанболот

60

470

80

234

Чымбаев Омуркул

30

480

30

156

Мусабаев Таалайбек

50

500

40

190

Бусурманов Масеилбек

60

560

80

252

Элдин айдап койгон малы

300

300

Уч. "Туура-Суу"

Элдин айдап койгон малы

120

120

120

401,4

0,30

Айылда калган мал

Жаны Тилек айыл Кесуу

80

80

510

КараБургон айыл-ойдо Кесуу

70

70

КараБургон айыл-Кунбатыш тарабы Кесуу

70

70

КараБургон айыл-кун-чыгыш тарабы Кесуу

80

80

КараБургон айыл-кун батыш тарабы Кесуу

80

80

Акчий айыл Кесуу

100

30

130

2878

13817

2036

124

7801,4

7801,4

Жайыт участоктору

Ф.И.О.

Уй

Кой

Жылкы

Топоз

ШМБ

Бардыгы, ШМБ

Сыйым, ШМБ

Басым

КҮЗДѲѲ

Уч. "Ой-Талаа"

Беккелдиев Улан

80

456

70

114

355,2

661,2

240,4

2,75

Болотбек уулу Курманбек

120

430

100

306

Уч. "Туюк-Суу"

Көкөев Эмилбек

50

450

100

240

240

31,4

7,64

Уч. "Сары-Булак"

Исмаилов Кенжебек

60

489

20

177,8

177,8

42,2

4,21

Уч. "Кок-Кол"

Шамшыбеков Мурат

60

420

80

224

768,4

60

12,81

Калматов Арзымкан

20

480

36

152

Беккелдиев Мирлан

80

411

56

218,2

Тентигенов Фархат

33

456

50

174,2

Уч. "Топо-Сарай" (Толо-Сарай)

Туркбаев Алтынбек

50

1200

5

295

295

2,3

128,26

Уч. "Ак-Сарай"

КараБургон айыл-ойдо Кесуу

70

70

70

56,3

1,24

Уч. "Баш-Коо" (Бошкээ)

КараБургон айыл-Кунбатыш тарабы Кесуу

70

70

70

42,7

1,64

Уч. "Ача-Добо

КараБургон айыл-кун-чыгыш тарабы Кесуу

80

80

80

35,6

2,25

Уч. "Таш-Кыя"

Чылымдаев Бактыбек

70

570

3

187

619

10,8

57,31

Жанузаков Эркинбек

200

560

120

432

Уч. "Кара-Добо

КараБургон айыл-кун батыш тарабы Кесуу

80

80

80

88,7

0,90

Уч. Куту-Котормо

Тиленбаев Марс

60

600

50

230

396

12

33,00

Малаев Турсунбай

50

480

20

166

Уч. "Ак-Каный" (Ак-Кайын)

Секиев Бактыбек

70

450

50

210

210

147

1,43

Уч. "Таш-Булак" (Тош Булак)

Төлөнбай уулу Илич

100

650

66

296

296

19,8

14,95

Уч. "Ала-Балык" (Ала-Байтал)

Исаков Касымбек

80

630

50

256

542

56,9

9,53

Калдашов Суранчы

90

655

65

286

Уч. "Найотан" (Майстан)

Абдраимов Чынгызбек

55

650

70

10

265

722

57

12,67

Султантөрөев Көчкөнбай

80

550

33

223

Ормонов Жанболот

60

470

80

234

Уч. "Кара-Талаа"

Жаны Тилек айыл Кесуу

80

80

80

4,7

17,02

Уч. "Кайырма"

Жунусов Бакытбек

30

620

2

156

728

35,2

20,68

Мусабаев Таалайбек

50

500

40

190

Бусурманов Масеилбек

60

560

80

252

Акчий айыл Кесуу

100

30

130

Уч. "Чап"

Топчубеков Жылдызбек

50

600

100

270

426

44,7

9,53

Чымбаев Омуркул

30

480

30

156

0

0

БААРДЫГЫ:

2168

13817

1406

124

6461,4

6461,4

Жайыт участоктору

Ф.И.О.

Уй

Кой

Жылкы

Топоз

ШМБ

Бардыгы, ШМБ

Сыйым, ШМБ

Басым

КЫШТОО

Уч. "Ой-Талаа"

Беккелдиев Улан

30

456

70

114

305,2

305,2

112,4

2,72

Уч. "Туюк-Суу"

Көкөев Эмилбек

50

450

100

240

240

16

15,00

Уч. "Сары-Булак"

Исмаилов Кенжебек

60

150

20

110

110

21,5

5,12

Уч. "Кок-Кол"

Шамшыбеков Мурат

30

200

80

150

551

30,5

18,07

Калматов Арзымкан

20

480

36

152

Беккелдиев Мирлан

30

200

56

126

Тентигенов Фархат

33

200

50

123

Уч. "Топо-Сарай" (Толо-Сарай)

Туркбаев Алтынбек

5

50

5

20

20

1,2

16,67

Уч. "Ак-Сарай"

КараБургон айыл-ойдо Кесуу

70

70

70

28,7

2,44

Уч. "Баш-Коо" (Бошкээ)

КараБургон айыл-Кунбатыш тарабы Кесуу

70

70

70

21,8

3,21

Уч. "Ача-Добо

Усонбай уулу Акылбек

35

300

30

80

205

285

18,1

15,75

КараБургон айыл-кун-чыгыш тарабы Кесуу

80

80

Уч. "Таш-Кыя"

Чылымдаев Бактыбек

5

10

3

10

10

5,5

1,82

Уч. "Кара-Добо

КараБургон айыл-кун батыш тарабы Кесуу

80

80

180

45,2

3,98

Болотбек уулу Курманбек

100

100

Уч. "Куту Котормо

Тиленбаев Марс

5

10

5

12

58

6,1

9,51

Малаев Турсунбай

20

30

20

46

Уч. "Чуукоко" (Чон-Кок-Колот)

Жанузаков Эркинбек

50

250

60

160

160

1

160,00

Уч. "Ак-Каный" (Ак-Кайын)

Секиев Бактыбек

10

200

10

60

60

74,8

0,80

Уч. "Таш-Булак" (Тош Булак)

Төлөнбай уулу Илич

30

200

35

105

105

10,1

10,40

Уч. "Ала-Балык" (Ала-Байтал)

Исаков Касымбек

20

200

50

110

275

29

9,48

Калдашов Суранчы

30

350

65

165

Уч. "Найотан" (Майстан)

Абдраимов Чынгызбек

55

650

70

10

265

701

29

24,17

Жанузаков Бегаалы

15

200

15

70

Топчубеков Кылычбек

2

2

Султантөрөев Көчкөнбай

40

550

30

180

Ормонов Жанболот

60

470

30

184

Уч. "Кара-Талаа"

Жаны Тилек айыл Кесуу

80

80

80

2,4

33,33

Уч. "Кайырма"

Жунусов Бакытбек

30

350

2

102

674

17,9

37,65

Мусабаев Таалайбек

50

500

40

190

Бусурманов Масеилбек

60

560

80

252

Акчий айыл Кесуу

100

30

130

Уч. "Чап"

Топчубеков Жылдызбек

50

100

100

170

202

22,7

8,90

Чымбаев Омуркул

10

50

12

32

БАРДЫГЫ:

1315

7166

1204

204

4156,2

2026 жылга каралган сунуштар

Кара-Бүргөн ААда малдын жайгашуусун талдоо жана жайыттарга түшкөн жүктөмдү эсептөө айрым тилкелерде жайыттардын ашыкча пайдаланылып жаткандыгын жана кээ бир жайыттар колдонулбай атканын көрсөттү. Жайыт ресурстарын сарамжалдуу пайдалануу максатында аларды жеңилдетүү жана мал башын кайра бөлүштүрүү боюнча чаралар көрүлдү. Бирок бул иш-чараларды толук ишке ашыруу бир катар факторлор менен чектелди, алардын ичинде суу булактарынын жетишсиздиги, ошондой эле жагымсыз климаттык шарттар, анын ичинде жазгы-жайкы мезгилдеги жогорку температуралар айрым тилкелерди толук кандуу пайдаланууга мүмкүндүк бербейт. Кыш мезгилинде да жайыттар колдонулат, бирок алардын ролу көмөкчү мүнөздө болуп, мал негизги тоютту өз ээлери тарабынан камдалган тоюттар аркылуу кармоо жайларында алат.

29. ЖАЙЫТТАРДЫ, ЖАЙЫТ ИНФРАСТУКТУРАСЫН ЖАНА МАЛ ЧАРБАСЫН ЖАКШЫРТУУ ЖАНА ӨНҮКТҮРҮҮ БОЮНЧА ИШ АРАКЕТТЕРДИН ПЛАНЫ

29.1. Жайыттарды, жайыт инфраструктурасын жана мал чарбасын жакшыртуу жана өнүктүрүү боюнча иш аракеттердин планы

Бул 2026-жылга карата иш-чаралар тизмеси жайыттарды пайдалануу боюнча беш жылдык пландын негизинде даярдалган жана анын стратегикалык багыттарын камтыйт. Иш-чаралар жайыт пайдалануучулар менен биргеликте макулдашылып, приоритеттүүлүккө, актуалдуулугуна жана жайыттардын рационалдуу башкарылышын жана туруктуу иштешин камсыз кылууга зарылдыгына ылайык пландын 2026-жылга киргизилген. Таблица 8 2026 жылга карата иш-чаралардын тизмеси

Көйгөй

Иш-чаралар

МИ эсебинен, сом

Башка демөөрчулордун эсебинен, сом

Сүрөттөмө

Суу тартышыгына байланыштуу толук колдонулбайт жатат. Мал токтобой, суу бар ороондорго ооп кетип жатат.

Жайыл-Булак жайытында каптаж салып, жасалма мөӊгү орнотуу

200000

Труба, цемент, фитинг

Ветеринардык иш-чараларга муктаждык бар

Майстан жайытында купканы оӊдоо

100000

Цемент, жыгач, шагыл, арматура

Ой-Талаа жайытында раскол куруу

300000

Темир, сварка, цемент, шагыл

Башка айыл аймактын малы кирип кетүүсү

Туура-Суу жайытында электропастух орнотуу

75000

Бардыгы, сом

675000

29.2. Жайыттарды пайдалануу планынын финансылык бөлүгү

Кара-Бүргөн айыл аймагынын жайыттарды пайдалануу планынын финансылык бөлүгү жайыт ресурстарын туруктуу башкарууну камсыз кылуу, каражаттарды сарамжалдуу бөлүштүрүү жана жүргүзүлүп жаткан иш-чаралардын натыйжалуулугун жогорулатуу максатында түзүлгөн. Пландын бюджети киреше жана чыгаша бөлүктөрүнөн турат, алар өз ара байланышта болуп, жайыттардын абалын сактоого жана жакшыртууга багытталган. Бюджеттин чыгаша бөлүгү жайыттарды рационалдуу пайдалануу боюнча иш-чараларды ишке ашырууга жумшалуучу чыгымдарды камтыйт, анын ичинде жайыттарды жеңилдетүү, инфраструктураны жакшыртуу (анын ичинде суу менен камсыздоо жана жолдорду оңдоо), мониторинг жүргүзүү, ошондой эле уюштуруучулук жана административдик чыгымдар каралган. Мындан тышкары, чыгаша бөлүгүндө донорлордун каражаттарынын эсебинен, ошондой эле айылдын меценаттарынын колдоосу жана ыктыярдуу салымдары аркылуу иш-чараларды кошо каржылоо да эске алынган. Каражаттарды бөлүштүрүү милдеттердин артыкчылыктуулугун эске алуу менен жана жайыт системасынын туруктуу иштешин камсыз кылуу зарылдыгына ылайык жүргүзүлөт. Табл. 9 Чыгаша бөлүк

Чыгымдар

Каржы булагы, сом

Бардык сумма

Анын ичинде квартал боюнча

Долбоор

Демоор

Жерги

1

2

3

4

лор

чулор

ликтуу бюджет

Максаттуу чыгымдар

Жайыттын абалына МиБ жүргүзүү

25000

25000

12000

13000

0

Жайыттардын инфраструктурасын ондоо (тосмо, суу, купка)

675000

675000

400000

275000

Чабандарды сыйлоо

50000

50000

50000

Баары

750000

750000

0

412000

288000

50000

Административдик чыгымдар

Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын адисине маяна

180000

180000

45000

45000

45000

45000

ГСМ

50000

50000

10000

15000

15000

10000

Канцтовар

15000

15000

10000

5000

Соцфонд

22500

22500

22500

Башка чыгымдар

143680

143680

30000

30000

30000

53680

Баардыгы

411180

411180

117500

90000

90000

113680

Баардык жыйымдардын жыйынтыгы

1161180

1161180

117500

502000

378000

163680

Бюджеттин киреше бөлүгү жайыттарды пайдалануу үчүн белгиленген төлөмдөрдөн, ошондой эле мыйзамдарда каралган башка түшүүлөрдөн түзүлөт. Бул каражаттар жайыттарды башкаруу, мониторинг жүргүзүү жана алардын абалын жакшыртуу боюнча иш-чараларды каржылоого багытталат.

Табл. 10 Кирише бөлүгү

Жайыттарга мал жайып пайдалангандыгы үчүн төлөм

№

Малдын түрү

Саны

1 башка, жайыт акы

Жылга, жалпы суммасы

1.

ИММ

2420

100

242000

2.

Кой, эчки

13294

20

265880

3.

Жылкы

2173

100

217300

4.

Топоз

21

100

21000

Бардыгы:

751180

Жайыттарды башка максаттарда пайдалангандыгы үчүн төлөм

№

Түрү

Аянты, га

төлөм, сом/га

Жылга, жалпы суммасы

1

“Нур-Телеком, Альфа-Телком

0,22 сотих

25000

290000

2

Чөп чабынды жайыт жеринен

60

2000

120000

Бардыгы:

410000

Жалпы:

1161180

29.3. Жайыттарды пайдалануунун ар жылдык планынын аткарылышына мониторинг жана баалоо

Жайыттарды натыйжалуу башкаруу жана ресурстарды рационалдуу пайдаланууну камсыздоо максатында жыл сайын иш-аракеттер планынын аткарылышына мониторинг жана баалоо жүргүзүлөт. Таблицада негизги иш-аракеттер, алардын аткаруу мөөнөттөрү, жооптуу адамдар жана пландын аткарылышын баалоо үчүн колдонулуучу көрсөткүчтөр келтирилген. Бул көрсөткүчтөр иштердин сандык жана сапаттык натыйжаларын көзөмөлдөөгө мүмкүндүк берет, анын ичинде малдын санын, жайыттардын абалын, ветеринардык алдын алуу иштерин жана инфраструктураны өнүктүрүүнү камтыйт. Табл. 11 Жылдык жайыттарды пайдалануу планынын аткарылышын мониторингдөө көрсөткүчтөрү

№

Иш-аракет

Мөөнөтү

Жооптуулар

Аткаруу индикатору

1

Жергиликтүү коомдоштуктун жылдык чогулушу

Январь-Март

МИ/Айыл өкмөтү

Протокол, катышкан адамдардын саны, сунуштардын саны

2

Малды саноо

Декабрь-Январь

Айыл өкмөтү

Малдын саны жалпы саны

3

Малды көчүрүүнү уюштуруу жана мезгил боюнча жайылган малдын санын тактоо

Апрель - Октябрь

МИнын жайыт адиси

Жайытка чыккан малдын саны, жайылуу убактысы

4

Келишим түзүү, жайыт билеттер берүү

Январь - Декабрь

МИ

Келишимдердин жана берилген билеттердин саны

5

Жайыт абалына мониторинг жана баалоо

Апрель - Сеньтябрь

МИнын жайыт адиси

Өсүмдүктөрдүн өсүү деңгээли, бланктарга толтурулган маалымат, отчет, фото.

6

Ветеринардык профилактика иштери

Апрель - Октбярь

Айыл өкмөтү, Вет. Адис

Эмдөө жүргүзүлгөн малдын саны.

7

Жайыт инфраструктурасын жакшыртуу

Апрель - Октябрь

МИ

Жасалган интраструткуранын саны жана колому (даана, км ж.б.)

30. ЖАЙЫТТАРДЫ ПАЙДАЛАНУУ РЕЖИМИ ЖАНА БУЗУУ ҮЧҮН ЖООПКЕРЧИЛИК

3.1 Ички эрежелери

Ø Мал жаюу мөөнөттөрү

-Жайыт сезону 1-июндан башталат(күнү жана айы) -Жайыт сезону 1-октябрда аяктайт. -Жайлоолорго көчүрүү1-июндан 10-июнга чейин

- Жайлоолордон көчүп келүү 1-октябрдан 5- октябрга чейин.

Ø Жайыт сезонунда колго алып калууга руксат берилген малдын саны:

ИММ -2024 жылкы -2173 топоз -124: кой,эчки -123294

Ø Жайыт акы төлөнүн мөнөттөрү

Жайыт билети үчүн: 50%-15-апрелден кечиктирилбестен: 50% - 1-ноябрдан кечиктирилбестен: Жайытты башка максатка пайдаланган учурда: Эс алууну туризимге уюштургандар үчүн 50 %- кеелишим түзүулөрү менен: 50% келишим түзүлгөнгөндөн 3 ай аралыгында : Жайытарды башка максаттарга пайдалануу үчүн жыйын 100% төлөнөт.

Ø Жайыт билетинде көрсөтүлгөн малдын саны мал санактын маалыматтарына дал келиши керек: Ø Малчылар жайыт билетинде көрсөтүлгөн гана участокторго мал жаюга милдеттүү: Баардык жайыт пайдалануучулар , жайытты пайдалануунун жогоруда көрсөтүлгөн режимдерин аткарууга милдеттүү. Жогоруда жайыт режимин бузгандар Кыргыз Республикасынын учурдагы мыйзамдарынын негизинде жоопко тартышат.

3.2 Мал жаюу эрежелерин бузгандыгы үчүн жоопкерчилик

Малдары айдоо аянтарына кирген жаныбарлардын ээлерине төмөнкүдөй жаза чаралар колдонулат: -Эгерде 25-апрел ( күнү жана айы ) айдоо аянттарына кирген малдарга эскертүү -Эгерде мал жандыктар айдоо аянтына 25-апрелден кийин кирсе ИММ үчүн 1 жолу айып пул 100 сом , 2 жолу айып пул 1000 сом , ал эми андан анда болбой мал жандыктар айдоо аянтына түшө берсе анда чыгымды төлөө менен жана иш аксакалдар сотуна өткөрүлөт,аксакалдар соту айып пулдун көлөмүн бекитишет.

- Эгерде мыйзам бузуу экинчи жолу кайталанса,төлөмдүн суммасы эки эсеге көбөйөт.

Алар мыйзамга ылайык айып пул төлөдөн баш тарткандыгы үчүн жоопкерчилик тартышат.

-Айылдык кенеш жергиликтүү тургундардын малын баккан чабандарга төмөнкүдөй төлөмдү белгилейт. 1 баш ИММ га айына 600сом , кой эчки 1 башка айына – 80 сом -Ар бир жалданма чабан менен 3 тараптуу келишим түзүлөт.( АӨ, жайыт пайдалануучу жана чабан ). Чабандар тарабынан малдын акысын өзу билемдик менен көтөрүлгөндүгү үчүн Кыргыз Республикасынын Укук бузуулар жөнундө кодексине ылайык жоопкерчилик тартылат.