Савай айылдык кеңешинин 2024– жылдын 24-январы № 1 «Савай айыл өкмөтүнүн 2023-жылга социалдык-экономикалык өнүгүүсү боюнча Савай айыл өкмөтүнүн аткарган иши, Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028 жылдарга социалдык экономикалык өнүгүү стратегиясын, Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2026-жылга божомолдуу киреше бөлүгү жана 2024-жылга карата бюджетин бекитүү жөнүндө» токтому

САВАЙ АЙЫЛДЫК КЕҢЕШИ

ТОКТОМ

Савай айылдык кеңешинин (VII-чакырылышынын) депутаттарынын кезектеги 2024-жылдын 1-сессиясы

2024– жылдын 24-январы № 1

Савай айыл өкмөтүнүн 2023-жылга социалдык-экономикалык өнүгүүсү боюнча Савай айыл өкмөтүнүн аткарган иши, Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028 жылдарга социалдык экономикалык өнүгүү стратегиясын, Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2026-жылга божомолдуу киреше бөлүгү жана 2024-жылга карата бюджетин бекитүү жөнүндө Савай айыл өкмөтүнүн ФЭБ башчысы 2024-жылга бюджеттин киреше жана чыгаша бөлүгү жана айыл өкмөтүнүн штаттык бирдиги боюнча билдирүүсүн талкуулап чыгып Кыргыз Республикасынын жергиликтүү мамлекеттик админстрация жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары жөнүндөгү Мыйзамынын (К.Р 2022-жылдын 28-ноябрындагы №113, 2022-жылдын 1-декабрындагы №114 Мыйзамдарынын редакциясына ылайык) 27-беренесинин негизинде Савай айылдык округунун кеңешинин VII-чакырылышынын депутаттары ТОКТОМ КЫЛАТ:

1. Савай айыл өкмөтүнүн 2023-жылы бюджеттин киреше жана чыгаша өзгөртүү толуктоолору менен аткарылуусу жана социалдык-экономикалык өнүгүүсү боюнча Савай айыл өкмөтүнүн аткарган иши канаттандыралык деп табылсын.

2. Савай айыл өкмөтүнүн 2024-жылга карата бюджетинин киреше жана чыгаша бөлүгү 41810,5 миң сом, анын ичинен теңдештирүү гранд 8873,4 миң сом, анын ичинен 5040,0 миң сом атайын каражат ата-энелер взносунун эсебинде бюджети бекитилсин.

3. Савай айыл өкмөтүнүн бюджетинин аткарылышын толук камсыз кылуу боюнча жергиликтүү иш алып баруу жана ай сайын коюлган пландарды аткарууга жетиштүү жагы айыл өкмөтүнүн салык бөлүмүнө жана финансы-экономика бөлүмүнө милдеттендирилсин.

4. Башкаруу аппаратынын кызматкерлери 44, анын ичинен айыл башчылар 8, ВУС инспектору 4, тейлөө кызматкерлери 4, өкмөт башчысы 1, башкы кызмат орду 2, улук кызматкери 7 жетектөөчү адис-6 жана адис-4. Маданият кызматкерлери 6 штат анын ичинен 3 маданият кызматкери, тейлөө кызматкери 3 штат. Савай айылдык кенешинин кызматкерлери 2 штат бирдиги өлчөмүндө, Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2017-жылдын 8 - июлундагы № 266 сандуу жарлык менен эмгек акы бекитилсин. Кызматчыларга Кыргыз Республикасынын «Мамлекеттик жарандык кызмат жана муниципалдык кызмат жөнүндө» мыйзамынын, Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2022-жылдын 1-августундагы №433 токтомунун негизинде акы төлөнүп берилсин

5. Савай айыл өкмөтүнүн бюджетинин чыгаша бөлүгү сметанын негизинде 2024-жылга түшкөн кирешелердин жана гранттардын чегинде, өз беренелери жана тармактары боюнча бөлүштүрүлүшүн жана корголгон беренелерди биринчилерден болуп каржылоо жагы белгиленсин. (эмгек акы, соц фонд, льгота, тамак аш, электр энергия, комуналдык кызматтар).

6. Бала бакча тармагына ата-энелер тарабынан түшүүчү каражаттын тартыштыгына байланыштуу, жергиликтүү бюджеттен ар бир бала үчүн биркүнүнө 16 сомдон акча каражаты каралсын.

7. Айыл аймагындагы мекеме ишканалар, атайын эсеп каражаттарына түшкөн акчаны аймактык казына бөлүмү аркылуу жүргүзүлсүн, өз алдынча кассадан чыгымдалышына жол берилбесин.

8. Айыл өкмөтүнүн резервдик фондуна 500,0 миң сом өлчөмүндө белгиленсин.

9. Савай айыл өкмөтүнүн 2024- жылга 41748,6 миң сом, 2025-жылга 44486,3 миң сом, 2026-жылга 47258,3 миң сом өлчөмүндө түзүлгөн бюджеттин киреше жана чыгаша бөлүгүнүн божомолу бекитилсин.

10. Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028-жылдарга социалдык-экономикалык өнүгүү стратегиясы бекитилсин.

11. Башкаруу аппаратынын эмгек акысына 70111 бөлүмүнү 2111 беренесинен 13335,8 миң сом, 2121 беренесинен соц фондго 1643,8 миң сом, 2211 беренесинен сапар чыгымдарына 102,4 миң сом, 2212 беренесинен байланыш кызматына 148,0 миң сом, 2214 беренесинен кызматтык авто унасына күйүүчү майга 227,7 миң сом, 2214 беренесинен запчастык тетиктер алууга 50,0 миң сом, 2215 беренесинен маалыматтык технологиялары тармагындагы тейлөө кызматы 255,0 миң сом, 2215 беренесинен имарат жана жайларды кутуунун санитардык кызматы 22,0 миң сом, 2215 беренесинен мамлекеттик кызматчыларды окутуу 20,0 миң сом, 2215 беренесинен маалымат-комуникациялык кызматтарды көрсөтүүгө акы 40,0 миң сом, 2215 беренесинен дагы башка кызмат көрсөтүүгө 2215 беренесинен жалпысы 162,5 миң сом (от жагардык эмгек акысы 4 айга 37,5 миң сом; 1С программасын көзөмөлдөн өткөрүүгө 96,0 сом; Союз МСУ га калктын саны айыл өкмөттө 29055 сом), 2221 беренесинен учурдагы оңдоп түзөө иштерине 150,0 миң сом, 2222 беренесинен чарбалык буюмдарды алууга 350,0 миң сом, 2224 беренесинен таш көмүр сатып алууга 105,0 миң сом, 3112 беренесинен башка эмерек жабдууларды сатып алууга 3112 беренесинен 553,5 миң сом .

12. Айылдык кеңеш 70111 бөлүмүнөн 2111 беренесинен 974,2 миң сом, 2121 беренесинен соц фондго 122,9 миң сом.

13. Айыл чарба 70421 бөлүмүнөн 2215 беренесинен, суу чыккан жерлерге КДС (дренаж) казууга Суу арыктарын каздырууга, таштандыларды тазалап алууга 1130,0 миң сом, 2221 беренесинен өзгөчө кырдаалдардын алдын алуу үчүн 200,0 миң сом.

14. Жайыт комитетинин бир жылдык бюджети 221,9 миң сом эсебинде бекитилсин анын чыгашасынын 148,8 миң сому же 3/2 бөлүгү келишимдин негизинде чыгымдалсын.

15. Турак жай 70629 бөлүмүнөн Савай айыл өкмөтүнө караштуу имараттарды дезинфекциялоого 2215 беренесинен 120,0 миң сом, архитектура АПУ, ИПУ иштерине 500,0 миң сом, айылдарга проект жасатууга 600,0 миң сом, жолбун иттерди атууга 200,0 миң сом, технадзор, сметчик, оценщик акыларына 600,0 миң сом, Савай айыл өкмөтүнүн камсыздандыруу полисине 200,0 миң сом, социалдык маданий иш чараларды уюштурууга ( мал каттоого 210,0 жана баннерлерди жасоого 200,0 миң сом) жалпы 410,0 миң сом, 2511 беренесинен Савай “Тазалык” ишканасынын субсидии болуп берүү 450,0 миң сом, 3111 беренесинен Курбан-Кара айылындагы 14 кызматтык үйлөргө 1 трансформатор жана 11 электр маамычасы чубалгысы менен орнотууга 500,0 миң сом, Октябрь айылынын Октябрь 2 көчөсүнө асфальд төшөөгө 3300,0 миң сом, 3112 беренесинен АРИС тарабынан алынып жаткан айыл чарба техникаларына (комбаин, трактор) жетпей калган 705,0 миң сом келишим түзүп төлөп берүүгө, Савай айыл аймагынын М.А.Ы.Өнүн кызматкерине “боди камера жана планшедный компьютер, чехол, кабель, зарядтоочусу” менен алууга 500,0 миң сом.

16. Савай айыл өкмөтүнүн 70821 бөлүмүнө эмгек акы үчүн 2111 беренесинен 425,0 миң сом, 2121 беренесинен соц фондго 73,8 миң сом,

17. Савай айыл өкмөтүнүн 70823 бөлүмүнө эмгек акы үчүн 2111 беренесинен 424,2 миң сом, 2121 беренесинен соц фондго 73,2 миң сом.

18. Ар түрдүү маданий иш чараларга 70825 бөлүмүнөн жалпысы 690,0 миң сом анын ичинен 21-сентябрь Кыргыз тил майрамын өткөрүүгө 30,0 миң сом, 5-март ак калпак күнүнө 15,0 миң сом, 8-март аялдар эл аралык майрамына 100,0 миң сом, Улуу Ата Мекендик согуш күнүнө 20,0 миң сом, Нооруз майрамына 80,0 миң сом, Баткен согушунун ардегерлерине 40,0 миң сом, 31-август эгемендүүлүк күнүнө 70,0 миң сом, айыл чарба күнүнө карата 25,0 миң сом, айыл аймактарда ар түрдүү спорттук иш чараларды өткөрүүгө 70,0 миң сом, Райондук денгээлде өткөрүүлүчү иш чараларга катышуу үчүн 30,0 миң сом, ар кандай спортук иш чараларга, конкурстар үчүн 80,0 миң сом, 1-ноябрь ички иштер күнүнө 30,0 мин сом, Жаңы-Жыл майрам үчүн 70,0 миң сом, Манасым менин мурасым 30,0 миң сом.

19. Савай айыл өкмөтүнүн мектепке чейинки билим берүү 70911 беренесинен 2218 бөлүмүнө 1680,0 миң сом, 2221 беренесине Савай айыл өкмөтүнө караштуу бала бакчаларды учурдагы оңдоп түзөө иштерине 200,0 мин сом 2222 беренесинен (“Арзуу”,“Ай-Бала”,“Батма-Эне”,“Балаты”), м.ч.б.б.м., хоз товар алууга 240,0 миң сом, 2224 беренесинен таш көмүр сатып алууга 336,0 миң сом (“Арзуу” б.б 12 т БК*7000 сомдон, “Ай-Бала” б.б 12 т БК*7000 сомдон, “Батма-Эне” б.б 12 т БК*7000 сомдон,Балаты 12 т БК*7000 сомдон), интернет акысын төлөө үчүн 2212 беренесинен 72,0 миң сом, 3112- беренесинен “Батма Эне”, “Арзуу” бала бакчаларынын оформлениясын жаңылоого 200,0 миң сом .

20. Савай айыл өкмөтүнүн орто билим берүү 70921 бөлүмүнөн 2215 беренесине 350,0 миң сом; Ар түрдүү спорт иш чараларына 140,0миң сом, 70,0 миң сом олимпиада өткөрүүгө, 25-май акыркы коңгуроого 70,0 миң сом, Савай айыл өкмөтүнө караштуу мектептердин ажаатканасын тазалоо үчүн 70,5 миң сом. 2221 беренесинен мектептердин имаратын учурдагы оңдоо, краскалоо иштерин жүргүзүү 490,0 миң сом ( Ж.Турусбеков орто мектебине 70,0 миң сом, С.Бахапова орто мектебине 70,0 миң сом, Кыдырша орто мектебине 70,0 мин сом, Х.Таширов билим берүү комплекис мекемесине 70,0 миң сом, Кең-Сай орто мектебине 70,0 мин сом, С.Аристанбеков орто мектебине 70,0 миң сом, Пионердин 50 жылдыга орто мектебине 70,0 миң сом). 2222 беренесинен учурдагы чарбалык буюмдарды 7 мектепке сатып алууга 350,0 миң сом, 2224 беренесинен таш көмүр сатып алууга 4833,5 миң сом, Ж.Турусбеков орто мектебине 90 т БСШ 4200 сомдон 378,0 миң сом, С.Бахапова орто мектебине 120т БК*7000 сомдон 840,0 миң сом, Кыдырша орто мектебине 90 т БСШ 4200 сомдон 378,0 миң сом. С.Аристанбеков орто мектебине 60 т БК*7000 сомдон 420,0 миң сом. Пионердин 50 жылдыгы орто мектебине 120 т БК 7000 сомдон, 840,0 миң сом, Кен-Сай орто мектебине 126,5 т БК7000 сомдон 885,5 миң сом, Х.Таширов мектебине 156т БК*7000 сомдон 1092,0 миң сом.

21. Социалдык коргоо тармагына 71092 беренесинин 2721 бөлүмүнөн 1311,0 миң сом 15-февраль Ооган жоокерлер күнүнө 42,0 миң сом, 26-Апрель Чернобль апаатына эскерүү күнүнө 20,0 миң, 9-май Уулу Ата мекендик согуштун Жеңиш күнүнө 10,0 миң, 21- Май Энелер күнүнө 102,0 миң сом, 1-июнь балдар күнүнө 40,0 миң сом, 1-октябрь карыялар күнүнө 100,0 миң сом, 1-декабрь СПИД ке каршы күрөшүү күнүнүн иш чарасына 10,0 миң, 3-декабрь ден соолугунун мүмкүнчүлүгү чектелген адамдардын күнүнө 50,0 миң, Баткен согушунун ардагерлернине 27,0 миң, 1-2-3 топтогу ДМЧА га дары дармегине 100,0 миң сом, 1-топтогу майыптарга жана ДЦП балдарга көмүр алууга 80 адамга 240,0 миң сом, тоголок жана жарым жетим балдарга жана жаны жылга мат жардамга 75,0 миң сом, тоголок жетим балдарга счётуна 14 балага 5000 миң сомдон 70,0 миң сом, ВИЧ менен ооруган 57 адамга 5000 миң сомдон 285,0 миң сом, кургак учук менен ооруган 70 адамга 2000 сомдон 140,0 миң сом.

22. Мыйзам чегинде иш алып баруу ФЭБ башчысына милдеттендирилсин.

23. Бул токтомдун аткарылышын көзөмөлдөө жагы экономика, финансы жана бюджет боюнча туруктуу комиссиясына тапшырылсын.

Төрага

Б.Мамашов

САВАЙ АЙЫЛ ӨКМӨТҮ

САВАЙ АЙЫЛ ӨКМӨТҮНҮН 2024-2028-ЖЫЛДАРГА СОЦИАЛДЫК-ЭКОНОМИКАЛЫК ӨНҮГҮҮ СТРАТЕГИЯСЫ

Кызыл-Шарк айылы-2024-жыл

МАЗМУНУ

Киришүү

I. Айыл өкмөтүнүн кыскача аннотациясы

II. Айыл өкмөтүнүн артыкчылыктары III. Айыл өкмөтүнүн келечеги IV. Айыл өкмөтүнүн стратегиясынын максаттары жана миссиясы

V. Учурдагы кырдаалды баалоо

. Өнөр жайы . Айыл чарбасы . Соода жана кызмат көрсөтүү . Энергетика, транспорт . Капиталдык курулуштар . Инвестиция . Социалдык өнүгүү VI. Савай айыл өкмөтүнүн кучтуу жана чабал жактары VII. Савай айыл өкмөтүнүн мумкунчулуктер жана коркунучтар VIII. Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028-жылдарга социалдык- экономикалык орто мөөнөттөгү өнүгүшүнүн болжолдору IХ. Анализ жана баалоо

Х. Корутунду

ХI. Көйгөйлүү маселелер ХII. Савай айыл өкмөтүнүн -жылдарга социалдык- экономикалык орто мөөнөттөгү өнүгүшүнүн болжолдуу көрсөткүчтөрү ХIII. Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028-жылдарга социалдык-экономикалык өнүгүшүнүн орто мөөнөттөгү өнүгүшүнүн иш-чаралары ХIV. Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028-жылдарга киргизилуучу инвестициялык долбоорлор

КИРИШҮҮ 2024-2028-жылдарга карата Савай айыл өкмөтүнүн социалдык, экономикалык тармактары боюнча өнүктүрүүнүн стратегиясы баяндалат. 2024-2028-жылдарга айыл өкмөтү өнүктүрүүнүн ушул стратегиясынын базалык принциптери болуп төмөнкүлөр: Савай айыл өкмөтүнүн экономикасынын мындан ары да туруктуу өнүгүсүн камсыз кылуу үчүн, айыл өкмөтүнүн экономикасынын бүгүнкү кндөгү абалын, жаратылыш шарттарын, географиялык жайгашуусун жана материалдык-сырьёлук базасын эске алуу менен узак мөөнөттүү, реалдуу иш чараларды иштеп чыгуу бугунку кундун негизги талаптарынын бири болуп эсептелет. Ошону менен эле бирге кабыл алынган иш чараларды турмушка ашыруунун механизмдерин иштеп чыгуу менен бирге аларга өз убагында жагдайга жараша түзөтүүлөрдү киргизип туруу зарыл. Савай айыл өкмөтү негизинен айыл чарба жана өндүрүш багытындагы айыл өкмөт. Ошондуктан айылдык округда агрардык реформаларды жүргүзүү жана жаны технологияларды киргизүү менен талаачылык продукцияларынын сапатын жакшыртуу, айыл чарба продукцияларын кайра иштетүүчү ишканалардын санын көбөйтүү менен алардын толук кандуу иштешин камсызкылуу, кабыл алынуучу иш чаранын негизи болуп саналат. Савай айылдык өкмөтүнүн өнүгүү Стратегиясынын дагы бир негизги багыты - айыл өкмөтүнүн жалпы дүң продукциясында өнөр жай продукциясынын үлүшүн жогорулатуу. Савай айыл өкмөтүндө Ош шаарына жакындыгы жана стратегиялык мааниси бар темир жол жана аэропортко жакын жайгашкандыгы менен белгилүү. Айыл өкмөттүн географиялык жактан ынгайлуу жайгашышы чекене товар жүгүртүү жана акы төлъп кызмат көрсөтүү ишканаларын ачууга жакшы шарт түзүүдө. Ошондой эле айыл өкмөтүндө жаны технологиянын негизинде экспорт багытындагы продукцияларды чыгаруучу ишканаларды ачуу зарыл. Айыл өкмөттүн экономикасына инвестициянын үзгүлтүксүз келип туруусу кабыл алынган иш чаранын аткарылышынын негизги шарты болуп эсептелет. Айыл өкмөтүнүн өнүгүү Стратегиясынын аткарылышынын жыйынтыгы болуп айыл өкмөтүнүн, айрыкча айылдардагы көйгөйлүү маселеси болгон жумушсуздуктун жана жакырчылыктын денгээлинин төмөндөшү, инвестициялык-бюджеттик салымдардын көлөмүнүн өсүүсү жана айыл өкмөтүнүн экономикасынын туруктуу өсүүсүн камсыз болушу эсептелет. Бул милдеттерди чечуу үчүн конкреттуу аракеттер жана чаралар белгиленген, алар төмөнкүлөрдү жүзөгө ашырууга багытталган:

- айыл өкмөтүнүн, аймагында саясий жана экономикалык туруктуулукту сактоо;

- улуттар аралык мамилелерди чындоого, калктын арасында этникалык мамилелерди сыйлоого жетишүү;

- ички ресурстарды жана тыштан тартылган инвестицияны натыйжалуу пайдалануу;

- эмгек өндүрүмдүүлүгн жогорулатуу жана энергияны пайдалануунун натыйжалуулугун жогорулатуу аркылуу өндүрүштү көтөрүү;

- экологиялык коопсуздукту камсыз кылуу;

- жакырчылыктын денгээлин кескин түрдө төмөндөтүү,

-бюджеттин киреше жагынын өсүшүн жергиликтүү салык төлөөчүлөрдүн базасын кенейтүү менен камсыздоо;

- коррупцияга каршы күрөштү күчөтүү;

-экономикалык потенциалды жогорулатуу менен айылдык округунун экономикасынын өсүү денгээлин сактап калуу;

I. Савай айыл өкмөтүнүн, кыскача баяндамасы

Савай айыл өкмөтү 10 дон ашуун ар кандай улуттан турган калкы 29055бар. 1996-жылы түзүлгөн. Савай айыл өкмөтү Кара-Суу районунун борбордук бөлүгүндө жайгашкан. Чыгышынан Өзбек Республикасы, түштүгүнөн Кара-Суу шаары, батышынан Өзбекстан Республикасы, түндүгүнөн Сары-Колот айыл өкмөтү менен чектешет. Айылдык өкмөтү 9 айылдан турат. Борбору - Кызыл-Шарк айылы. Савай айыл өкмөтү Ош - Кара-Суу түздүгү деңиз денгээлинен 760 м бийиктикте жайгашкан. Климаты континенттик, түзөң бөлүгүндө жайы ысык. Январдын орточо температурасы -4.3°Сдан (өрөөндөрүндө) -7,9°Сна чейин, жай айларында 18-30,°С. Жылдык жаан-чачыны 300-500мм. Айыл өкмөтүнүн аймагынан республикалар аралык Савай каналы өтөт. түзөң бөлүгүндө 603, тоо жагында күрөң топурак басымдуу. Айыл өкмөтү райондун калкынын 5,2 % же 29055 киши жашайт. Анын 57.5 % кыргыздар, 37,3 % өзбектер, 2 % дунгандар, 2,1 % тажиктер, 0,07 % башка улуттар. Калкынын 16,5% эмгек жашына чейинки, 58,8% эмгек жашындагылар, 24.7 % эмгек жашынан ъткъндър.

II. Савай айыл өкмөтүнүн артыкчылыктары

Айыл өкмөтүнүн экономикасынын негизин айыл чарба жана иштеп чыгаруучу өнөр жай түзөт. 2022-жылы Савай айыл аймагы боюнча 2256 га айдоо жерге айыл чарба өсүмдүктөрү эгилди жана анын ичинен 2234 га сугат жана 22 га кайракы жер. Жыйынтыгында талаачылык боюнча төмөндөгү айыл чарба эгиндери айдалып, андан толугу менен түшүм жыйналып алынды. Күздүк буудай 216 га айдалып, орточо түшүмдүүлүк 42 ц-га дүн тушум 907,2 тонна, Арпа 149 га тушум 25 ц-га тушум 372,5 тонна, Картошка 56 га тушум түшүмдүүлүк 940,0 тонна, Жашылча 256 га түшүмдүүлүк 4652 тонна, Бахча 60 га түшүмдүүлүк 115 тонна, Жүгөрү дан 439 га түшүмдүүлүк 3280 тонна, Куруч 80 га түшүмдүүлүк 197 тонна, Пахта 816 га түшүмдүүлүк 2980 тонна. Ал эми Таширов атындагы өндүрүштүк үрөөнчүлүк кооперативинде 2022-жыл ичинде 120 га жер аянты эгилген. Анын ичинен 60 га аянты күздүк буудай эгилип-283,2 тонна буудай, 20 га аянты күздүк арпа эгилии -62,0 тонна арпа, 3 га аянтына беде жана 37 га жерге пахта эгилип- 142,5 тонна пахта өндүрүлдү. Айыл өкмөтүнүн өнөр жай продукциясын кайра иштетүүчү ири ишканалардын катарына курутту кайра иштетүүчү “Алайкуу-Органикс” ЖЧКсы, Ташты кайра иштетүүчү «Ак-кен» ЖЧКсы, Жүгөрү таякчаларын чыгаруучу «777» ЖИ Эрмуратов Д. Кызыл-Шарк жана Кен-Сай айылдарындагы пескоблок чыгаруучу ишканалары кирет. Айылдык өкмөтүнүн автомобиль (автомобиль жолунун узундугу 14,8 км) өткөн. Анын аймагынан Ош-Жалал-Абад, Кара-Суу - Отуз-Адыр автомобиль жолдору жана Кара-Суу - Жалал-Абад темир жолдору өтөт. Айылдык өкмөтүнүн аймагында Кара-Суу базарынын күн чыгыш тарабындагы Жеке ишкер Эшматов М. базары 0,17 га жерде орун алган. базарда эл күнүмдүк керектөөчү товарларды сатуу, бир коомдук тамактануу, автоунаалар токтоочу жайы орун алган. Азыркы күндө базарда 80 ге жакын адам жумуш менен камсыз болгон.

III. Савай айыл өкмөтүнүн келечеги

Савай айыл өкмөтүкалкынын саны 29055, социалдык-экономикалык потенциалы жана соода тармагы, айыл чарбасы өнүгүү деңгээли боюнча Кара-Суу районунда алдынкы айыл өкмөттөрдүн бири. Савай айыл өкмөтүнү географиялык жактан жагымдуу жайгашуусу, өнүккөн инфраструктурасы, жаны технологиялардын негизинде өнөр жай ишканалардын, айыл чарбанын, транспорт жана байланыштын Чоң потенциалы, өнүккөн товар жүгүртүү, жеке ишкердик тармак инвестициялык салымдар үчүн кеңири мүмкүнчүлүктөрдү түзөт.

IV. Стратегиянын максаттары жана миссиясы

Савай айыл өкмөтүнүн өнүгүү стратегиясынын негизги максаты жарандардын жашоо денгээлин жана сапатын жогорулатууга, жашоого жана ден-соолукка жагымдуу айлана-чөйрө, биримдүү коом, элдин маданият жана адеп-ахлактык баалуулуктарын сактоо жана көбөйтүүгө, жарандык укуктарды коргоого, натыйжалуу демократиялык башкарууга багытталган жогорку жана сапаттуу натыйжаларга жетишүү. Өлкөбүздө жүрүп жаткан жаны экономикалык саясаттын негизинде жаны ишканаларды ачуу, иштеп жаткан ишканалардын материалдык-техникалык базасын чындоо, аларды кайрадан техникалык куралдануунун негизинде айылдык округдун экономикасын көтөрүү. Белгиленген негизги максаттарга жетишүү төмөнкү негизги иш чараларды жүзөгө ашыруу менен аткарылмакчы:

- жергиликтүү сырьёлук базаны жана экономикалык мүмкүнчүлүктөрдү пайдалануу менен өнөр жай тармагында жыл сайын 1,5-2 % кем эмес, айыл чарба тармагында 3-4% кем эмес өсүү темпине жетишуу менен райондун экономикасын туруктуу, динамикалуу өсүшүн камсыз кылуу,

- айыл өкмөтүнүн элинин эмгектик жана ишкердик мүмкүнчүлүктөрүн толук кандуу пайдаланышына шарт түзүү, Колдо бар эмгек ресурстарын эффективдүү пайдалануу;

- калктын кирешесинин көбөйүшү, аларга көрсөтүлүүчү социалдык кызматтардын түрүн көбөйтүү, калкка жагымдуу жашоо шарттарын тузуу;

Акыркы жылдардагы айыл өкмөтүнүн экономикасынын сезилээрлик өсүп жаткандыгына карабастан, айылдык округунун экономикасынын негизин түзгөн өндүрүш тармагы дагы эле туруксуз жана алсыз бойдон калууда. Айыл өкмөтүндө жакырчылыктын жалпы деңгээли төмөндөгөнүнө карабастан, калктын көпчүлүк бөлүгүнүн жашоо деңгээли төмөн бойдон калууда. Ошондуктан жогорудагы белгиленген иш чараларды толук түрдө ишке ашырылышы айыл өкмөттүн экономикасы жана калктын турмуш деңгээлинин жакшырышы үчүн да мааниси зор.

V. Учурдагы кырдаалды баалоо

Өнөр жайы

Бүгүнкү күндө Савай айылдык аймагында өнөр жай жана элге кызмат көрсөтүүчү ишканалар: 1- улуттук суусундуктарды чыгаруучу “Алайку-Органикс” 1-Ташты кайра иштетүүчү «Ак-кен» ЖЧКсы,1- Жүгөрү таякчаларын чыгаруучу «777» ЖИ Эрмуратов Д. 1-курулуш материалдарын сатуучу базар, машина оңдоочу жай,7-Автоунаа жуучу жай, 2-ак жуваз, 37-соода дүкөнү, 5-АЗС, 1-мал союулучу цех, 6-чайкана, 5-навай кана, 7-эт саткан дүкөн, 3-пахтаны кайра иштетүүчү цехи, 5- ашкана, 3-баня, 3-чачтарач кана, 1 ветсервис, 5-пескоблок чыгаруучу ишканасы, 1- пластик терезелерди чыгаруучу цех ишканалары иштеп, элди тейлеп жатат. Савай айыл өкмөтүндө өнөр жай ишканалары тарабынан 2022-жылдын 12 айынын жыйынтыгында өнөр жай продукцияларын чыгаруунун көлөмү 65409,5 мин. сомго жетип, 2021-жылдын тийиштүү мезгилине салыштырганда 18829,4 мин. сомго көбөйүп, физикалык көлөмүнүн өсүшү 140,4 пайызды түздү. Өнөр жай продукциясынын физикалык көлөмүүнүн өсүүсү айыл өкмөтүнүн аймагында жайгашкан бардык чарба жүргүзүүчү субьекттеринин эсебинен камсыз болду. Айыл өкмөтү боюнча 2022-жылдын 12 айында 1 жаңы өнөр жай ишканасы ишке киргизилген Кызыл-Шарк айылында жеке ишкер тарабынан тигүү цехи жана Кең-Сай айылында элге кызмат кылуучу чайхана ачылды. 2021-жылга салыштырмалуу жаны жумушчу орундарын түзүү бир топ жогоруларды жана бул ишканалардын өндүрүштүк көлөмүнүн өсүшү менен жергиликтүү бюджетке түшүүчү салыктын көлөмү көбөйгөн.

Айыл чарбасы

Айыл аймагыда 2712 жеке дыйкан жана фермер чарбалар анын ичинен Ынтымак айылында - 217, Савай айылында — 663, Кыдырша айылында — 343, Кызыл-Шарк айылында - 539, Курбан-Кара айылында - 184, Кескен-Жар айылында — 40, Октябрь айылында - 207, Кең-Сай айылында - 474, Султан-Абад айылында - 45. Ал эми жайыт жерлерди сарамжалдуу пайдалануу боюнча “Савай жайыт пайдалануучулар бирикмеси түзүлүп, иштер жүргүзүлүүдө. Учурда жайыт пайдалануу боюнча көзөмөлдөө жана түшүндүрүү иштери колго алынышы керек. Айыл өкмөтүнүн аймагындагы дыйкандарды сугат суу менен камсыз кылууда “Ынтымак жана Кыдырша” суу пайдалануучулар ассоциациялары иштеп келген болсо. 2022-жылдын 1-июлунан баштап «Савай сугат суу» муниципалдык ишканасы түзүлүп иштеп жатат. 2023-жылдындын 1-январына карата сугат сууга болгон төлөмдөр толук төлөнгөн. Элди Сугат суу менен камсыз кылуу боюнча Кара-Суу райондук суу чарба башкармалыгы менен келишим түзүлүп, суу акысын убагында төлөөгө аракеттер жүргүзүлүп «Савай сугат суу» МИ 268,9 мин сомдук суу алынып толугу менен төлөнгөн. «Савай таза суу» ИСКАКБнын жетекчилери айыл өкмөту менен тыгыз иштегендиктен таза сууга болгон тарифтик төлөмдөрдү төлөө жакшы жолго коюлган. Айылдарга таза сууну берүүнү уюштуруу айыл өкмөтү жакындан көмөк көрсөтүп келүүдө. Талаачылык боюнча төмөндөгү айыл чарба эгиндери айдалып, андан толугу менен түшүм жыйналып алынды. Күздүк буудай 216 га айдалып, орточо түшүмдүүлүк 42 ц-га дуң түшүм 907,2 тонна, Арпа 149 га түшүм 25 ц-га түшүм 372,5 тонна, Картошка 56 га түшүм түшүмдүүлүк 940,0 тонна, Жашылча 256 га түшүмдүүлүк 4652 тонна, Бахча 60 га түшүмдүүлүк 115 тонна, Жүгөрү дан 439 га түшүмдүүлүк 3280 тонна, Күрүч 80 га түшүмдүүлүк 197 тонна, Пахта 816 га түшүмдүүлүк 2980 тонна. Ал эми Таширов атындагы өндүрүштүк үрөөнчүлүк кооперативинде 2022-жыл ичинде 120 га жер аянты эгилген. Анын ичинен 60 га аянты күздүк буудай эгилип-283,2 тонна буудай, 20 га аянты күздүк арпа эгилии -62,0 тонна арпа, 3 га аянтына беде жана 37 га жерге пахта эгилип- 142,5 тонна пахта өндүрүлдү. Мамлекеттик азык-түлүк программасын ишке ашыруу багытында, Савай айылдык аймагынын Таширов атындагы өндүрүштүк үрөөнчүлүк кооперативи тарабынан дыйкандарга жакшы сорттогу буудай эгүү, өстүрүү, тамчылатып сугаруу, агротехникалык жумуштарды аткарууга карата семинар өткөрүлдү жана 2024-жылга айыл өкмөтүнүн дыйкандарын урук менен камсыз кылуу боюнча иш аракеттер алып барылууда.

- ФПСтин жерлерин арендага берүүдө Савай айыл өкмөтүнүн, жергиликтүү кеңешинин жер боюнча түзүлгөн комиссиясы аукциондорду жер-жеринде өткөрүшүп, конкурстун тартиби боюнча дыйкандарга эң жакшы түшүнүк берип жобого ылайык иштер алып барылды.

-Айылдык аймагында техникалар дыйкандардын талабына ылайык санда бар, алар жеке чарбаларында жана Таширов атындагы үрөнчүлүк чарбасында 2 даана Урсус маркасындагы, 1 даана Т-28 ОДН, 1 даана Т-28 жүк ташуучу, 2 даана Т-28 культиватор, 35 даана МТЗ-82-! тракторлору, 1 даана “Сампо”, 2 даана “Класс”,1| дана “Массей” үлгүсүндөгү комбайндары, 2 даана “Моор”, 1 даана Руминский, 1 даана плёнка астына эгүүчү жана 2 даана СТХ-4 үлгүсүндөгү дана эгүүчү техникалары жана 1 даана пахтаны жыйноочу 14В-2.4.А үлгүсүндөгү техникалар бар.

Негизги көрсөткүчтөр: Талаачылык тармагы

№

Аталышы

Өлчөм бирдиги

2022-ж

2023-ж

+-

1

Бардык дан

тонна

4709,5

4559,7

-149,8

2

Буудай

тонна

1121,7

907,2

-214,5

3

арпа

тонна

247,8

372,5

+124,7

4

жүгөрү

тонна

3340,0

3280,0

-60

5

күрүч

тонна

185,0

197,0

+12

6

картошка

тонна

1015,0

940,0

-75

7

пахта

тонна

2700,0

2980,0

+280

8

жашылча

тонна

3900,0

4652,0

+752

9

бахча

тонна

1210,0

1150,0

-60

Мал чарбасы

№

Аталышы

Өлчөм бирдиги

2022-ж

2023-ж

+-

1

Эт

тонна

1186,1

1191,1

+5

2

Сүт

тонна

5830,5

5926,8

96,3

3

Жумуртка

миң даана

1288,0

1289,0

+1,0

4

Жүн

тонна

31,2

27,7

-3,5

Стратегиялык максаттар

Айыл чарбасында жогорку сапаттагы тушумдуулугу жогору болгон айыл чарба өсүмдүктөрүнүн үрөнүн жайылтуу. Эң алдынкы агротехнологияны колдонуу менен топурактын составын жакшыртуу жана сапатын аныктоо. Савай айыл өкмөтүнүн аймагындагы жаңы конуштарды электр энергиясы менен камсыз кылууда айыл өкмөтүнүн бюджетинен ар жыл сайын акча каражаты бөлүнүп электр линиялары тартылып, трансформаторлор орнотулат. Электр энергияга болгон дебитордук карыздарды азайтуу максатында айылдарда түшүндүрүү иштери жүргүзүлүүдө. Айыл өкмөтүнүн аймагындагы мекеме-ишканалардын жана элдин электр энергиядан болгон карызын өндүрүүдө айыл өкмөтү тарабынан иш-чаралар иштелип чыгып бул иштер жакшы жолго коюлган. Айылдык округунун аймагындагы кароосуз калган трансформаторлор Кара-Суу райондук электр тармактары ишкансынын балансына өткөрүп берүү иштери жүрүп жатат. Транспорт

2023-жылдын жыйынтыгы менен берген маалыматынын негизинде:

№

Транспорт каражатынын түрү

Жалпы саны

Иштегени

Иштебегени

1.

Бардыгы

4256

4245

11

2.

Жеңил автоунаа

4093

4091

2

3.

Жүк ташуучу автоунаалар(Камаз)

72

69

3

4.

Жүргүнчү ташуучу унаалар(автобус)

17

16

1

5.

Трактор

67

65

2

6.

Комбайн

2

2

-

7.

Мотоциклдер

5

2

3

Капиталдык курулуш

2023-жылдын 12 айында капиталдык салымдын көлөмү 24950,0 миң сомго төмөндөгү иштер аткарылды.

Жергиликтүү бюджеттен:-

Айылдын аталышы

Обьектин аталышы жана кыскача маалымат

Обьекттин долбоорунун суммасы млн.сом

Савай айыл өкмөтүндөгү дренаждык каналдарды тазалоо

0,54

Кыдырша

№ 48 "Кыдырша" орто мектебине ашкана куруу

0,50

Октябрь

№ 47 "С.Аристанбеков" орто мектебине ашкана куруу.

0,50

Кызыл-Шарк

Коопсуздук видео көзөмөлүн сатып алуу жана орнотуу

0,8

Кызыл-Шарк

Кызыл-Шарк айылынын, Г.Гиясидинов көчөсүнө асфальт төшөө

2,50

Октябрь

ФАПга суу насосун орнотуу жана ондоп түзөө иштери

0,8

Кызыл-Шарк

Электр мамычаларына электр чубалгысын тартуу

0,30

Ынтымак

Ынтымак айылындагы дренаждарды тазалоо

0,30

Кыдырша

Суу лотокторун жана суу түтүктөрүн оңдоп түзөө.

0,10

Ынтымак

Чек ара заставасын имараттын жана жолдорун оңдоп түзөөдөн өткөрүү.

0,30

Мектептер

Акылдуу коңгуроо жана видео көзөмөл, кайтарым байланышы менен орнотуу.

0,50

Кен-Сай

ФАПты оңдоп түзөө

0,20

Курбан-Кара

Жарыктандыруу жана электр мамычаларын орнотуу, электр чубалгысын тартуу.

1,60

Октябрь

Суу түтүгүн оротуу жана көчө ачтырууга

0,12

Кызыл-Шарк

Китепканасын оңдоп түзөөдөн өткөрүү

0,15

Кызыл-Шарк

Административдик имаратын оңдоп түзөө жана электро монтаждоо

0,50

Савай

Стелла, панолорду оңдоп түзөөдөн өткөрүү.

0,20

Кен-Сай

Г.Айдаров көчөсүнө асфальт төшөө

3,60

Савай а.ө

Ынтымак, Савай, Кыдырша, Кызыл-Шарк айылдарынын топо чиймеси жана генпланын иштеп чыгуу.

7,30

Савай а.ө

Савай айыл өкмөтүнүн аймагындагы сугат суу каналдарын казып тазалоо.

0,50

Кызыл-Шарк

Административтик имаратына суу түтүгүн тартуу

0,20

Савай а.ө

Савай айыл өкмөтүнүн аймагындагы мектептердин жанына жол белгилерин орнотуу.

0,24

Савай

Савай айылына тротуар куруу

0,90

Савай а.ө

Орто мектептердин жылытуу системасына насос сатып алуу жана орнотуу.

0,30

Кызыл-Шарк

С.Нышанов жана Ю.Тургунов көчөлөрүнө асфальт төшөө

1,50

Кызыл-Шарк

Х.Таширов орто мектебинин карамагындагы балдар бакчасына жылытуу системасын орнотуу.

0,50

жыйынтыгы

2495,0

Инвестиция

Республикалык бюджеттен:-

Айылдын аталышы

Обьектин аталышы жана кыскача маалымат

Обьекттин долбоорунун суммасы млн.сом

Ынтымак

Спорт комплекс курулушу

27,2

Кен-Сай

Спорт залдын курулушу

32,5

Кызыл-Шарк

Х.Таширов атындагы орто метебин көмүр менен жылытуу системасына өткөрүү

8,0

жыйынтыгы

67,7

Эл аралык уюмдардан:-

Айылдын аталышы

Обьектин аталышы жана кыскача маалымат

Обьекттин долбоорунун суммасы млн.сом

Кыдырша

Айылдык ФАП как капиталдык оңдоп түзөөгө

2,38

Кызыл-Шарк

Айылдык ҮДТ на капиталдык оңдоп түзөөгө

3,13

Кызыл-Шарк

Айылга Балдар бакчасын курулушу

9,0

Кең-Сай

Кең-Сай орто мектебинин ашканасын инвентарь менен камсыз кылуу

0,466

Ынтымак

Ж.Турусбеков орто мектебинин ашканасын инвентарь менен камсыз кылуу

0,343

жыйынтыгы

15,319

Жеке ишкерлер тарабынан:-

Айылдын аталышы

Обьектин аталышы жана кыскача маалымат

Обьекттин долбоорунун суммасы млн.сом

Кызыл-Шарк

Тигуу цехи

1,2

Кең-Сай

«Латипжан ата» чайканасы

1,5

жыйынтыгы

2,7

Социалдык чөйрө Савай айыл аймагында 18 жашка чейин балдардын саны -11973 тү түзөт. Үй шартында окуган балдардын саны , жеңилдетилген программа менен окугандар - 216, атайын окуу жайында окугандар-184. Жарым жетим балдардын саны - 136, томолой жетим балдардын саны - 12, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын каттоосунда жер тилкесин алууга, турак жай салууга кезекте 39 бала турат. Айылдык аймагынан 12 тоголок жетим балага 2021-жылы депозит ачылып, 2021-жылы 60000, 20222-жылы 60 акча каражаты которулган. Жаңы жылга жана башка даталуу күндөргө жалпысы 50000 сомдук акчалай жана мектепке керектелүү буюмдар менен камсыздалды. Айыл өкмөтү боюнча аныкталган эмгек мигранттардын саны , алардын балдарынын саны-660. Араван районундагы А.Тургунов мектеп интернатына 2022-жылы турмуш шарты начар 3 окуучу бала жайгаштырылган. 2022-жылы камкордукка жана көзөмөлчүлүккө 4 үй бүлөгө 4 бала берилген. 2022-жылы турмуштун оор кырдаалына кабылган 12 үй-бүлөгө жекече иштөө планы түзүлсө, 18 балага жекече коргоо планы түзүлүп иш алынып барылууда. 2022-жылы 1- топтогу 82 майыптарга – 246000 сом көмүр алуу үчүн акчалай материалдык жардам берилди. Дары дармек алуу үчүн 1000 сомдон 1-2-3 топтогу майыптарга 244700 сом акча каражаты берилди. Аз камсыз богон 100 үй-бүлөлөргө 375000 сом акча каражаты берилди. Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 15-июлундагы № 385 “Социалдык контракттын негизинде социалдык жардам берүү жөнүндөгү” токтомун, Кыргыз Республикасынын Эмгек, социалдык камсыздоо жана миграция министрлигинин 2022-жылдын 29-июлундагы №110 “Социалдык контракттын негизинде социалдык жардам көрсөтүү жөнүндө Жобону ишке ашыруу боюнча” жер-жерлерде социалдык контракттын негизинде социалдык жардам берүү боюнча иш алып барылууда. Убактылуу комиссиянын оң чечимин алган, б.а. жактырылган үй-бүлөлөрдүн бизнес-долбоорлорун ишке ашыруу үчүн район боюнча 2 үй-бүлөдөн арыздарды кабыл алып, үй-бүлөлөргө социалдык жардам акчалары 100 000 сом өлчөмүндө банктар аркылуу мал чарбачылыгын өнүктүрүү ишетрине берилди. Жакырчылыктын деңгээли кожолук санына карата толтурулган социалдык паспорттордун саны 864 түзөт. Айыл өкмөтү боюнча 80-90 жашка чейинки жарандардын саны -127, 90-100 жашка чейинки -18 адам бар, баатыр энелердин саны -110. 2022-жыл айыл аймагынын 439 керектөөчүгө Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2010-жылдын 2-апрелиндеги №206 токтомунун негизинде 50% дык электр энергияга кошумча компенсация төлөнөт. 2022-жылдын сентябрь айына карата «Үй бүлөгө көмөк» мамлекеттик жөлөк пул алуучулардын саны жалпы саны 439 үй-бүлө же 1469 бала. Айыл өкмөтү боюнча пенсионерлердин саны 2859 , анын ичине почта аркылуу 1044 жаран пенсия алат. 1-декабрь майыптар күнүнө айыл аймагынын 35 майыптыгы бар балдар үчүн Ош шаарында иш-чара уюштурулду. Айыл аймагындагы 1 топтогу 15 жаран райондук “Газпром ден-соолукту чыңдоо борборуна” иш-чарага катышуусу уюштурулду. Жалпысы майыптар күнүнө 100000 сом акча каражаты сарпталды. 2022-жылы айыл аймагындагы 50 жарты жетим балага жаңы жылдык белектер уюштурулду.

Саламаттыкты сактоо тармагы

Савай айыл өкмөтүндө жалпы дарыгердик практикалык борборунда (ЖДПБ) 122 медкызматкер эмгектенет. Алардын ичинен дарыгерлер- 8, орто медкызматкерлер-39, орто билимдүү тиш дарыгерлери-3, башкалар- 11. 2022-жылы :Таширов ҮДТ жана Кыдырша фельдшердик акушредик пунктунда 2022-жылдын ичинде АРИС программасы боюнча капиталдык оңдоо иштери, калган фельдредик косметикалык ремонт аткарылды. как Калктын жашоосунун жана саламаттыгынын сапатын жакшыртуу максатында Таширов жана Савай ҮДТ тарабынан жалпысы 2022-жылы 11799 жараны кабыл алды. Анын ичинен оорулусу 8858 жаран. 2022-жылы 814 кош бойлуу көзөмөлгө алынды. 2022-жылы энелердин жана балдардын өлүмү катталган жок. Айыл өкмөтү боюнча 54 ВИЧ оорулуу катталган , анын ичинен 26 чоңдор. Савай айыл аймагы боюнча 2022-жыл ичи Кургак учук” оорусу менен 82 учур катталып, (14 учур жаңы табылган). Айыл өкмөтү тарабынан кургак учук оорусу менен ооруган жарандарга каралган 80 жаранга 80000 акча каражаты төлөнүп берилди. Эмдөөлөрдү жүрүшү : Таши ров жана Савай ҮДТ :1 жашка чейинки балдар 98 пайыз, 2 жаш балдарга 99,6 пайыз, 6 жашка чейин 95,8 пайыз, 16 жашка чейин 100 пайыз эмдөө жүргүзүлдү.

VI. Савай айыл өкмөтүнүн күчтүү жана чабал тараптары

Күчтүү тараптары

Чабал тараптары

Савай айыл өкмөтүнүн географиялык жактан ынгайлуу жайгашышы, Өзбек Республикасы менен чектешкендиги, Ош шаарына, аэропортко жана темир жол станциясына жакындыгы.

Айыл өкмөтүнүн экономикасынын реалдуу секторундагы негизги фонддорунун өтө эскилиги, өнөр жай тармагы начар өнүгүп жаткандыгы.

Кайрак жерлерди өздөштүрүүгө ынгайлуу.

Ташылып келинген минералдык жер семирткичтердин баасынын кымбаттуулугу

Айыл өкмөтүнүн аймагында пахта жана башка айыл чарба өсүмдүкөрүн өстүрүүгө ынгайлуу.

Айыл чарба техникаларынын эскилиги, жаны техника менен дыйкандарды камсыздоонун начардыгы жана баасынын өтө эле кымбаттуулугу

VII.Айыл өкмөтүнүн мүмкүнчүлүктөрү жана коркунучтар

Мүмкүнчүлүктөр

Коркунучтар

Айыл чарба продукцияларын кайра иштетуучу чакан ишканаларды, цехтерди куруу менен (айран, каймак, творог, сок ширесин, йогурт ж.б.) айыл өкмөтүнүн калкын кошумча жумуш менен камсыздаса болот.

Айыл өкмөтүнүн аймагындагы Кызыл-Шарк, Кыдырша жана Курбан-Кара айылдарынын жер алдындагы суунун келему кетерулуп, айдоо аянттар жараксыз болуп калууда.

Жеке ишкерлер жана чет элдик инвесторлордун колдоосу менен чакан ишканаларды куруп баштаса калк жумуш менен камсыз болуп айыл өкмөтүнүн экономикасы көтөрүлөт.

Саясый кучтердун таасиринде жаштар экстремисттик ДИНИЙ агымдарга кирип кетуу коркунучу бар.

Айылдарда чарба продукцияларын өндүрүүчү парниктерди көбөйтүүгө ынгайлуу

Өндүрүлгөн товарды сатуу мүмкүнчүлүгү болгондугунан тигүү цехтерин көбөйтсө болот.

VIII.Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028-жылдарга социалдык-экономикалык орто мөөнөттөгү өнүгүүсүнүн болжолу Финансы-бюджеттик саясат

Бюджеттин киреше бөлүгүнүн өсүшүнө жана чыгаша бөлүгүнүн сапаттуу аткарылышы үчүн:

- салыктарды толук топтоону камсыздоо максатында салык боюнча мыйзамдардын колдонулушуна көзөмөлдү күчөтүү;

- салыктын түрлөрү боюнча аткарылбай калган салыктарды 100,0 пайызга аткарууну камсыз кылуу;

- кошумча кирешелерди табуу. Айрыкча айылдарда уюшулган жана уюшулбаган базарлардагы соода орундарын, соода түйүндөрүн, автоунааларды токтотуучу жайларды, жүргүнчү ташуучу жана башка кызмат көрсөтүү боюнча түйүндөрүн тактоо жана аларды патент менен толук камсыздоо, өндүрүш ишканаларынан салыктарын толук өндүрүү;

- кайра бөлүштүрүү фондусунун жерлеринен пайдалангандыгы үчүн ижара акыларынын карыздарын толук өндүрүү;

-салык инспекторлорунун жоопкерчиликтерин көтөрүү; Төмөнкү денгээлдеги бюджеттердин киреше бөлүгүн чындоо максатында жер салыгынын ставкасын жогорулатуу керек. Бул болсо жер сыяктуу активди пайдасыз кармап туруудан арылтып, аны пайдаланып, же продукция өндүргөн кишиге берүүгө аргасыз кылат.

Экономикалык саясат

Савай айыл өкмөтү туруктуу экономикалык өсүшкө жана рынок экономикасынын натыйжалуу иштешине жетишүүгө комплекстүү аракеттерди жүргүзүп келет. Бул адам, жаратылыш, материалдык жана финансылык ресурстарды жакшылап, адилет тескөөгө жакырчылыкты кыйла кыскартууга шарт түзөт. Туруктуу экономикага жетишүү үчүн анын негизи болгон макроэкономикалык туруктуулукка жетишибиз шарт, 2023-2027 жылдары айыл өкмөтүнүн деңгээлинде чыныгы (реалдуу) сектордун өсүшүн 107-110 пайыздарга чейин өсүшүн камсыз кылуу милдети турат. Ал үчүн: -биринчи кезекте бардык экономикалык тармактардын өсүүсүнө тоскоолдук болуп жаткан себептерин үйрөнүп чыгуу жана аны четтетүү милдети турат; -экинчи кезекте ырааттуу түрдө инвестиция саясатын жакшыртуу зарыл, айрыкча түз инвестициянын тартылышы максатка ылайык болот; -үчүнчү кезекте ар бир тармакты жетектегендердин жоопкерчилигин күчөтүү талапка ылайык; -төртүнчү кезекте тышкы саясатты жакшыртуу зарыл. Экспорттук товарлардын көлөмүн ашыруу менен ар бир экспортко даярдалган товар (продукция) эл аралык стандартка туура келүүсү абзел. 2023-2027-жылдар ичинде элибиздин турмуш денгээлин жакшыртуу, бакубат жашоосун камсыз кылуу үчүн социалдык жактан даректүү коргоо системасын өнүктүрүү, жаны жумуш орундарын түзүү, өндүрүш жамааттарындагы эмгек мамилелерин оптималдаштыруу зарыл. Жаны экономикалык саясатта регионалдык саясатты ишке ашырууга өзгөчө көңүл буруу зарыл. Жер-жерлерде өнүгүү болмоюнча өлкөнүн өнүгүүсү мүмкүн эмес. Өнүгүү маселесиндеги тармактар жана секторлор боюнча гана долбоорлорду приоритеттештирүү менен чектелүү туура эмес. Ар бир долбоор конкреттуу маселени чечсе, долбоорлорду комплекстүү ишке ашыруу бүтүндөй региондорду жандандырууга шарт түзүүгө тийиш. Ошондой эле заманбап башкаруу механизмин өздөштүрүү учурдун талабы болуп жатат. Өнөр-жайы боюнча 2023-2027-жылдары өнөр-жайдын өсүү темпи орточо жылына 2-5 пайыздардан кем эмес өстүрүлөт. Ал үчүн:

- биринчи кезекте, өнөр-жай тармагынын негизги приоритети болгон кайра иштетүү өнөр-жай ишканалардын санын көбөйтүү менен анын сапат жагына көңүл бурулат. Эң негизгиси экспортко кетүүчү продукциялардын чыгарылышы ушул кайра иштетүүчү өнөр-жай ишканаларына байланыштуу.

Экономиканы көтөрүүнүн да негизги индикатору болуп экспорт болуп эсептелет. Ошондуктан экспортко ылайык таштырылган кайра иштетүү өнөр-жай ишканаларын ачуу жана токтоп турган ишканаларды кайра ишке түшүрүү бүгүнкү күндүн талабы. Төрт жылдын аралыгында бир топ ишканаларды ачуу жагы каралып, аларга ички жана тышкы инвестиция тартууну камсыздап, токтоп турган ишканаларды кайра ишке түшүрүү жолу менен өндүрүштү көтөрүүсү каралууда. 2023-2027-жылдары чакан жана орто бизнестеги ишканаларды көбөйтүшүбүз керек. Анткени жаёыдан ачыла турган ишканалардын бардыгы кичи жана орто бизнестеги ишканаларга кирет. Бул багытта туура саясат алып барып, жеке ишкерлер менен тыгыз байланышта болуп, жакындан иштөө керектигин турмуш өзү талап кылууда. 2023-2027-жылдары экспортко багытталган продукциялардын сапатын жакшыртуу менен анын көлөмүн көбөйтүү милдети бир эле ишканаларга таандык эмес экенин, ар бирибиз билишибиз керек. Бул багытта экспорттук продукциялардын (товарларды) чыгаруучу ишканаларга бардык жактан колдоо көрсөтүү менен тиешелүү шарттарды түзүшүбүз абзел. Биздин айыл өкмөт негизинен экспортко кетүүчү пахта буласы, консерваланган жана кургатылган жашылча, мөмө жемиштер эсептелинет. Бул багытта бизнес пландарды түзүү, чет өлкөлөр менен айрыкча Россия менен тыгыз иштөө максатка ылайыктуу. Айыл чарбасы боюнча Савай айыл өкмөтү, агрардык болуп эсептелет. Айыл өкмөтүнүн экономикасынын негизин айыл чарба тармагы түзөт. 2023-2027-жылдары айыл чарбасынын чыныгы өсүүсү 110 пайызга көтөрүлөт. Ал негизинен төмөнкү индикаторлордун эсебинен жүргүзүлөт.

- Кылкандуу дан эгиндеринин түшүмдүүлүгүн жогорулатуу боюнча 2022-жылы түшүмдүүлүк 42,0 ц-га болсо, 2023-жылга 43 ц-га күтүлүүдө.

- алыскы жана жакынкы жайыттарды кенейтүү жана үнөмдүү пайдалануу;

-айыл чарба тармагын өнүктүрүүдөгу белгиленген максаттарга жетүү үчүн негизги приоритетүү багыттар болуп:

- айыл чарба кооперативдерин түзүү;

- айдоо аянттарын которуп айдоо;

-Таширов атындагы урөөн чарбанын жоопкерчилигин көтөрүү, дыйкандарды жогорку сапаттагы урөөн менен камсыздоо;

- сугат жана ирригациялык системаларды жакшыртуу;

- айыл чарба продукцияларынын сапатын жогорулатуу;

- айыл чарба продукцияларын өндүрүүчү парниктерди көбөйтүү;

-кайра иштетүүчү өнөр-жайын, айыл чарба сырьёсу менен камсыздоо жана калктын азык- түлүк товарларынын зарыл болгон көлөмүн көтөрүү; -дыйкандарды женилдетилген акча жана техникалык кредиттер менен камсыз кылуу; -мал жандыктарынын жугуштуу ооруларынын алдын алуу, ветеринардык-эпизотикалык жумуштарды өз убагында жүргүзүү, вакциналар менен керектүү өлчөмдө камсыздоо; -айылдарда зооветеринардык сервистердин ишин жакшыртуу, малдардын асылдуулугун жакшыртууга шарт түзүү.

Капиталдык салым жана курулуш

Капиталдык курулушсуз айылдарды өнүктүрүү, же жаңылоо мүмкүн эмес. Акыркы жылдарда айылдарда архитектуралык тартипте салынып жаткан жеке үйлөр, айылдардын көркүнө көрк кошууда. Айрыкча эки кабаттуу үйлөрдөн салынышы элдин жашоо турмушунун жакшырып бараткандыгын далилдейт. Инвесторлордун жардамы менен көп кабаттуу үйлөрдү куруу зарыл.

Инвестиция

Чет өлкөлүк инвестицияларды тартуу айылдык округунун социалдык-экономикалык жактан өнүгүшүнө чоң таасир берери анык. Эл аралык иштиктүү кенештин форумдарында жолугушкан чет өлкөлүк бизнесмендер, биздин экономикалык проблемаларды чечүү менен айыл өкмөтүнүн социалдык саясий туруктуулугуна түрткү берет. Өндүрүштү өнүктүрүү максатында бизнес-пландар даярдальш, эл аралык форумдарда чет өлкөлүк инвесторлорго сунуштоо керек.

IX. Анализ жана баалоо

Алынган оперативдүү маалыматтардын негизинде пайдаланылбай калган резервдерди ишке киргизүү жана керектүү чараларды кабыл алуу. Ар бир кварталдын жыйынтыгы менен 2023-2027-жылдарга айылдык округунун өнүгүү стратегиясы боюнча атайын комиссияга айыл өкмөтүнүн экономикасынын өнүгүүсү жана инвестиция тартуунун көлөмдөрү боюнча маалымат даярдоо. Ар бир тармактар боюнча негизги көрсөткүчтөрдү статистикалык отчетко киргизүү. Бул программанын аткарылышына коомдук жана мамлекеттик эмес уюмдарды тартуу менен коюлган максаттарга жетүү. Инвестициялык проектилердин сөзсүз аткарылышын камсыз кылуу, инвестициялык проектилерди аткаруунун каржы булактары негизинен чет элдик инвестицияларды тартуу менен, ошондой эле жеке ишкерлердин каражаттарынын, республикалык жана жергиликтуу бюджеттеринин эсебинен болот. Бул программанын аткарылышынын натыйжасында айыл өкмөтүнүн экономикасы жогорулап өнөр жай продукцияларынын өндүрүлүшүн көлөмү көбөйөт, калкты тейлөө жакшырат, айыл чарбасында сугат айдоолор толук пайдаланылып талаачылык өсүмдүктөрүнүн түшүмдүүлүгү жогорулайт, мал чарбасынан алынуучу продукцияларынын өндүрүлүшүнүн көлөмү көбөйөт, билим берүү тармагында окуучуларга жакшы шарттар түзүлөт, калк таза суу менен камсыз болуп ден соолугу чың болот.

X. Корутунду

Жыйынтыктап айтканда айыл өкмөтүнүн социалдык-экономикалык артыкчылыктарын, материалдык-сырьёлук базасын, географиялык өзгөчөлүктөрүн эске алуу менен төмөндөгү тармактарга артыкчылык берүү максатка ылайыктуу деп эсептесе болот.

1. Айыл чарбасы- өндүрүштүк, сервистик жана башка кооперативдерди өнүктүрүү, тармакка азыркы илимдин жетишкендиктерин жана алдынкы тажрыйбаларды жайылтуу.

2. Кайра иштетүү өнөр жайы, мал чарба жана талаачылыкты өнүктүрүү, айыл чарба продукцияларын өндүрүүчү парниктерди көбөйтүү, кайра иштетүүчү цехтерди куруу, иштеп жаткан ишканалардын негизги каражаттарын жанылоо.

3. Кызмат көрсөтүү жогоруда айтылгандай айыл өкмөтүнүн аймагынан өтүүчү борбордук автожолунун жээгине мезгил талабына жооп беруучу сервисттик кызмат көрсөтүүлөрдү өнүктүрүүгө, жаңы соода точкаларын, кафе, ресторан, техникалык тейлөө станцияларын курууга мүмкүнчүлүк берет.

Айыл өкмөтүнүн экономикасынын бүгүнкү күндөгү абалын, келечектеги экономикалык потенциялын, жогоруда белгилеп өткөн экономикалык артыкчылыктарын эске алуу менен айыл өкмөтүнүн мындан ары да социалдык-экономикалык өнүгүүгө перспективдүү шарттар бар деп айтууга болот.

XI.Савай айыл өкмөтүндөгү көйгөйлүү маселелер

1. Ишканалардын жоопкерчилигин көтөрүү зарыл. Себеби кептеген ишканалар көмүскөдө иштешүүдө. Иштеген иштеринин көлөмүн жашырууда, же азайтып беришүүдө, айыл өкмөтү өндүрүшкү тикеден-тике жооп бергенине карабастан чара көрүү жагынын механизми мыйзамда каралбагандыктан тартипке чакыруу кыйынчылыкты туудурууда. Натыйжада, алынган мониторингдер реалдуу эмес. Таза экономика болуу үчүн таза ишкана болуусу зарыл. Алардын жүргүзгөн иштери толук отчётко чагылдырылышы керек, иш жүзүндө андай болбой келүүдө.

2. Кыдырша, Кызыл-Шарк жана Курбан-Кара айылдарында жер асты суулары көтөрүлүп, айыл чарба жерлерин жараксыз абалга келтирүүдө.

3.Кен-Сай жана Ынтымак айылындарына Республикалык бюджеттен спорт комплекс курулушу пландалып, курулуш иштери башталбай турат.

XII.Савай айыл өкмөтүнүн социалдык-экономикалык өнүгүүсүнүн болжолдуу көрсөткүчтөрү

Экономикалык көрсөткүчтөр

2022-ж

2023-ж

2024-ж

2025-ж

2026-ж

2027-ж

факт

болжол

болжол

болжол

болжол

болжол

1.Талаачылык:буудай,арпа(тн)

12797,0

12800

12850

12900

12950

13000

2. Мал чарбасы

анын ичинен

Эт

1191,1

1192,0

1193,0

1194,0

1195,0

1196,0

сут (тн)

5926,8

5927,0

5927,2

5927,4

5927,6

5927,8

Жумуртка (миң даана)

1289,0

1289,0

1290,0

1291,0

1292,0

1293,0

Жүн (цн)

27,7

27,8

27,9

28,0

29,0

30,0

3.Өнөр жайы (млн. сом)

65,4

66,0

66,5

67,0

68,0

69,0

Өсүү темпи %

188,3

100,9

100,8

100,8

101,5

101,5

Негизги капиталга келген инвестиция(млн.сом)

28855,2

28856,0

28857,2

28858,0

28859,0

28860,0

XIII. Савай айыл өкмөтүнүн 2024-2028 -жылдарга карата түзүлгөн өнүгүү программасынын иш чаралары

№

Иш чаралар

Иш чаралар аткаруучулар

Аткаруу мөөнөтү

Күтүлүүчү жыйынтыктар

Өнөр жайы

1.

Савай айыл өкмөтүнүн аймагында кичи жана орто бизнес субьектилеринин ишмердүүлүгүн стабилдүү өнүктүрүү, жогорулатуу үчүн туруктуу жагымдуу шарт түзүүнү камсыз кылуу.

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Ишкерлердин ишмердүүлүгү жогорулайт, кичи ишканалардын иштөөсүнө шарт түзүлөт.

2.

Жергиликтуу сырьёлорду жана экономикалык потенциалды толук иштетүү менен экономикалык өсүштү камсыз кылуу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Дыйкан-фермердик чарбалар өндүргөн продукцияны жогорку баада сатуу мүмкүнчүлүгү пайда болот

3.

Иштеп жаткан ишканаларды жаёы технологиялардын жардамы менен өзгөртүү,товарлардын сапатын көтөрүү

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Чыгарылып жаткан товарлардын өтүмдүүлүгү жогорулайт

4.

Токтоп турган ишканаларды жандандыруу, инвесторлорду тартуу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Өндүрүш өнүгөт,жаңы жумуш орундары түзүлөт

5.

Өнөр жай ишканаларынын чыгарылган продукцияларынын көлөмүн 10% га жогорулатуу.

Айыл өкмөтү, орто жана кичи ишканалар

2024-2028

Элдин керектүү продукциялар менен камсыз болушу жогорулайт.

6.

Тигүүчү өнөр жай тармактарын өнүктүрүү үчүн шарт түзүү, кичи тигүү цехтерин ачуу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Кыз-келиндер жумуш менен камсыз болушат

Айыл чарбасын жана кайра иштетүү өнөр жай өнүктүрүү

1.

Ветеринарияны өнүктүрүү жана малдардын ар кандай ооруларына каршы күрөшүүнүү күчөтүү

Айыл өкмөтү жана ветеринар кызматкерлери

2024-2028

Ар кандай малдардын ооруларын алдын алуу жана мал чарбасынын өнүгүшүнө ыңгайлуу шарттар түзүлөт

2.

Майда чарба субьектилерин айыл чарба кооперативдерине бириктируу

Айыл өкмөтү, чарба субьектилери

2024-2028

Айыл чарба азык- түлүгүнүн дүң өндүрүлүүсү көбөйөт

3.

Суу системасынын жана суу курулуштарынын эффективдүүлүгүн жогорулатуу боюнча долбоорлорду ишке ашыруу.

Айыл өкмөтү, чарба субьектилери,суу чарба башкармасы

2024-2028

Суу барбаган жерлерге суу барат жана элге жерди иштетүү үчүн ынгайлуу шарттар түзүлөт.

4.

Сапаттуу айыл чарба өсүмдүктөрүн үрөнүн даярдап дыйкан-фермердик чарбаларга сунуштоо.

Айыл өкмөтө, Таширов атындагы үрөнчүлүк кооперативи

2024-2028

Дыйкан-фермердик чарбалар сапаттуу үрөн менен камсыздалып, түшүмдүүлүк жогорулайт

5.

Түшүмдүн өндүрүмдүүлүгүн максималдуу түрдө жогорулатуу

Айыл өкмөтү, чарба субьектилери

2024-2028

Айыл чарба продукциясынын өндүрүмдүүлүгү жогорулайт

6.

Айыл чарба продукцияларын өндүрүүчү парниктерди көбөйтүү

Айыл өкмөтү, ишкерлер,эл аралык уюмдар

2024-2028

Калкты айыл чарба продукциялары менен камсыздоо

7.

Айыл чарба продукцияларын кайра иштетүүнү өнүктүрүү максатында Ата-Мекендик жана чет элдик инвестицияларды тартуу.

Айыл өкмөтү, чарба субьектилери

2024-2028

Айыл чарба продукциясынын дүң өндүрүлүүсү көбөйөт.

8.

Жергиликтүү ишкерлердин жана инвестициянын эсебинен айыл чарба продукцияларын кайра иштетүү боюнча кичи-цехтердин курулушуна көмөктөшүү

Айыл өкмөтү, чарба субьектилери, жеке ишкерлер

2024-2028

Иш орундары өсөт жана продукциялардын сапаты жогорулайт

9.

Мал союучу кушканаларды легалдаштыруу жана ал жердеги шарттардын санитардык абалын жакшыртуу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар, вет.сервис

2024-2028

Эл сапаттуу эт менен камсыз болот жана, кошумча каражаттардын түшүшү көбөйөт

Курулуш

1.

Турак жай курулушуна жеке инвестицияларды эффективдуу тартуу менен турак жай Көйгөйлөрүн чечүү

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Жеке инвестицянын көлөмү өсөт

Транспорт жана байланыш

1.

Жалпы колдонуудагы унаа жана жее жолдорду ремонттоо жана аларды такай көзөмөлдөө

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

Жыл сайын

Жолдордун абалы жакшырат. Жашоо үчүн ынгайлуу шарттар түзүлөт.

2.

Кең-Сай айылынын К.Айдаров көчөсүнө

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Жолдордун оңдолушу

Мектептик билим беруу

1.

Билим берүү мекемелеринин жана обьектилерин куруу жана ондоо уюмдар санын көбөйтүү

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер-уюмдар

2024-2028

Билим сапатын жогорулатуу, жаны окуучулук орундарынын санын көбөйтүү

2.

Сапаттуу билимге жетуу үчүн шарттарды түзүү материалдык техникалык базасын чындоо

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Компьютердик техника, керсетме куралдар, китеп менен камсыз кылуу

3.

Мектеп окуучуларынын арасындагы кылмыштуулукту жоюу максатында атайын иш-чараларды аткаруу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Жаштар арасындагы кылмыштуулук азаят.

Саламаттык сактоо тармагында

1.

Медициналык кызматкерлердин иштерин активдештируу

Айыл өкмөтү,ҮДТ

Ар дайым

Атуулдардын ден солугун чыңдоого үйрөтүү, ар түрдүү жугуштуу оорулар жөнүндө калк арасында санитардык агартуу иштерин күчөтүү

Укук коргоо тармагы

2.

Коомдук коопсуздукту камсыздоо укуктук тартипти сактоо, кылмыштуулуктун денгээлин түшүрүү

Участкалык милициянын кызматкерлери, аксакалдар соту

2024-2028

Калктын коопсуздугун сактоо

Эмгек миграциясы жана иш менен камсыздоо

1.

Калктын жумуш менен камсыз кылуу денгээлин коомдук акы төлөө маселелери жумуштарын уюштуруу менен жогорулатуу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Калктын жумуш орду, эмгек базары маселелери боюнча билдирүүлър менен камсыз болуу денгелин жогорулатуу

2.

Жаңы жумуш орундарын түзүү жумушка жайгашкан атуулдардын санын көбөйтүү

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Жумушсуздардын саны кыскартылат

3.

Эмгек рыногу маселесинде калктын маалыматтуулугун жогорулатуу боюнча иш-чараларды уюштуруу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Калктын маданияттуулугун жогорулатуу

4.

Жаштар үчүн бизнес- инкубаторлорду түзүү менен кесипке үйрөтүү, жумуш менен камсыз кылуу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Жумушсуз жаштардын саны азаят

Маданият тармагында

1.

Маданиятты өнүктүрүү боюнча конкурстарды өткөрүү

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Дүйнөлүк маданият алкагында Кыргызстанды интеграциялоо

2.

Маданият мекемелерин курууну жана капиталдык ремонттон өткөрүүнү тиешелүү каражаттардын жана эл аралык уюмдардын колдоосу менен ишке ашыруу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Чыгармачыл ишмерлер үчүн тийиштүү

Дене тарбия, спортту өнүктүрүү жана жаштар саясаты

1.

Дене тарбия жана спортту өнүктүрүү, спорттук мекемелер комплекстерди, аянттарды жана башкаларды куруу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Материалдык-техникалык базасын чыңдоо

2.

Калк арасында чын ден-соолукта жашоо образын үгүттөөнү күчөтүү

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Ден соолукта жашоону жакшыртуу

3.

Айылдык округдарда жаштар борборлорун түзүү, семинар, конкурстарды, КВН, дебаттарды уюштуруу менен алардын интелектуалдык денгээлин, билимин жогорулатуу,өлкөнүн өнүгүүсүнө өз салымдарын коштуруу.

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Жаштар арасында кылмыштуулук азаят

Экологиялык коопсуздукту камсыздоо.

1.

Экологиялык абалды жакшыртуу максатында иш чараларды иштеп чыгуу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Экологиялык абалдын жакшырышы

2.

Экологияга зыяндарды алып келуучу факторлор менен такай иш алып баруу

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Экологиялык булганычтарды алдын алуу.

3.

Экологияны коргоо боюнча ар кандай массалык маалымат иштерин жүргүзүү жана семинар- тренингдерди өткөрүү.

Айыл өкмөтү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Экология боюнча билимдерди жогорулатуу.

Өзгөчө кырдаалдар боюнча иш чаралар .

1.

Жалпы элдин арасында өзгөчө кырдаалдар учурундагы боюнча түшүндүрүү иштерин жүргүзүү жана бул боюнча чет элдик уюмдар менен иш алып баруу

Айыл өкмөү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Ар кандай өзгөчө кырдаалдарга элдин даяр болушу жана ал боюнча сабаттулугунун жогорулашы.

2.

Ар кандай кырсыктарга каршы иш чараларды иштеп чыгуу.

Айыл өкмөү тиешелүү мекемелер

2024-2028

Элдин маалыматтар менен камсыз болушу

Савай айыл аймагынын 2024-2026-жылга карата болжолдонгон жергиликтүү бюджетинин өлчөмү

элемент

Киреше булактарынын аталышы

2 024

2 025

2 026,0

Факт

Жалпы бюджеттик кирешелер+ атайын каражаттар жана тендештирүүлүчү грант

41 810,5

44 486,3

47 257,4

1

Кирешелер

32 937,1

35 612,9

38 384,0

11

Салыктан түшкөн кирешелер

26 231,2

28 968,9

31 740,9

111

Кирешеден жана пайдадан алынуучу салыктар

22 182,0

24 088,0

26 860,0

11111100

Салык агенттери тарабынан төлөнүүчү киреше салыгы

16 574,0

18 480,0

21 252,0

11111200

Декларация боюнча киреше салыгы

1112

Өзгөчө режимдеги салыктар

5 608,0

5 608,0

5 608,0

11121100

Кичи бизнес ишканалары үчүн бирдиктүү салык

11122

Патентке негизделген салык

1 240,0

1 240,0

1 240,0

11122100

Милдеттүү патенттин негизиндеги салык

0,0

11122200

Ыктыярдуу патенттин негизиндеги салык

1 240,0

1 240,0

1 240,0

11128

Өзгөчө режимдеги соода зонасында иш-аракетке салык

4 368,0

0,0

0,0

11128100

Өзгөчө режимдеги соода зонасында иш-аракетке салык

4 368,0

0,0

0,0

113

Мүлк салыгы

4 023,2

4 854,9

4 854,9

1131

Ишмердүүлүк максатында пайдалануучу мүлк салыгы

3 216,2

3 216,2

3 216,2

11311

Кыймылсыз мүлк салыгы

836,0

836,0

836,0

11311100

Ишмердүүлүк максатында пайдалануучу мүлк салыгы 1 тайпа

11311200

2-топтогу ишкердик иши үчүн пайдаланылган кыймылсыз мүлккө салык

836,0

836,0

836,0

11311300

3-топтогу ишкердик иши үчүн пайдаланылган кыймылсыз мүлккө салык

11312

Кыймылдуу мүлк салыгы

2 380,2

2 380,2

2 380,2

113121

Кыймылдуу мүлк салыгы

2 380,2

2 380,2

2 380,2

11312100

Юридикалык жактардын транспорттук каражаттарына салык

3,2

3,2

3,2

11312200

Жеке жактардын транспорттук каражаттарына салык

2 377,0

2 377,0

2 377,0

1132

Жер салыгы

807,0

1 638,7

1 638,7

11321

Жер салыгы

807,0

1 638,7

1 638,7

11321100

Короо жанындагы жана дачалык жер участокторун пайдалануу үчүн жер салыгы

257,0

257,0

257,0

11321200

Айыл чарбасына жарактуу жерлерди пайдалангандыгы үчүн жер салыгы

0,0

831,7

831,7

11321300

Калктуу конуштардын жерлерин жана айыл чарба багытында эмес жерлерди пайдалангандыгы үчүн жер салыгы

550,0

550,0

550,0

114

Товарларга жана кызмат көрсөтүүлөргө салыктар

26,0

26,0

26,0

1141

Товарларга жана кызмат көрсөтүүлөргө жалпы салыктар

0,0

0,0

0,0

11412

Сатуу салыгы

0,0

0,0

0,0

11412100

Сатуудан алынуучу салык

11413

Жолду пайдалануу салыгы

11442

Жогоруда классификацияланбаган металлдар

1146

Жер казынасын пайдалануу үчүн салыктар

26,0

26,0

26,0

11462390

Жогоруда классификацияланбаган башка металл эместер

10,0

10,0

10,0

11462440

Техникалык ичүүчү суу

16,0

16,0

16,0

14

Салыктык эмес кирешелер

6 705,9

5 207,0

6 727,9

141

Мүлктүк киреше жана пайыздар

1415

Ижара акысы

1 520,9

1 520,9

14151100

Пайдалуу кендерди же казылып алынган отундарды иштетүү үчүн төлөмдөр

14151200

Жер казынасын пайдалануу укугуна лицензияны кармоо үчүн акы

0,0

14152

Жаратылыш ресурстарын пайдалангандыгы үчүн төлөм

1 520,9

1 520,9

1 520,9

14152100

Калктуу конуштарда жер ижарасы үчүн акы

177,0

177,0

177,0

14152200

Жайыт жерлерин иштеткендиги үчүн төлөө

221,9

221,9

221,9

14152300

Айыл жанындагы жайыттарды ижарага алуу акысы

14152600

КБФ жерлерин пайдалангандыгы үчүн ижара акылар

1 122,0

1 122,0

1 122,0

14153

Мүлктү ижарага алуу акысы

0,0

0,0

0,0

142

Товарларды сатуудан жана кызмат көрсөтүүлөрдөн түшкөн киреше

5 175,0

5 197,0

5 197,0

1422

Административдик жыйымдар жана төлөмдөр

135,0

157,0

157,0

14222

Мамлекеттик алымдар

0,0

0,0

0,0

14222200

Юстиция органдары тарабынан алынуучу мамлекеттик алымдар

14224

Алымдар жана төлөмдөр

135,0

157,0

157,0

14224200

Таштандыларды чыгаруу үчүн жыйымдар

135,0

157,0

157,0

14224300

Автотранспорт каражаттарын коюу үчүн жыйымдар

1423

Атайын каражаттар

5 040,0

5 040,0

5 040,0

14231

Плата за оказание услуг в сфере здравоохранения

14232400

Атайын каражаттар детсад

5 040,0

5 040,0

5 040,0

145

Башка салыктык эмес кирешелер

10,0

10,0

10,0

14511400

Жергиликтүү инфраструктураны өнүктүрүүгө салым кошуу

10,0

10,0

10,0

Теңдештирүүчу грант

8873,4

8873,4

8873,4

Жалпы

41810,5

44486,3

701

18757,8

21433,6

704

1478,8

1478,8

706

4785

4785,0

708

1685,9

1685,9

709

8752

8752,0

710

1311,0

1311,0

70911 спец

5040

5040,0

Глава а/о: М. Кыргызбаев.

Начальник ФЭО: К.Хайдарова